Karacaömer'de dört asırdır ayakta kalan değirmen:
Altınordu ilçesi Karacaömer Mahallesi Kilocağı mevkisinde, derenin üzerine kurulu bir su değirmeni yaklaşık 4 asırdır aynı noktada hizmet veriyor. Üzerine bina yapılan ve 1978 yılında satın alınıp restore edilen yapı, altından geçen derenin suyuyla çarkı ve taşı çeviriyor; bu mekanizma ile geleneksel yöntemlerle mısır öğütülüyor.
aileden nesile geçen işleyiş:
Değirmeni işletenlerden Dursun Özçelik, "Buranın 4 asırdır olduğunu biliyoruz. Bu su değirmeni, dededen babaya, babadan da bizlere geçti" diyerek değirmenin aile mirası olduğunu vurguluyor. Özçelik, kendisinin yaklaşık 50 senedir değirmende olduğunu belirtiyor ve 1978'de alınıp zaman içinde güncel hale getirildiğini aktarıyor.
Yener Öner ise değirmeni kardeşleriyle birlikte yaşatmaya çalıştıklarını söylüyor: "Burada fırın unu, mısır unu, çorbalık, yem gibi ürünleri yapıyoruz. Talep çok güzel ama gelecek neslin bunları yürütmesini çok isterim." Onun sözleri, üretimin sürekliliği için yerel bilgi aktarımının önemini ortaya koyuyor.
Değirmene un yaptırmak için gelenler, su değirmeninde öğütülen unun lezzetini öne çıkarıyor. Gülbin Elibol, "Su değirmeni ile öğütülen un daha lezzetli oluyor" diyerek tadın farklılığını vurguluyor. İşletmeciler de su ile çalışan taş değirmenlerin ürünlerinin tercih edildiğini, bunun hem tat hem de gelenekselliğe bağlı bir tercih olduğunu belirtiyor.
Bugün sayıları azalan geleneksel su değirmenleri arasında yer alan bu işletme, hem bir üretim noktası hem de yerel kültürün yaşayan bir izini temsil ediyor. Aile üyelerinin restorasyon sırasında binayı korumaya çalıştıkları, ancak temizlik ve kullanım gereksinimleri nedeniyle bazı değişiklikler yapmak zorunda kaldıkları ifade ediliyor. Değirmenin varlığı, bölgedeki eski zanaatlerin ve üretim yöntemlerinin korunmasının önemini hatırlatıyor.
YENER ÖNER