Doğu Karadeniz'de 2004-2026 çığ bilançosu: 30 can
Doğu Karadeniz Bölgesi'nde 2004-2026 yılları arasında Trabzon, Artvin, Giresun ve Gümüşhane'de yaylalarda, yerleşim alanlarında, turizm faaliyetleri sırasında ve çalışma sahalarında yaşanan çığ olaylarında toplam 30 kişi hayatını kaybetti. Kayıplar; Artvin, Gümüşhane, Trabzon ve Giresun olmak üzere dört ilde gerçekleşti.
Bölgesel can kayıpları (2004-2026)
Artvin: Farklı yıllarda dört ayrı çığ olayında 12 kişi yaşamını yitirdi. Şavşat ilçesine bağlı Köprüyaka Köyü'nde 2004 yılında evlerin üzerine düşen çığda 1'i çocuk olmak üzere 6 kişi hayatını kaybetti. Yusufeli ilçesi Olgunlar Mahallesi mevkisinde 2023 yılında tur kayağı yapan gruptan 2 kişi, Şavşat Karaköy'de 2024 yılında yol açma çalışması yapan İl Özel İdaresi personelinden 1 operatör, son olarak Ardanuç ilçesi Zekeriya köyü Aksu Yaylası'nda 31 Aralık 2025 günü hayvancılıkla uğraşan 3 çoban çığ altında kalarak yaşamını yitirdi; çobanlardan ikisinin cansız bedenine ulaşılırken, 1 çoban halen karlar altında bulunuyor.
Trabzon: Üç ayrı çığ olayında 7 kişi hayatını kaybetti. Sürmene ilçesinde 2005 yılında Birlik Köyü Muhtarı Muzaffer Küçük çığ altında kaldı. Araklı Pınarbaşı Mahallesi'nde arıza giderirken çığa kapılan bir kişi bildirildi. Çaykara ilçesinde Uzungöl'de 2009 yılında heliski faaliyeti sırasında Fransız uyruklu kayakçı Oliver Richard Romano yaşamını yitirdi. Çaykara Karaçam Mahallesi'ndeki Balkodu-2 HES inşaatında 2015 yılında meydana gelen çığda 5 işçi hayatını kaybetti.
Gümüşhane: Torul ilçesi sınırlarındaki Zigana Dağı'nda 2009 yılında doğa yürüyüşüne çıkan 17 kişilik gruptan 10 kişi yaşamını yitirdi; olay, bölgede yaşanan en büyük çığ facialarından biri olarak kayıtlara geçti.
Giresun: Güce ilçesinde 19 Ocak 2026 yılında küçükbaş hayvancılıkla uğraşan Hacı Yiğit, arazide ilerlediği sırada meydana gelen çığda hayatını kaybetti. Giresun'daki can kaybı bu dönemde 1 kişi olarak kayıt altına alındı.
Toplamda Artvin'de 12, Gümüşhane'de 10, Trabzon'da 7, Giresun'da 1 olmak üzere 2004-2026 döneminde Doğu Karadeniz'de yaşanan çığ felaketlerinde 30 kişi yaşamını yitirdi. Bu dağılım, Artvin'in toplam kayıpların yaklaşık %40'ını, Gümüşhane'nin yaklaşık %33'ünü, Trabzon'un yaklaşık %23'ünü ve Giresun'un yaklaşık %3'ünü oluşturdu.
Uzman değerlendirmesi
Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Deniz Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Coşkun Erüz çığ riskine ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
"Dağlık alanlar çığın oluştuğu coğrafik alanlardır. Doğu Karadeniz çığın en yoğun gerçekleştiği bölge oluyor. Doğu Karadeniz 3 bin metreyi bulan yüksek dağlarla birlikte yüksek eğimli yamaçlara sahip bir coğrafya. Bir önceki yağan kar çöktüğünde yüzeyde oluşan sert ve kristal tabakanın üzerine ikinci kar yağdığında üsteki karın oluşturduğu baskıyla kar birbirine iyi tutunamazsa kayam eğilimi vardır. Genelde 35-40 derece arasındaki eğimli alanlarda çığ riski her zaman vardır. Orman olmayan, üzerinde farklı çıkıntıların olmadığı düz yamaçlar ya da kayalık ve benzeri yüzeyin fazla tutunma özelliği olmayan yamaçlarda çığ sık sık görülür. Son dönemlerde açıklık olan vadi içlerinde çığlar gerçekleşiyor. Orman üstü alanlarda bu risk daha yüksektir. 2009 yılında Allah rahmet eylesin 10 tane dağcı arkadaşımızı kaybettiğimiz Zigana’da yamaç üzerindeki rüzgar birikintisi koparak dağcıların üzerine aktı. Vadi boyunca gelişerek alt kotta iyice büyük bir yığıntı halinde maalesef dağcı arkadaşlarımızın vefat etmesine sebep olmuştu. Her yağan karın üst üste 50-60 cm üst üste biriktiğinde havaların ısınması ya da ani rüzgar şiddetinin değişmesi gibi durumlarda ortamlardaki basınç değişimiyle çığ oluşma riski var. Yamaçtan geçerken insan faktörü ve aracın oluşturduğu titreşimde yine bir şekilde o yamaçta birikmiş kütleleri harekete geçirebilir. Çok dikkatli olmak gerekiyor. Çığ doğal bir süreçtir. Ama oluşturduğu etkinin insani boyutunu önlemek için tedbir almamız gerekiyor"
Erüz'ün değerlendirmesi, bölgedeki yüksek eğim, rüzgar kaynaklı kar birikintileri ve insan unsurunun çığ oluşumundaki rolünü vurguluyor; bu veriler, yerel yönetimler, turizm işletmeleri ve saha çalışanları için risk azaltıcı önlemlerin önemini öne çıkarıyor.
DOĞU KARADENİZ BÖLGESİ'NDE 2004-2026 YILLARI ARASINDA TRABZON, ARTVİN, GİRESUN VE GÜMÜŞHANE'DE MEYDANA GELEN ÇIĞ FELAKETLERİNDE YAYLALARDA, YERLEŞİM ALANLARINDA, TURİZM FAALİYETLERİ SIRASINDA VE ÇALIŞMA SAHALARINDA YAŞANAN OLAYLARDA TOPLAM 30 KİŞİ HAYATINI KAYBETTİ.
