Gaziantep'in tarihi Bakırcılar Çarşısı'nda yoğun yaz mesaisi
Gaziantep'teki tarihi Bakırcılar Çarşısı'nda kalay ustaları yaz aylarında sıcaklıkla mücadele ederek üretime devam ediyor. Dışarıda hava zaman zaman 40 dereceyi bulurken, ocak başında çalışan ustalar için ortam sıcaklığı yaklaşık 80 dereceye ulaşıyor. Bu koşullar, hem fiziksel hem de mesleki dayanıklılık gerektiriyor.
Ocak başında çalışma koşulları:
Yaklaşık 14 yıldır kalay ustalığı yapan Halil İbrahim Mumcu (50), mesleğin en ağır yönünün yüksek sıcaklık olduğunu belirtiyor. Ustalar genellikle sabah erken saatlerde işe başlıyor; Mumcu, "Sabah saat 07.00'de işimizin başında oluyoruz" diyerek yazın serin saatlerin tercih edildiğini söylüyor. Öğle saatlerinde ise dışarıdaki 40°C sıcaklığın yanında atölyedeki ısı artışı, özellikle 12.00 ile 15.00 arasında çalışmayı zorlaştırıyor. Mumcu, dışarıdan gelenlerin atölyede birkaç dakika bile duramadığını, kendilerinin yıllar içinde bu ortama alıştığını ifade ediyor.
Fiyatlandırma ve mesleğe ilginin yeniden canlanması:
Ustalar, kalayın fiyatlandırmasının ürünün büyüklüğüne ve cinsine göre değiştiğini aktarıyor. Mumcu, kalay ücretlerinin yaklaşık 50 liradan başladığını, ürünün türüne göre 500 ila bin liraya kadar çıkabildiğini belirtiyor. Son yıllarda kalaylı bakır kaplara yönelik talebin arttığına dikkat çeken Mumcu, vatandaşların sağlık endişeleri ve sosyal medyada kalayın faydalarının öne çıkmasının, mesleğe yeniden hareket getirdiğini vurguluyor.
Ancak mesleğin sürdürülebilirliği konusunda kaygılar da devam ediyor. Mumcu, kalaycılığın "sevgi işi" olduğunu, ateş, duman, kimyasallar ve yüksek sıcaklıkla başa çıkma isteği olmayan gençlerin bu zorlu mesleğe ilgi göstermediğini söylüyor. Yeni usta yetişmemesi, zanaatın geleceği için önemli bir risk oluşturuyor. Ustalar, hem çalışma koşullarının hafifletilmesi hem de mesleğin genç kuşaklara aktarılması için farkındalık ve destek çağrısında bulunuyor.
HALİL İBRAHİM MUMCU
