Ata mesleği tezgahta sürüyor: Bolu'da üç kuşağın pazarcılık öyküsü
Bolu'da Kavuncu ailesi üç kuşaktır süregelen pazarcılık geleneğini aynı tezgahta taşıyor. Ailenin en gençleri 19 yaşındaki Hakkı Can ile babası Mehmet Kavuncu (44), dondurucu soğuklara, uzun çalışma saatlerine ve uykusuz gecelere rağmen tezgahlarını açık tutuyor. Kışın ağırlıklı olarak yeşillik, yaz mevsiminde ise turşuluk ürünler, enginar ve bamya satan baba-oğul, geleneksel üretim ve satış döngüsünü sürdürüyor.
Tezgahta geçen yıllar:
Hakkı Can, ortaokul yıllarında babasının yanında çalışmaya başladığını anlatıyor: "Baba mesleğinden dolayı başladım. 7’nci, 8’inci sınıfta buralara gelmeye başladık." Okul ve pazar tezgâhını birlikte yürüttüklerini söyleyen genç, mezuniyetinin ardından tamamen aile işine yöneldiğini vurguluyor. Aile geleneğini özetlerken kullandığı ifade şöyle: "Dededen babaya, babadan bana geliyor."
Mevsime göre değişen ürün gamı:
Tezgâhın ürün seçimi mevsime göre şekilleniyor. Aile, kış aylarında öncelikle yeşillik satışı yaparken yazın turşuluk sebzeler, enginar ve bamya gibi sezonluk ürünleri pazara getiriyor. Mehmet Kavuncu, "Biz de hep yazın kışlık ürünleri satarız. Dolaplık ürünler, kışlık ürünler" diyerek mevsimselliğin işleyişteki önemine işaret ediyor.
Zorlu koşullar ve işin maliyeti:
Pazarcılığın fiziksel yükünü Hakkı Can şu sözlerle anlatıyor: "Gecemizi gündüzümüze katarak çalışıyoruz. Gece 2’de ayaktayım, sabah 6’ya kadar. 2 saat uykuyla sabah 8’de buraya geliyorum, pazarımı açıyorum." Kışları saatlerce eksi 12, eksi 13 derecelerde beklediklerini, ıspanak yıkamak için ellerini soğuk suda tuttuklarını söylüyor ve mesleğin ne kadar yorucu olduğunu vurguluyor.
Mehmet Kavuncu ise yaklaşık 20 yıldır pazarcılık yaptığını belirterek mesleğin aile yadigarı olduğunu dile getiriyor: "Dededen bize, bizden oğullara. Oğlumuz da yanımızda çalışıyor. Devam ediyoruz birlikte." İşin ekonomik boyutuna da değinen Kavuncu, "Sıcak parayla çalışıyoruz. Para kazanıyorsun, kazanamıyorsun. İşin stresi var" diye konuşuyor.
Geçen yıl yaşanan aşırı kar nedeniyle pazaryerinin etkilenmesine de değinen Mehmet Kavuncu, tezgâh açamadıkları dönemleri hatırlatıyor: "Geçen sene kardan dolayı 2-3 hafta pazartesi günleri tezgah açamadık. Yarım metrenin üstünde kar vardı." Bu tür doğal koşullar aile gelirini doğrudan etkiliyor ve mesleğin sürdürülebilirliğine dair belirsizlikler yaratıyor.
Kavuncu ailesinin hikayesi, küçük esnafın zorluklar karşısındaki direncini ve kuşaklar arası mesleki aktarımı öne çıkarıyor. Hem üretime yakın durmaları hem de tezgâh emeklerini sürdürmeleri, pazarcılığın yerel ekonomideki sürekliliğini koruyan unsurlar arasında yer alıyor.
BOLU’DA ÜÇ KUŞAKTIR SÜREGELEN PAZARCILIK GELENEĞİNİ OMUZLAYAN 44 YAŞINDAKİ MEHMET KAVUNCU İLE 19 YAŞINDAKİ OĞLU HAKKI CAN KAVUNCU, DONDURUCU SOĞUKLARA VE UYKUSUZ GECELERE RAĞMEN ATA MESLEKLERİNİ TEZGAHTA YAN YANA YAŞATIYOR.
