Bursa'da bütüncül gıda ekosistemi hedefi: Gıda İhtisas OSB ve Karapınar
Bursa Ticaret Borsası, son 13 yılda tarımsal ticaretin dijitalleşmesinden laboratuvar altyapısına, mesleki eğitimden coğrafi işaret çalışmalarına kadar çok sayıda projeyi hayata geçirirken iki makro projeyi de öncelikli olarak geliştiriyor. Bu projelerden ilki üreticiden ihracata kadar zincirin tamamını aynı sistem içinde buluşturmayı amaçlayan Gıda İhtisas OSB, ikincisi ise borsanın mülkiyetindeki alanda Bursa'nın doğusunda yeni bir ekonomik ve sosyal çekim merkezi oluşturması hedeflenen Karapınar projesi.
Gıda İhtisas OSB: ekosistem yaklaşımı:
Gıda İhtisas OSB, yalnızca sanayi parsellerinin toplandığı bir alan olmaktan öte, üretim, işleme, depolama, soğuk zincir, ambalajlama, kalite kontrol, Ar-Ge, teknoloji, lojistik ve dış ticaretin birbirini tamamladığı bir gıda ekosistemi kurma amacı taşıyor. Borsa yönetimi, burada fabrika alanı inşa etmekten daha fazlasını planladıklarını; tarladan başlayan emeğin işlenmesi, markalaşması ve dünya pazarlarına ulaşmasına kadar uzanan bir değer yaratım zinciri oluşturmayı hedeflediklerini belirtiyor.
Bu yaklaşımın temelinde üreticinin ürünü ile sanayicinin ihtiyacının daha güçlü biçimde eşleştirilmesi ve tarımsal üretimin yüksek katma değere dönüştürülmesi yer alıyor. Proje tasarımında kalite, standart ve bilgi altyapısının yanı sıra lojistik ve pazarlama olanaklarının entegrasyonu öncelikli kabul ediliyor.
Lokasyon, erişim ve bölgesel yayılım:
Projede lokasyon seçimi yalnızca bugünkü gereksinimlere göre değil, kurulması hedeflenen ekosistemin orta-uzun vadeli gelişimi gözetilerek yapıldı. Bursa'nın doğu aksı, güçlü tarımsal üretim havzalarına yakınlığı, mevcut depolama ve soğuk hava tesisleriyle ilişkilendirilebilirliği; ayrıca demiryolu, havayolu, karayolu ve denizyolu bağlantılarıyla bütünleşme potansiyeli nedeniyle tercih sebebi olarak öne çıkıyor.
Borsa bu projeyi ilk etapta Bursa ve çevresindeki üretim ile sanayiyi bir araya getirecek bir yapı olarak planlıyor, daha sonraki aşamalarda ise bölgeye ve yakın coğrafyaya üretim, ticaret, teknoloji, lojistik ve ihracat hizmeti sunabilecek bir merkez haline getirmeyi hedefliyor.
Sektörle eşgüdümlü çalışma ve finansman modeli:
Gıda İhtisas OSB çalışmaları yaklaşık üç yıldır sektör temsilcileriyle sürdürülen analiz ve görüşmeler sonucunda şekillendi. Borsa, projeyi önce ortaya koyup sonra sektör aramak yerine sektörün ihtiyaçlarını dinleyerek, firmaların büyüme beklentilerini değerlendirerek ilerlediklerini vurguluyor. Bu süreçte projeye yönelik güçlü ilgi ve yatırım talebi tespit edildi.
Finansman açısından Bursa Ticaret Borsası, yıllar içinde oluşturduğu güçlü mali yapıyı projenin ilk aşamalarında öz kaynak olarak kullanmayı planlıyor. Projenin ilerleyen safhalarında ise ihtiyaçlar doğrultusunda farklı finansman modelleri değerlendirilecek.
Karapınar: doğuda yeni ekonomik ve sosyal çekim merkezi:
Karapınar Projesi, borsanın mülkiyetindeki alan üzerinde uzun süredir yürütülen planlama ve değerlendirmelerin ürünü. Amaç, burada yalnızca bir gayrimenkul yatırımı yapmak değil; doğu aksına uzun vadeli ekonomik ve sosyal değer kazandıracak, ticaret, yaşam, sosyal ve kültürel fonksiyonları bir arada sunan nitelikli bir çekim merkezi inşa etmek. Proje, Bursa'nın doğusunun kalkınmasına katkı sağlayacak şekilde şekillendirilmeye çalışılıyor.
Kurumsal dönüşümün somut çıktıları:
Bursa Ticaret Borsası son 13 yılda kurumsal kapasitesini pek çok somut uygulamayla güçlendirdi. Kurum, tarımsal ticaretin dijital dönüşümünde Türkiye Ürün İhtisas Borsası'nın A Grubu büyük hissedarları arasında yer aldı; Marmara Ürün Piyasası Aracı Kurumu'nun kurucu ortaklarından biri oldu ve Marmara ÜPAK bünyesindeki borsalar arasında işlem hacminde lider konuma yükseldi. Kalite ve standardizasyon için kurulan Bursa Ticaret Borsası Laboratuvar ve Depoculuk A.Ş. ise bölgesel bir hizmet ağına dönüştü.
Gıda UR-GE Projesi ile Bursalı firmalar Dubai, Romanya, Bulgaristan ve Japonya pazarlarına ulaştı; proje 2026 yılında En İyi Çıkış Yapan UR-GE Projesi ödülüne layık görüldü. Eğitim ve insan kaynağı yatırımı kapsamında Hamidiye Tarım Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nin hamiliği ile geleceğin nitelikli iş gücüne yatırım sürdürüldü. Yerel değerlerin tescili olarak Bursa Pideli Köfte ve Bursa Havlusu coğrafi işaretlerle koruma altına alındı. Dijital öğrenme platformu Bursa TB E-Akademi ile Off The Record gibi projeler Borsa'nın hizmet alanını genişletti. Uluslararası temsil açısından da Bursa Ticaret Borsası, European Commodities Exchange içinde ilk ve tek Türk ticaret borsası olarak yer aldı.
Bu kurumsal dönüşüm ekonomik göstergelere de yansıdı. Başkanlığın başladığı 2013 yılında yıllık tescil işlem hacmi yaklaşık 980 milyon TL iken bu rakam 2025'te 70 milyar 970 milyon TL seviyesine yükseldi. Aynı dönemde Borsa, 117 ticaret borsası arasında işlem hacminde 36'ncı sıradan 14'üncü sıraya çıktı.
Bu veriler, Bursa Ticaret Borsası yöneticilerinin ifade ettiği gibi yalnızca kurumun büyümesini değil, güçlenen kurumsal kapasitenin sektör ve bölge için kalıcı yatırımlara dönüştürülmesi hedefinin de başarısını yansıtıyor.
Sonuç olarak Bursa Ticaret Borsası, 13 yıllık birikimini Gıda İhtisas OSB ile yeni bir aşamaya taşımayı; Karapınar ile de kentin doğusuna sürdürülebilir ekonomik ve sosyal değer katmayı hedefliyor. Yönetim, üyelerin ve sektörün ihtiyaçlarına çözüm üretirken aynı zamanda Bursa'nın ve bölgenin uzun vadeli geleceğine katkı sağlayacak projeleri adım adım olgunlaştırmaya devam edeceğini belirtiyor.
BURSA TİCARET BORSASI, SON 13 YILDA TARIMSAL TİCARETTEN ULUSLARARASI PAZARLARA, DİJİTAL ÜRÜN PİYASALARINDAN LABORATUVAR ALTYAPISINA, MESLEKİ EĞİTİMDEN COĞRAFİ İŞARETLERE KADAR HAYATA GEÇİRDİĞİ ÇOK SAYIDA PROJENİN YANI SIRA, UZUN SÜREDİR ÜZERİNDE ÇALIŞTIĞI İKİ MAKRO PROJESİNİ DE KARARLILIKLA GELİŞTİRMEYE DEVAM EDİYOR.
