Dijital bağımlılık artıyor: Uzmanlar gençlerdeki risklere ve dijital detoksa dikkat çekti
Uzm. Dr. M. Emin Dinççağ, akıllı telefon kullanımının kontrolden çıkmasıyla birlikte "dijital bağımlılık" sorununun giderek büyüdüğünü belirtti. Dinççağ, özellikle gençler arasında durumun dikkat çekici boyutlara ulaştığını ve sürekli telefonla meşgul olmanın bireylerde unutkanlık, dikkat azalması ve uykusuzluk gibi belirtilerle sonuçlandığını vurguladı.
Günlük yaşam ve güvenlik riskleri
Dinççağ, günlük yaşamın her alanında insanların ekranlara odaklanmasının dış dünya ile bağları zayıflattığını, trafik geçişlerinde dahi kulaklık ve telefonla meşgul olmanın güvenliği riske attığını belirtti. Toplu taşıma araçlarında, kafelerde ve ev ortamında bireylerin büyük bölümünün çevresinden kopuk şekilde ekran başında vakit geçirdiğini, bunun sosyal izolasyonu artırdığını söyledi.
Sağlık üzerindeki etkiler
Uzun süreli internet kullanımı ve ekran karşısında geçirilen zamanın baş ağrısı, huzursuzluk, dikkat dağınıklığı, göz sorunları gibi fiziksel etkilerle birlikte uykusuzluk ve depresyon gibi ruh sağlığı problemlerine yol açtığını belirten Dinççağ, dijital bağımlılığın artık önemli bir halk sağlığı sorunu haline geldiğini ifade etti.
Mevcut veriler
Dinççağ, Türkiye verilerine işaret ederek 2025 yılı itibarıyla 62,3 milyon aktif sosyal medya kullanıcısı bulunduğunu, bunun nüfusun yaklaşık %70,97 saat 13 dakika, haftalık sosyal medya kullanımının 25 saat 4 dakika olduğunu ve web trafiğinin %76 Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı verilerine göre gençler arasında internet kullanım oranının yüksek olduğunu belirten Dinççağ, genç erkeklerde bu oranın %98,8, genç kadınlarda ise %96,5 seviyesinde olduğunu söyledi. Gençlerin daha çok kısa video ve görsel içerik odaklı platformlara yöneldiğini, özellikle YouTube’un %93 erişim oranı ile en yaygın platform olduğunu vurguladı. Dinççağ, dijital bağımlılıkla mücadelede dijital detoks'un önemine dikkat çekti. Cep telefonlarından belirli sürelerle uzaklaşmanın sosyal ilişkileri güçlendirdiği ve ruh sağlığını olumlu etkilediğini belirtti. Yapılan araştırmalara göre iki haftalık dijital detoksun dikkat süresini artırdığı, ruh sağlığını iyileştirdiği ve genel iyilik halini yükselttiği tespit edildiğini aktardı. Ayrıca kısa süreli kullanım azaltımının bile fayda sağladığını vurgulayan Dinççağ, bir haftalık telefon kullanımındaki azalmanın kaygıyı %16,1, depresyonu %24 ve uykusuzluğu %14,5 oranında düşürdüğünü belirtti. Dinççağ, dijital detoksun yaşam kalitesini artırdığını ve toplumda farkındalık oluşturmanın ruh sağlığı açısından büyük önem taşıdığını sözlerine ekledi. Sonuç olarak Dinççağ, artan dijital kullanımın izlenmesi, gençler başta olmak üzere toplumun bilinçlendirilmesi ve kısa-periyotlarla uygulanan dijital detoks pratiklerinin yaygınlaştırılmasının gerekliliğini vurguladı. DR. M. EMİN DİNÇÇAĞ
Dijital detoks ve etkileri
