BM, KDC'deki Kivu çatışmalarına ilişkin raporunu açıkladı
Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Ofisi, Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nin (KDC) Kuzey ve Güney Kivu eyaletlerinde 2024 sonlarından bu yana süren çatışmalara ilişkin yeni bir rapor yayımladı. Raporda, çatışmanın taraflarının savaş suçları ve insanlığa karşı suç teşkil edebilecek ciddi ihlaller gerçekleştirdiği belirtildi.
Raporda öne çıkan bulgular
BM raporu, hükümet güçleri ile doğuda faaliyet gösteren 23 Mart Hareketi (M23) isyancı grubu arasında devam eden çatışmalarda her iki tarafın da ağır insan hakları ihlalleri işlediğine dair bulgular içeriyor. Raporda, M23'ün Ruanda ordusu tarafından desteklendiği yönündeki iddialar ile KDC ordusu ve orduya bağlı silahlı grupların ihlallerine ilişkin belgelenmiş vakalara yer verilmiştir.
İhlal türleri ve sivillerin durumu
Raporda, çatışmanın tüm tarafları tarafından gerçekleştirilen eylemlerin yaygınlığı ve ciddiyeti vurgulanıyor. Özellikle ocak sonlarında M23'ün Kuzey Kivu'nun başkenti Goma'yı ele geçirmesi, okullara ve hastanelere yönelik saldırılar ve sivillerin yeterince korunmaması öne çıkarıldı. Raporda M23 üyelerinin sistematik çapta yaygın cinsel şiddet uyguladığı, yüzlerce çocuğun gözaltına alındığı ve genç erkeklerin zorla askere alındığı kaydedildi.
BM yetkililerinin değerlendirmesi ve çağrı
Raporda görüşlerine yer verilen BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, bulguları "Bu raporda anlatılan vahşetler korkunç." sözleriyle özetledi. Türk, iktidardakilerin sorumluluklarını yerine getirmemesi sonucu sivillerin acı çektiğini ve bunun derin hayal kırıklığı yarattığını vurguladı. Ayrıca, tüm ihlal iddialarının derhal ve bağımsız şekilde soruşturulması gerektiğine dikkat çekildi.
Ateşkes görüşmeleri ve bölgesel durum
KDC hükümeti ile M23, Katar'ın arabuluculuğunda imzalanan ateşkesin uygulanmasına yönelik müzakere turu için 27 Ağustos'ta yeniden bir araya gelmişti. Katar Dışişleri Bakanlığı, tarafların temmuz ayında Doha'da imzalanan ateşkes anlaşmasının hayata geçirilmesine dair konuları ele aldığını bildirmişti; iki taraf arasında ateşkes anlaşması 19 Temmuz'da Doha'da imzalanmıştı.
İnsani bilanço
Raporda, KDC'nin doğusundaki çatışmalar nedeniyle yıl başından bu yana yaklaşık 1 milyon kişi'nin yerinden olduğu ve 7 bin kişi'nin hayatını kaybettiği bilgisi yer aldı. M23 üyeleri yıl başından bu yana düzenledikleri saldırılar sonucu Kuzey Kivu başkenti Goma çevresinde geniş bölgelerin kontrolünü ele geçirirken, Güney Kivu'nun başkenti Bukavu hükümet güçlerinin kontrolünde kalmaya devam ediyor.
Rapordaki bulgular, çatışmanın tüm taraflarının sorumlulukları konusunda uluslararası toplum ve ilgili aktörler için güçlü bir soruşturma çağrısı niteliği taşıyor.
