Ayvalık'ta açılan seçki sanatçının kent belleğine ışık tutuyor
Türkiye'de dijital sanatın öncülerinden sayılan Teoman Madra'nın 1960-1980 döneminden seçilen fotoğrafları, Ayvalık Belediyesi Orhan Peker Sanat Galerisi'nde sanatseverlerle buluştu. Sergide Madra'nın portre çalışmaları ile Ayvalık'ın zeytincilik geçmişi ve kent yaşamına dair kareleri yer alıyor. Gösterim, kentin toplumsal hafızasını somutlaştıran bir arşiv niteliği taşıyor.
Serginin kapsamı ve kent belleğine katkısı
Sergi, Madra'nın Ayvalık'ta geçirdiği yıllara odaklanıyor; fotoğraflarda hem günlük yaşam hem de zeytincilik pratikleri görünür kılınıyor. Eserler arasında sanatçının 'Fotoğrafla ışık oyunları' olarak tanımladığı teknikle hazırlanmış çalışmalar da bulunuyor, ancak seçkide öncelik kentin belleğini yansıtan görüntülere verilmiş durumda. Madra’nın çektiği portrelerdeki birçok kişi bugün hayatta değil; bu yönüyle sergi, yok olan yüzlerin ve kaybolan mekânların kaydını tutuyor.
Ayvalık Belediye Başkanı Mesut Ergin serginin açılışında, sanatçının kente kattıklarının korunmasının ve gelecek kuşaklara aktarılmasının önemine vurgu yaptı ve "Ayvalık’a kattığı değerleri yaşatmak ve gelecek kuşaklara aktarmak bizim için önemli. Teoman Madra’yı bir kez daha saygı ve rahmetle anıyoruz" dedi.
Madra ailesinin katkıları ve koruma çabaları
Serginin hazırlanmasında sanatçının eşi Beral Madra ile Tulya Madra'nın da katkıları oldu. Beral Madra, 1965'te evlenip Ayvalık'a yerleşmelerini ve 1980'lerin başına kadar kentle süregelen bağlarını anlattı. Madra'nın askerlik sonrası Devlet Planlama Teşkilatı'nda çalıştığı, aileye ait zeytinyağı firmasını ise 1959'da babasının, 1965'te ağabeyinin vefatları sonrası üstlendiği ve 1966'da ortaklarıyla birlikte yönettiği belirtildi.
Beral Madra, 1973'ten itibaren ilçede artan inşaat faaliyetlerinin tarihi dokuyu olumsuz etkilediğini ve Teoman Madra'nın bu süreçte koruma kurulunu ilçeye davet ederek 1976'dan itibaren koruma adımlarına katkı verdiğini anlattı. Bu girişimlerin Ayvalık'ın Kuzey Ege'de örnek bir yerleşime dönüşmesine katkı sağladığı vurgulandı.
Sergi, Madra'nın Ayvalık yıllarına ait fotoğrafları ilk iki serginin ardından üçüncü kez izleyiciyle buluşturuyor ve kentin sanat belleğine sahip çıkma çabasının bir parçası olarak tanımlanıyor.
Arşiv ve gelecek sergi planı
On binlerce fotoğraftan oluşan Madra arşivi, korunması amacıyla Sabancı Üniversitesi'nin medya bölümüne teslim edildi. Arşivin korunması ve araştırmacıların erişimine açılması hedeflenirken, bu görsel mirasla 2027 yılı için İstanbul'da bir retrospektif sergi planlandığı açıklandı. Ayvalık'taki seçki ise 30 Eylül'e kadar ziyaret edilebilecek.
Teoman Madra'nın 1960-1980 dönemine tarihlenen üretiminden seçilen çalışmalar, kentin belleğini ve değişen kent dokusunu kayıt altına alarak hem yerel hem de sanat tarihsel bir değer sunuyor.
TÜRKİYE'DE DİJİTAL SANATIN ÖNCÜ İSİMLERİNDEN TEOMAN MADRA'NIN 1960-1980 YILLARI ARASINDAKİ ÇALIŞMALARINDAN SEÇİLEN ESERLER, AYVALIK BELEDİYESİ ORHAN PEKER SANAT GALERİSİ'NDE SERGİLENMEYE BAŞLADI.
