kongre ve katılımcı vurguları:
Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Kongre Merkezi'nde gerçekleştirilen 8. Uluslararası Dirençlilik Kongresi, afetlere karşı daha dirençli kentler oluşturma gereğini yeniden gündeme taşıdı. Programda, afet yönetiminde teknolojinin kullanımı, toplumsal farkındalık ve kurumlar arası iş birliğinin güçlendirilmesi öne çıktı.
AFAD Başkan Yardımcısı Cengiz Gevrek, konuşmasında dirençlilik kavramının yalnızca doğal afetleri kapsamadığını; yapısal çökme gibi, doğal afet olmaksızın yaşanan olayların da erken tespiti ve müdahalesinin kritik olduğunu belirtti. Gevrek, bu tür uyarıların ve boşaltma uygulamalarının aslında birçok can kurtardığını vurgulayarak, kongrede sunulacak bildirilerin önemine işaret etti. Ayrıca Kongreye katılamayan Ali Hamza Pehlivan'ın selamlarını iletti.
teknoloji ve toplumsal hazırlık:
Türk Kızılay Başkanı Fatma Meriç Yılmaz, afet hazırlığının yalnızca müdahale değil, önleyici tedbirlerle sağlanabileceğini söyledi. Yılmaz, 2025 yılında 7,2 milyon kişiye afet farkındalık eğitimi verildiğini ve 2026 için hedefin 10 milyon kişi olduğunu açıkladı. Bu veriler, toplumun geniş kesimlerine ulaşma çabasının somut bir göstergesi olarak sunuldu.
Yılmaz konuşmasında toplumsal dirençliliğin bireysel uygulamalarla başladığını, basit önlemlerin bile kayıpları azaltmada etkili olduğunu vurguladı: "Bizler hep afet zamanlarında ödediğimiz bedellere odaklanıyoruz ve o bedelleri, yıkılan binaları, kaybedilen hayatları, yaşanan mağduriyetleri hep o afetle, bedelle ilişkilendiriyoruz. Oysa o bedel çok daha önce birikmeye başlıyor." Yılmaz, imar kararları, güçlendirme ertelenmeleri ve temel bilinç eksikliklerinin zaman içinde büyük bedeller doğurduğunu belirtti.
Yılmaz ayrıca Kartalkaya yangını örneğini anarak, "Bir yangın anında aslında yerden sürünerek çıkmamız gerektiğini, oksijenle teması kesmemiz gerektiğini, kapıları açmamamız gerektiğini biliyor olsak o Kartalkaya’daki yangına odaklaşması büyümeyecek" sözleriyle bireysel davranışların önemini öne çıkardı. Bununla birlikte iklim değişikliğinin etkilerinin artık daha sık ve şiddetli şekilde deneyimlendiğini, yangın ve sellerin eş zamanlı olarak görülebildiğini hatırlattı.
yerel yönetimler ve mikro düzeyde risk yönetimi:
Yılmaz, Cumhurbaşkanlığı Yerel Yönetimler ve Afet Politikaları Kuruluna afet görevlerinin 28 Mart 2025 tarihinde eklendiğini hatırlatarak, afetle mücadelenin yerelden başlaması gerektiğini vurguladı. "Afetle mücadele topyekun yapılmak zorunda" diyen Yılmaz, mahallenin ve bina özelindeki mikro bölgeleme ile risklerin belirlenmesi gerektiğini söyledi ve farklı şehirlerin değil, daha da mikro düzeyde yerlerin risk profillerine göre önlem alınması çağrısında bulundu.
ODTÜ Rektörü Ahmet Yozgatlıgil ise üniversitenin kuruluşunun 70. yılında düzenlenen kongrenin, akademik birikimi toplumsal ihtiyaçlarla buluşturma sorumluluğu taşıdığını belirtti. Yozgatlıgil, dirençliliğin yapı güvenliği, kent planlaması, altyapı sürekliliği, kurumsal hazırlık ve toplumsal dayanışmanın birleşimi olduğunu vurguladı ve geçmiş depremlerden çıkarılan derslerin yeni yatırımlara dönüştürülmesi gerektiğini ifade etti.
Yozgatlıgil, "Her bir kayıp, yarım kalan bir hayatı, geride kalanlar için dinmeyen bir özlemi temsil ediyor" diyerek, acıların sadece hatırlanmayıp daha güvenli kentler kurma sorumluluğuna dönüştürülmesi gerektiğini söyledi. Müdahale kapasitesinin artırılmasının yanı sıra, afetler yaşanmadan önce alınacak önlemler ve bu önlemleri uygulamaya dönüştürecek yatırımlara öncelik verilmesi gerektiğini belirtti.
Kongre katılımcıları, erken uyarı sistemlerinden veri entegrasyonuna, afet eğitimlerinden yerel yönetimlerin kapasitelerinin güçlendirilmesine kadar geniş bir yelpazede öneriler sundu. Ortak vurgu, teknolojinin bilgiye dönüştürülmesi, bilginin karar süreçlerine etkin entegrasyonu ve toplumun geniş katmanlarına yayılan eğitim çalışmaları yoluyla dirençliliğin güçlendirilmesi yönünde oldu.
Sonuç olarak kongre, hem kurumsal hem bireysel düzeyde atılması gereken adımları hatırlattı; yeniden yapma değil, daha güvenli kılma hedefiyle kentlerin, binaların ve toplumların dönüşümünün sürekli, çok boyutlu ve yerelden başlayarak yürütülmesi gerektiği vurgulandı.
8. ULUSLARARASI DİRENÇLİLİK KONGRESİ ANKARA'DA GERÇEKLEŞTİRİLDİ.
