Varank: İklim eylemi tek ülkenin gücüyle sağlanamaz
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Fatma Varank, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de düzenlenen 4. İklim Haftası ve Bakü İklim Eylem Haftası (BCAW 2026) açılışında konuştu. Etkinlikte COP başkanlıklarını yürüten ülkelerin bakanları, üst düzey temsilciler ve çok sayıda kuruluş yer aldı. Varank, konuşmasında küresel iş birliğinin önemine dikkat çekerek, 'İklim krizini tek bir ülkenin gücüyle durdurmak mümkün değil' dedi ve ortak hareket çağrısı yaptı.
COP31: uygulamaya dönük bir yaklaşım:
Varank, COP31'in misyonunu 'taahhütleri somut çıktılara, girişimlere ve yatırımlara dönüştürmek' olarak tanımladı. COP31 eylem gündeminin 10 öncelikli tema etrafında şekillendiğini vurguladı: temiz enerji geçişi, sıfır atık, iklim dirençli şehirler, yeşil sanayileşme, gençlik ve eğitim, gıda güvenliği, okyanuslar ve denizler, dirençli sağlık sistemleri, Rio sinerjisi ve iklim uygulama köprüsü.
Varank, COP31 Başkanı ve Bakan Murat Kurum'un Bonn'da açıkladığı ölçülebilir hedeflere atıfta bulunarak hedeflerin saha uygulamalarıyla desteklenmesi gerektiğini belirtti. Buna göre hedefler arasında 2035 yılına kadar nihai enerji tüketiminde elektriğin payının yüzde 35'e çıkarılması, binalarda enerji yoğunluğunun en az yüzde 25 azaltılması, imalatta geri dönüştürülmüş malzeme oranının en az yüzde 15'e çıkarılması ve 2030'a kadar iklim değişikliğinin eğitim müfredatlarına entegre edilmesi yer alıyor.
Bakü'den Antalya'ya diplomasi ve eylem hattı:
Varank, geçmiş toplantılarda atılan adımları hatırlatarak Temmuz ayında Şamahı'da gerçekleşen müzakerelerin önemine dikkat çekti. Bakü toplantılarının ise taahhütlerin uygulamaya geçirilmesine yönelik ortak çabaları pekiştirdiğini söyledi. COP29'un Paris Anlaşması'nın 6. maddesi kapsamındaki karbon piyasası kurullarını nihayetlendirmeye katkısını takdir ederek, bu kazanımların Antalya yolunda güçlü bir temel oluşturacağını ifade etti.
Konuşmasında ayrıca COP31 süreçlerini paylaşma çağrısı yapan Varank, COP31 Başkanı Murat Kurum'un New York İklim Haftası'nda başkanlığın girişimlerini toplumla paylaşacağını belirtti ve katılımcıları etkinliğe davet etti.
Finansman açığı ve küresel 'imece' çağrısı:
Varank, uygulamanın önündeki en büyük engelin finansman olduğunu vurguladı. İstanbul İklim Finansmanı zirvesinde ortaya çıkan hesaplara değinerek küresel iklim finansmanı ihtiyacının yıllık 7.5 ila 9 trilyon dolar arasında olduğunu, mevcut akışların ise yaklaşık 1.9 trilyon dolar düzeyinde seyrettiğini hatırlattı. Bu açığın yalnızca kamu bütçeleriyle kapatılamayacağını, bankaları, yatırımcıları ve şirketleri yeşil dönüşümün merkezine davet ettiklerini söyledi.
Varank, 'İhtiyacı olan ülke ile çözümü sunan finansmanı aynı köprünün üzerinde buluşturmayı hedefliyoruz' diyerek finansman, teknoloji ve bilgi paylaşımının önemini öne aldı. Bu bağlamda COP31'in iklim uygulama köprüsü aracılığıyla ulusal katkı beyanlarının uygulanmasını hızlandırmayı ve yatırıma hazır proje portföyleri geliştirmeyi hedeflediklerini belirtti.
İmece kültürü ve Antalya'ya somut sonuçlarla gitme hedefi:
Konuşmasında Anadolu'nun ortak çalışma kültürü olan 'imece'ye atıf yapan Varank, 19 Kasım'ı bu kültüre ayırdıklarını söyledi ve Yunus Emre'den alıntıyla 'bölüşürsek tok oluruz, bölünürsek yok oluruz' mesajını paylaştı. Varank, teknolojiyi, finansmanı ve bilgiyi paylaştıklarında krizden birlikte güçlenerek çıkacaklarını belirtti ve 'Antalya'da küresel imeceyi kuracağız' dedi.
Başarının bildirgelerde yazılı kelimelerle değil sahada oluşturulan gerçek dönüşümle ölçüleceğini vurgulayan Varank, Antalya'ya yalnızca daha güçlü hedeflerle değil, bu hedefleri hayata geçirecek ortaklıklar, projeler ve finansmanla gidileceğini söyledi: 'Diyalogla başlayacağız, uzlaşı ile büyüteceğiz, aksiyonla hayat vereceğiz.'
COP31, 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya EXPO Alanı'nda gerçekleştirilecek. Resmi müzakerelerin ve nihai anlaşma metinlerinin karara bağlanmasının beklendiği gün olarak 19 Kasım öne çıkıyor; Varank'ın ifadelerine göre Bakü ve önceki etkinliklerde belirlenen gündem, Antalya'ya taşınacak somut uygulamalara dönüşecek.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Fatma Varank 4. İklim Haftası ve Bakü İklim Eylem Haftası'nın üst düzey açılış programındaki konuşmasında, "İklim krizini tek bir ülkenin gücüyle durdurmak mümkün değil. Türkçe'de imece dediğimiz bu birlikte çalışma kültürüne 19 Kasım gününü ayırdık. Yunus Emre'nin dediği gibi bölüşürsek tok oluruz, bölünürsek yok oluruz. Teknolojiyi, finansmanı ve bilgiyi paylaştığımızda bu krizden birlikte güçlenerek çıkacağız. Antalya'da küresel imeceyi kuracağız" dedi.
