Atatürk'ün 1929 tramvay onayı Beykoz'un raylı ulaşım geçmişini 97 yıl sonra ortaya koydu
Cumhuriyetin 103. yılı kutlamaları sırasında yapılan arşiv çalışmasında, Devlet Arşivleri Başkanlığı Cumhuriyet Arşivi kayıtlarında daha önce gün yüzüne çıkmamış bir belge bulundu. Belge, Gazi Mustafa Kemal Atatürk imzasını taşıyan 12 Haziran 1929 tarihli bir Bakanlar Kurulu kararnamesi olarak kayıtlara geçti.
Arşivde bulunan kararname:
Ortaya çıkan kararnamede, Üsküdar ve Kadıköy'den başlayıp Beykoz ve Anadolu Feneri'ne kadar uzanacak elektrikli tramvay hatlarının inşası ve işletilmesine ilişkin sözleşme ve şartnamenin kabul edildiği açık şekilde yer alıyor. Belge, Beykoz'a yönelik raylı ulaşım fikrinin günümüz projelerinin çok öncesine dayandığını somut olarak ortaya koyuyor.
Bugünkü projeyle kurulan tarihsel bağ:
Beykoz Belediye Başkan Vekili Özlem Vural Gürzel, bulunan belgenin kendileri için duygusal ve tarihsel bir önem taşıdığını vurguladı. Gürzel, belgenin günümüzde hazırlıkları süren Beykoz Metro Projesi ile kurduğu bağa dikkat çekerek, geçmişte planlanan tramvay hattı ile bugünkü metro çalışmasının ortak amacının bölge sakinlerinin ev, iş ve okula erişimini kolaylaştırmak olduğunu belirtti.
Gürzel, 1929'da atılan imzanın taşıdığı sorumluluğun farkında olduklarını söyleyerek, projenin ilerlemesi için gerekli gayreti göstereceklerini aktardı. Ayrıca, çalışmaların Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı desteğiyle sürdüğünü, amacın 1929'da gündeme gelen ulaşım hayalini 100. yılda gerçekleştirmek olduğunu ifade etti.
Belgenin ortaya çıkışı, yerel yöneticiler ve proje ekipleri tarafından hem bir motivasyon kaynağı hem de tarihsel bir referans olarak değerlendiriliyor. Arşiv kayıtlarının yeniden değerlendirilmesi, bölgede planlanan ulaşım yatırımlarının kökenine dair kamuoyunda yeni bir farkındalık oluşturdu.
Buluntunun ardından belediye ve ilgili kurumlar arasında süren koordinasyon toplantılarının, arşivsel doğrulamaları ve proje takvimini etkilemesi bekleniyor. Yerel yöneticiler, hem tarihe atıf yapan bir proje gerçekleştirme hedefinde olduklarını hem de teknik ve idari süreçleri hızlandırma niyetinde olduklarını belirtti.
Bu keşif, Cumhuriyetin erken yıllarında planlanan altyapı vizyonunun izlerini günümüze taşıması açısından dikkat çekici bulunuyor ve Beykoz'un raylı ulaşım geçmişine dair yeni bir belge niteliği taşıyor.
BEYKOZ BELEDİYE BAŞKAN VEKİLİ ÖZLEM VURAL GÜRZEL
