Arktik Deniz Taşımacılığına Yönelik Artış
Arktik Deniz Çevresinin Korunması Çalışma Grubu (PAME) verilerine göre, 2013 ile 2023 yılları arasında Arktik bölgesinde faaliyet gösteren gemi sayısı önemli bir artış gösterdi. Bu süreç içerisinde gemi sayısının %37 oranında arttığı kaydedildi. Uzmanlar, özellikle Avrupa’dan Asya’ya yapılan taşımacılığın bu yeni rotayı daha cazip hale getirdiğini belirtiyorlar.
İklim Değişikliğinin Etkileri
Amerikan Havacılık ve Uzay Ajansı'nın (NASA) verilerine göre, Grönland, saatte ortalama 30 milyon ton buz kaybediyor. Bu durum, iklim değişikliğinin özellikle Arktik bölgesindeki etkilerini gözler önüne seriyor. Avrupa Birliği'nin (AB) Copernicus uydu izleme sistemi ise Arktik deniz buzul miktarının, 1991-2020 ortalamasının 1,1 milyon kilometrekare altında olduğunu bildiriyor.
Deniz Trafiği Raporu
PAME tarafından yayımlanan "Arktik Gemileri Statüsü" raporunda, Arktik bölgesindeki deniz trafiğinin dört ana kategoride incelendiği belirtiliyor:
- Hedefsel ulaşım: Gemilerin belirli bir amaç için bölgeye giriş yapması ve sonra ayrılması.
- Arktikarası ulaşım: Bölgedeki devletler arasında yapılan taşımacılık.
- Transarktik ulaşım: Pasifik ve Atlantik okyanusları boyunca yapılan taşımacılık.
- Kabotaj ulaşımı: Arktik devletlerinin limanları arasında yapılan taşımacılık.
Gemilerin Faaliyetleri ve Artan Ulaşım
Arktik bölgesindeki gemilerin çoğunluğu balıkçı gemileri iken, onları genel kargo gemileri izliyor. Balıkçı gemilerinin sayısı on yıl içerisinde 553'ten 723'e çıkarken, genel kargo gemileri 134'ten 181'e yükseldi. Bu süreçte dökme yük taşıyan gemi sayısı da artış gösterdi.
Maden Faaliyetleri ve Gaz Projeleri
PAME Proje Müdürü Hjalti Hreinsson, Arktik deniz taşımacılığındaki artışın deniz buzullarının azalmasıyla doğrudan ilişkili olduğunu vurguladı. Hreinsson, Kanada’nın Nunavut bölgesindeki Mary River madeninin açılmasının gemi trafiğindeki artışın önemli nedenlerinden biri olduğunu belirtti. Ayrıca, Rusya’nın Yamal Yarımadası'nda yürütülen mega gaz projeleri bu durumu destekleyen etkenlerden.
