psikolog ferahnaz şeyma yılmaz’dan genel bakış:
Medical Park Ordu Hastanesi’nden Psikolog Ferahnaz Şeyma Yılmaz, yeme bozukluklarının yalnızca beslenme alışkanlıklarıyla sınırlı olmadığını, kişinin duygusal dünyası ve psikolojik durumu ile yakından ilişkili olduğunu vurguladı. Yılmaz, duygusal açlığın çoğu zaman yoğun duyguların göstergesi olduğunu ve bu durumla başa çıkmak için farkındalık temelli yaklaşımların önemli olduğunu belirtti.
yeme bozuklukları hangi biçimlerde görülüyor:
Yılmaz, yeme davranışındaki bozulmanın yeme bozukluğu olarak değerlendirildiğini, başlıca tanımlar arasında pika, geri çıkarma (geviş getirme) bozukluğu, kaçıngan/kısıtlı yiyecek alımı bozukluğu, anoreksiya nervoza, bulimiya nervoza ve tıkanırcasına yeme bozukluğu olduğunu hatırlattı. Bu bozuklukların kadınlarda daha sık görülmekle birlikte her iki cinsiyette ve farklı yaş dönemlerinde ortaya çıkabileceğini söyledi.
duyguların yeme davranışındaki rolü:
Yılmaz, yeme isteğinin her zaman fiziksel açlıktan kaynaklanmadığını; stres, gerginlik, korku, üzüntü, depresif duygular, yorgunluk, yalnızlık, güvensizlik, öfke ve utanç gibi duyguların yeme davranışını etkileyebileceğini belirtti. Duygusal açlığın altında sıklıkla yoğun duygular yattığını, bu duyguların kişinin kendisini rahatlatmak amacıyla yemek yemeye yönlendirebileceğini söyledi.
Psikolog Yılmaz, fiziksel açlığın genellikle yavaş ve sistemli bir şekilde ortaya çıktığını, kişinin farklı yiyecekler arasında bilinçli seçim yapabildiğini ve yemekle doyma hissi oluştuğunda durmanın mümkün olduğunu aktardı. Buna karşın duygusal açlığın aniden belirebildiğini, belirli yiyeceklere yönelik güçlü istek oluşturduğunu ve kişinin tok olsa bile yemeye devam edebileceğini, sonrasında ise suçluluk veya pişmanlık hissinin görülebileceğini vurguladı.
yoğun yeme isteğiyle başa çıkma yöntemleri:
Yılmaz, yoğun yeme isteği anlarında kişinin sadece "Ne yemek istiyorum?" değil, "Şu anda ne hissediyorum?" sorusunu sormasının önemine dikkat çekti. İsteğin geldiği anda kendinize 15 dakika verme, yiyeceklerin bulunduğu ortamdan uzaklaşmak, dişleri fırçalamak veya dikkati kısa süreli farklı bir aktiviteye yönlendirmek gibi basit müdahalelerin isteğin şiddetini azaltmaya yardımcı olabileceğini önerdi. Kısa yürüyüşler veya nefes egzersizleri de uygulanabilecek başka yöntemler arasında sayıldı.
uyması gereken uyarılar ve tedavi önerileri:
Yılmaz, aşırı yeme isteğinin bazen bedenin ve ruhsal dünyanın bir şeylerin yolunda gitmediğini haber verme biçimi olduğuna dikkat çekti. Yeme davranışındaki belirgin değişikliklerin uzun sürmesi, kontrol edilemeyen yeme atakları, yoğun yiyecek kısıtlamaları veya yemek sonrası telafi davranışlarının görülmesi durumunda psikolog ve psikiyatri başta olmak üzere ilgili sağlık profesyonellerinden destek alınması gerektiğini söyledi. Yeme bozukluklarının tedavi edilebilir olduğunu, uygun destek ve müdahaleyle iyileşme sağlanabileceğini vurguladı.
MEDİCAL PARK ORDU HASTANESİ’NDEN PSİKOLOG FERAHNAZ ŞEYMA YILMAZ