Bakan Murat Kurum Bonn’da COP31 Eylem Gündemi’nin Önceliklerini ve Hedeflerini Açıkladı
COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Bonn İklim Değişikliği Konferansı’ndaki sunumunda COP31 Eylem Gündemi kapsamında belirlenen 10 öncelikli alan ile 6 küresel uygulama hedefini paylaştı. Bakan Kurum, sürecin merkezine "diyalog, uzlaşı ve aksiyon" ilkelerini koyduklarını ve COP31 vizyonunu "Geleceğin COP’u" anlayışıyla inşa ettiklerini vurguladı.
Hedef ve yaklaşım
Kurum, COP31 Eylem Gündemi’nin amacını özetleyerek taahhütleri somut eylemlere, eylemleri ölçülebilir sonuçlara dönüştürmeyi hedeflediklerini söyledi. Şeffaflık, adalet ve uygulama odaklılık öncelik olarak tanımlandı; gündem, kalıcı bir miras bırakabilecek alanlara yoğunlaşıyor.
10 öncelikli alanın özeti
Bakan Kurum, Eylem Gündemi’ndeki önceliklerin kısa gerekçelerini aktardı. Buna göre öncelikler şunları içeriyor:
Döngüsel ekonomi ve Sıfır Atık: Atık yönetimi artık yalnızca çevre konusu değil; iklim aksiyonunda hızlı sonuç alınabilecek bir alan olarak ön plana çıktı.
Metan azaltımı: Atık sektörünün insan kaynaklı metan emisyonlarındaki payı dikkate alınarak metan azaltımı öncelik olarak alındı.
Temiz enerji ve elektrifikasyon: Herkes için sürdürülebilir ve güvenli enerjiye erişim sağlamak, elektrifikasyonu hızlandırmak temel hedefler arasında yer aldı.
Gıda sistemlerinin dönüşümü ve sürdürülebilir tarım: Gelişmekte olan ülkelerde gıda güvenliği ve çiftçi odaklı sürdürülebilir tarım uygulamaları önceliklendirilmiştir.
Yeşil sanayileşme: Üretim, ticaret ve istihdamın iklim hedefleriyle uyumlu şekilde dönüşmesi gerektiği vurgulandı.
Kıyı ve deniz ekosistemleri: Okyanuslar ve denizler, iklim dengesi ve gıda güvenliği bağlamında ayrı bir başlık olarak ele alındı.
İklim dostu dirençli şehirler: Şehirlerdeki etki ve kırılganlıkları azaltacak uygulamalar öncelik kazandı.
Gençlik katılımı: Gençlerin sürecin öznesi ve çözüm ortağı olarak merkeze alınması kararlaştırıldı.
Dinamik ve dirençli sağlık sistemleri: İklim kaynaklı şokları öngören ve hızla toparlanabilen sağlık altyapıları desteklenecek.
Sektörler arası ortak eylemler ve uygulama köprüsü: İklim, biyolojik çeşitlilik ve arazi bozunumunu birbirine bağlayan ortak adımlar ile uygulamaya odaklanan mekanizmalar geliştirilecek.
6 küresel uygulama hedefi
Sunumda açıklanan küresel hedefler şunlardır:
1. Elektrifikasyon: Elektrifikasyonun hızlandırılması ve yenilenebilir enerji ile enerji verimliliğinin tamamlayıcısı olarak konumlandırılması. COP31 Başkanlığı, 2035’e kadar %35 elektrifikasyon hedefi için küresel bir koalisyon kurmayı hedefliyor.
2. Sıfır Atık ve metan azaltımı: Sıfır Atık hareketinin iklim politikasında yükseltilmesi ve metan azaltımının hızla uygulanabilir bir fırsat olduğunun vurgulanması. Tüm taraflar, 2035’e kadar atık üretimindeki artışın yarı yarıya azaltılmasını benimsemeye çağrıldı.
3. Dirençli şehirler ve binalarda enerji verimliliği: Şehirlerin direncini artırmaya yönelik önlemler; özellikle binalarda enerji kullanım yoğunluğunun 2035’e kadar en az %25 azaltılması hedef olarak paylaşıldı.
4. Sanayide yeşil dönüşüm: Üretim ve imalatta döngüsel malzeme kullanım oranının 2035’e kadar en az %15 seviyesine çıkarılması amaçlanıyor.
5. Toplumsal farkındalık ve eğitim: İklim konularının eğitim müfredatlarına dahil edilmesi için 2030 hedefi ve toplum genelinde güçlü bir farkındalık düzeyinin 2035 itibarıyla sağlanması planlanıyor.
6. İklim Uygulama Köprüsü: Gelişmekte olan ekonomiler başta olmak üzere ülkelere teknik yardım, kapasite geliştirme ve finansmana erişim desteği sağlanacak. Bakan Kurum, bu mekanizmanın yeni bir fon olmadığı; mevcut finansman ve uygulama ekosistemini tamamlayan, uygulamaya odaklı bir girişim olduğunu belirtti.
Uygulama vurgusu ve Türkiye örneği
Kurum, COP31 sürecinde uygulama, hız ve somut sonuç hedeflerinin öncelikli olduğunu yineledi. Türkiye’nin Kahramanmaraş depremlerinin ardından yürüttüğü Asrın İnşa Seferberliği kapsamında 2 yılda 455 bin konut inşa edilerek 11 ilin yeniden ayağa kaldırılmasının, COP31 sürecine benzer bir çok katmanlı ve sonuç odaklı yaklaşımın örneği olduğu ifade edildi.
Çalışma yöntemi ve çağrı
Bakan Kurum, yüz yüze istişareler, tematik çalışma grupları, uluslararası ortaklıklar ve açık dijital platformlarla paydaşları sürece dahil ettiklerini belirtti. COP31 Başkanlığı, kaynak, görünürlük ve siyasi ağırlık sağlayarak 10 öncelikli tema altında ortak girişimleri destekleyeceğini açıkladı. Kurum, konuşmasını Hazreti Mevlana Celaleddin-i Rumi’den alıntıyla sonlandırarak Antalya’daki COP31’e kadar uygulamaya dönük iş birliğine çağırdı.
Basın toplantısı
Program kapsamında UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen da konuştu. Üç isim ortak bir basın toplantısı düzenleyerek basın mensuplarının sorularını yanıtladı.
COP31 BAŞKANI VE ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANI MURAT KURUM, BONN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ KONFERANSI’NA KATILMAK ÜZERE BULUNDUĞU ALMANYA’DAKİ TEMASLARINI SÜRDÜRÜYOR. BAKAN KURUM, SÖZ KONUSU KONFERANSIN İKİNCİ GÜNÜNDE COP31 EYLEM GÜNDEMİ’NİN 10 ÖNCELİKLİ ALANI VE 6 HEDEFİNE İLİŞKİN SUNUM YAPTI.
