Bölgesel dayanışma modeli: COP29 ve COP31 başkanlıkları arasında iş birliği
Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi kapsamında düzenlenen 4. İklim Haftası ve Bakü İklim Eylem Haftası’nın (BCAW 2026) üst düzey açılış programında konuştu. Toplantı, COP başkanlıklarını yürüten ülkelerden bakanların, üst düzey temsilcilerin ve uluslararası kuruluşların katılımıyla Bakü’de gerçekleşti.
Bayramov'un temel mesajı:
Bayramov, iklim değişikliğinin artık öngörülerden ibaret olmadığını, dünyanın dört bir yanında gözle görülür etkiler ortaya çıktığını belirtti. Hazar Denizi’nin son yıllarda önemli ölçüde küçüldüğünü vurgulayarak, Bakü Bulvarı boyunca bugün gördüğümüz kıyı şeridinin birkaç on yıl öncesinden farklılaştığını kaydetti. Bu gelişmelerin ulusal ekonomiler ve kamu maliyesi üzerinde artan bir finansal baskı oluşturduğuna dikkat çekti.
Finans ve enerji stratejileri:
Konuşmasında COP29’da alınan kararların iklim finansmanı, karbon piyasaları ve Paris Anlaşması’nın diğer alanlarında kayda değer adımlar olduğuna işaret eden Bayramov, Bakü finans hedefi hayata geçirilmelidir çağrısını yineledi. Bayramov, Bakü-Belem 1,3 trilyon dolarlık İklim Finansmanı Yol Haritası (BLM) çerçevesinde iklim finansmanının 1 trilyon ABD dolarını aşan ölçekte harekete geçirilebileceğinin gösterildiğini ve bu nedenle hedefin 300 milyar ABD dolarının ötesine geçmesi gerektiğini belirtti.
Bayramov ayrıca küresel istikrarsızlık, çatışmalar ve piyasa dalgalanmalarının ekonomik çeşitlendirme ve enerji dayanıklılığını daha önemli hale getirdiğini söyledi. Bu konuların ulusal güvenlik, ekonomik istikrar ve uzun vadeli dayanıklılık açısından kritik olduğunu vurguladı.
Azerbaycan’ın uygulamaya dönük adımları:
Azerbaycan’ın iklim gündeminde aktif rol oynamaya devam ettiğini belirten Bayramov, ülkenin Üçüncü Ulusal Katkı Beyanı’nı (NDC) sunduğunu ve büyük ölçekli güneş, rüzgâr projeleri ile hidroelektrik kapasitesini genişleterek yenilenebilir enerji kapasitesini artırdığını anlattı. Halihazırda imzalanmış anlaşmaların yaklaşık 6 gigavat ilave güneş ve rüzgâr enerjisi kapasitesi öngördüğüne dikkat çekti ve bu planlarla Azerbaycan’ın 2030 hedefine katkı sağlayacağını ifade etti.
Bayramov, geleneksel enerji üreticilerinin yeşil ve sürdürülebilir bir geleceğin öncüleri olabileceğini göstermeye kararlı olduklarını, bu yaklaşımın Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in stratejik vizyonuna dayandığını söyledi.
Uluslararası iş birliği ve diplomasi:
Uluslararası alanda iklim diplomasisini güçlendirme taahhüdünü sürdüreceklerini belirten Bayramov, eş başkanlık döneminin sona ermesinin ardından da ivmenin devam ettiğini vurguladı. Mayıs ayında Bakü’nün 13. Dünya Kentsel Forumu’na ev sahipliği yapması, Temmuz ayında Yeni Kentsel Gündem’in değerlendirilmesine katkı sağlaması ve Haziran’da Dünya Çevre Günü etkinlikleriyle kentin küresel çevre eylemindeki rolünü artırdığına dikkat çekti.
Türkiye, Brezilya ve Avustralya ile yakın iş birliği içinde Belem Misyonu 1.5 Üçlü Başkanlık formatı kapsamında raporu ortaklaşa hazırlamak için çalışmaların sürdüğünü aktardı.
Bölgesel dayanışma ve destek:
Bayramov, Şamahı toplantıları gibi gayriresmi platformların güven inşasında ve uzlaşı sağlamada hayati rol oynadığını belirtti. Bakan, Bakü İklim Haftası’nı COP31’e, Antalya’ya doğru ivmeyi korumak ve bölgesel çok taraflı ortaklıkları güçlendirmek amacıyla açtıklarını söyledi. Son olarak, Azerbaycan’ın Türkiye’ye COP31’a ev sahipliği hazırlığında verdiği sarsılmaz kardeşlik desteğini bir kez daha teyit ettiğini ve COP29 ile COP31 başkanlıkları arasındaki iş birliğinin bölgesel dayanışma için bir model oluşturduğunu vurguladı.
Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov, 4. İklim Haftası ve Bakü İklim Eylem Haftası'nın (BCAW 2026) üst düzey açılış programında gerçekleştirdiği konuşmada, "COP29 ve COP31 başkanlıkları arasındaki iş birliği, bölgesel dayanışmanın bir modelidir" dedi.
