Beyin sisi nedir, nedenleri neler?
Medicana Sağlık Grubu Nöroloji Uzmanı Dr. Songül Turgut, zihinsel bulanıklık, kopukluk hissi ve düşüncelerde yavaşlama olarak tanımlanan beyin sisinin tıbbi olarak bağımsız bir hastalık olmadığını; ancak günlük yaşamı belirgin şekilde etkileyebilen bir yakınma olduğunu belirtiyor.
Belirtiler ve olası nedenler
Beyin sisi genellikle zihinsel bulanıklık, net düşünememe, odaklanma güçlüğü, unutkanlık ve bilişsel performansta geçici azalma ile kendini gösterir. Dr. Turgut'a göre olası nedenler arasında yoğun stres ve kronik kaygı, uyku bozuklukları, dengesiz ve yetersiz beslenme, menopoz ve gebelik gibi hormonal değişiklikler, tiroid hastalıkları, COVID‑19 sonrası dönem, B12 ve D vitamini eksikliği, fibromiyalji, kronik yorgunluk sendromu ve hareketsiz yaşam sayılabilir. Genellikle altta yatan bir neden bulunur ve durum geçici olabilir.
Algı ve bilişsel işleyiş üzerindeki etkiler
Dr. Turgut, beyin sisinin doğrudan bir duyusal algı bozukluğu olmadığını fakat dikkat ve zihinsel berraklığın azalması sonucu algısal sorunların görülmesinin olası olduğunu vurguluyor. Bu durumda kişi çevreye karşı farkındalığın azaldığını, kendini kopuk ya da her şeyin ağır çekimde ilerliyormuş gibi hissettiğini bildirebilir. Uyku eksikliği, inflamasyon ve stres gibi faktörler, beyin bölgeleri arasındaki koordinasyonu bozarak bilgi işleme hızını düşürebilir ve algıda bulanıklık yaratabilir.
Ne zaman uzmana başvurulmalı?
Dr. Turgut, beyin sisinin genellikle düzenli uyku, sağlıklı beslenme ve egzersizle düzeldiğini belirtse de; şikayetler uzun süre devam ediyorsa, giderek şiddetleniyorsa ya da algı bozukluğu, depresyon belirtileri ve unutkanlıkta belirgin artış gibi ek bulgular varsa mutlaka bir nöroloji uzmanına başvurulması gerektiğini söylüyor. Ayrıca baş travmaları sonrasında ortaya çıkan beyin sisi durumları da dikkat gerektirir.
Tanı süreci ve takip
Tanı için genellikle kan testleri ve bilişsel değerlendirmeler yapılır; amaç altta yatan hastalığı belirleyip uygun tedaviyi başlatmaktır. Dr. Turgut, doğru tanı ve tedaviyle beyin sisine yol açan nedenlerin çoğunun iyileştirilebileceğini vurguluyor.
Özetle, beyin sisi tek başına bir hastalık değil, farklı nedenlere işaret edebilen bir belirti dizisidir; yakınma kalıcıysa veya kötüleşiyorsa uzman değerlendirmesi önem taşır.
MEDİCANA SAĞLIK GRUBU NÖROLOJİ UZMANI DR. SONGÜL TURGUT,