Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), Türkiye ev sahipliğinde Antalya EXPO Merkezi'nde açıldı. 20 Kasım'a kadar sürecek konferans, sera gazı emisyonlarının azaltılması, yenilenebilir enerjiye geçiş, iklim finansmanı ve uygulamaya dönük somut adımların atılmasına odaklanacak. 11-12 Kasım tarihlerinde devlet ve hükümet başkanlarının katılımıyla Dünya Liderler Zirvesi düzenlenecek.
açılış konuşmaları ve ana mesajlar:
Açılışta konuşan COP30 Başkanı André Aranha Corrêa do Lago, önceki konferansta alınan kararların uygulanmasının önemine vurgu yaptı ve üç önceliğin altını çizdi: fosil yakıtlardan uzaklaşma, ormansızlaşmayla mücadele ve iklim finansmanı. Corrêa do Lago, COP30'da benimsenen ilkelerin sürdürülmesi gerektiğini belirterek Antalya'dan harekete geçme çağrısı yaptı. Konuşmasının sonunda Amazon ormanlarından hazırlanmış tokmağı COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'a hediye etti.
Murat Kurum konuşmasında COP31'i 'Uygulama COP'u' haline getirme hedefini öne çıkardı. Kurum, iklim politikasının sadece çevre değil kalkınma, gıda, enerji, şehir ve sağlık boyutlarını da kapsadığını; bugün alınacak kararların yarının afet maliyetlerini ve insani krizlerini etkileyebileceğini vurguladı. Antalya'da alınacak kararların salonlardan çıkar çıkmaz günlük hayata yansıması gerektiğini söyleyen Kurum, halklara ve gençlere ortak iş birliği çağrısı yaptı.
uygulama, finansman ve 35x35 taahhüdü:
Kurum, 35x35 Küresel Elektrikleşme Taahhüdü kapsamında 2035 yılına kadar nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35'e çıkarmayı hedeflediklerini açıkladı. Bu hedefin yenilenebilir enerji, güçlü şebekeler, depolama, enerji verimliliği ve temiz ulaşım yatırımlarını gerektirdiğini belirtti. Kurum ayrıca Emine Erdoğan'ın öncülüğündeki Sıfır Atık Hareketi'ne atıf yaparak kaynak verimliliği ve israfla mücadeleye dikkat çekti.
Finansman konusunda Kurum, Bakü mutabakatına atıfla 2035'e kadar gelişmekte olan ülkelere yılda en az 300 milyar dolar hedefinin ve kamu-özel iş birliğinin toplamda yıllık 1,3 trilyon dolar seviyelerine çıkarılması çağrısının önemine değindi. Kurum, kaynakları ihtiyaç duyulan yerlere yönlendirecek bir İklim Uygulama Köprüsü kurma niyetini açıkladı ve yatırımcıları projelerle buluşturmaya odaklanacaklarını belirtti.
bilimsel uyarılar ve elektrifikasyonun önemi:
BM İklim Değişikliği İcra Sekreteri Simon Stiell, Paris Anlaşması sonrası belirlenen hedeflerin uygulanmasının hızlandırılması gerektiğini vurguladı. Stiell, petrol, doğal gaz ve atık sektörlerindeki metan emisyonlarının azaltılması ile elektrifikasyonun beraberce uygulanmasının öngörülen küresel ısınmayı yaklaşık yarım derece düşürebileceğini belirtti. Ayrıca yenilenebilir enerji projelerinin maliyet avantajına dikkat çekti ve geçen yıl temiz enerjiye yapılan yatırımların ekonomik tasarrufa katkısını paylaştı: yenilenebilir enerji geçen yıl dünya genelinde yaklaşık 500 milyar dolar tasarruf sağladı, yalnızca bu yılın ilk yarısında ise 265 milyar dolar tasarruf kaydedildi.
Avustralya adına COP31 Müzakereler Başkanı Chris Bowen ise 1,5 derece hedefine ilişkin uyarılarda bulundu. Bowen, bilimsel verilerin 1,5 derece sınırının aşılacağını gösterse de aciliyetle ve dayanışma içinde hareket edilmesi halinde geri dönülebileceğini söyledi. Bowen, elektrifikasyonun nihai enerji tüketimindeki payını beşte birden üçte bire çıkarmanın gerekliliğine dikkat çekti ve bu hedefin modern şebekeler, depolama, verimlilik ve beceri geliştirmeye yatırım gerektirdiğini vurguladı.
Bowen ayrıca COP31 gündeminde 160'tan fazla madde ve 60 temel müzakere görevi bulunduğunu hatırlatarak, adil geçiş mekanizmaları, emisyon azaltımı, küresel uyum hedefleri ve iklim finansmanına erişimin kolaylaştırılmasının öne çıktığını belirtti.
Konferans açılışında öne çıkan ortak tema, hedeflerin yalnızca deklarasyonlarla kalmaması; finansmanın hızla erişilebilir hale getirilmesi, projelerin hazırlanıp yatırıma dönüştürülmesi ve kararların insanların günlük yaşamında somut iyileşmeler üretmesi oldu. Antalya'dan çıkan mesaj, güven tesis etme, kaynakları harekete geçirme ve alınan sözleri sonuçlara dönüştürme çağrısı olarak özetlenebilir.
Yetkililer, COP31'in mirasının sözlerden öte başlatılan işler olmasını, gecikmenin yerine harekete geçmeyi koyacak adımların hatırlanmasını istediklerini vurgulayarak konferansa katılanları somut uygulama adımları konusunda yükümlülük almaya çağırdı.
COP31 Antalya'da başladı: İklim hedeflerinin hayata geçirilmesi çağrısı yapıldı
