ziyaretin kapsamı ve amaçları:
Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya ve beraberindeki heyet, 29 Temmuz-1 Ağustos 2026 tarihlerinde Çin Yüksek Halk Mahkemesinin resmi daveti üzerine çalışma ziyareti gerçekleştirdi. Ziyaret, Çin Yüksek Halk Mahkemesi, Adalet Bakanlığı, Ulusal Halk Kongresi ve Tianjin Yüksek Halk Mahkemesi nezdinde bir dizi resmi teması içerdi. Heyet, iki ülke arasındaki dostane ilişkilerin hukuk ve yargı alanındaki iş birliğini güçlendirmenin yollarını ele aldı.
yüksek yargılar arası görüşmeler:
Ziyaretin ilk buluşması, Çin Yüksek Halk Mahkemesi Başkanı Zhang Jun ile yapılan görüşmeydi. Toplantıda yüksek yargı kurumlarının yapısı ve işleyişi, anayasa yargısı ile yüksek yargı alanındaki güncel gelişmeler ayrıntılı biçimde ele alındı. Her iki taraf da kurumsal diyalogun sürdürülmesinin önemine vurgu yaptı ve bilgi-tecrübe paylaşımının artırılması gerektiğini belirtti.
Başkan Zhang Jun, Türkiye ile Çin arasındaki diplomatik ilişkilerin kurulmasının 55. yılına işaret ederek karşılıklı ziyaretlerin ve kurumlar arası temasların mevcut iş birliğini derinleştireceğini ifade etti. Türkiye tarafı ise daha önce gerçekleşen Çin heyeti ziyaretlerinin önemine dikkat çekti ve üst düzey diyaloğun mahkemeler düzeyinde de sürdürülmesini hedeflediklerini kaydetti.
dijital dönüşüm ve yapay zekâ ile ilgili incelemeler:
Taraflar, yargı hizmetlerinde dijital dönüşüm ve yapay zekâ teknolojilerinin kullanımına ilişkin deneyimlerini paylaştı. Özkaya, Çin'in yargı süreçlerinde verimliliği artırma amacıyla teknolojiyi kullandığı uygulamaları yakından takip ettiklerini belirtti ve bu alandaki tecrübelerin karşılıklı paylaşımını önemsediklerini vurguladı. Heyet, Çin Yüksek Halk Mahkemesi bünyesindeki Dijital Mahkeme Laboratuvarı'nı yerinde inceleyerek yetkililerden bilgi aldı.
Tianjin Yüksek Halk Mahkemesi ziyaretinde Mahkeme Bilgi Merkezi ve Mahkeme Tarihi Sergi Salonu gezildi; dava yönetim sistemleri ve yapay zekâ destekli yargı teknolojilerine ilişkin sunumlar yapıldı. Bu oturumlarda dijital mahkeme uygulamalarının işleyişi, veri yönetimi ve uygulama örnekleri değerlendirildi.
resmi görüşmeler ve iş birliği gündemi:
Ziyaret boyunca gerçekleştirilen görüşmeler arasında Çin Yüksek Halk Mahkemesi Başkan Yardımcısı Shen Liang, Zhejiang Eyaleti Yüksek Halk Mahkemesi Başkanvekili Jiang Weiyu ve Adalet Bakanı He Rong ile yapılan toplantılar dikkat çekti. He Rong ile yapılan görüşmede hukukun üstünlüğü, adalet hizmetlerinde dijitalleşme, yargıda teknoloji kullanımı ve iki ülke arasındaki adli iş birliği ele alındı. Görüşmede Lahey Sözleşmesi kapsamındaki medeni ve ticari adli yardımlaşma mekanizmaları da değerlendirildi.
Özkaya, ülkeler arasındaki üst düzey yapıcı diyalog ve stratejik iş birliği anlayışının mahkemeler arasında da sürdürülmesinin yargı sistemlerine önemli kazanımlar sağlayacağını belirterek Anayasa Mahkemesi olarak iş birliğini ileri taşımaya hazır olduklarını ifade etti. Adalet Bakanı He Rong ise diplomatik ilişkilerin 55. yılı vesilesiyle iş birliğini geliştirmeye hazır olduklarını vurguladı.
yasama ve anayasa çalışmaları:
Heyet ayrıca Çin Ulusal Halk Kongresini ziyaret etti. Ulusal Halk Kongresi Daimî Komitesi Üyesi ve Anayasa ve Hukuk Komitesi Başkan Yardımcısı Yuan Shuhong ile yapılan görüşmede yasama faaliyetleri, anayasal denetim mekanizmaları ve hukukun üstünlüğü ilkesi kapsamında karşılıklı bilgi paylaşımı sağlandı. Taraflar, hukuk alanındaki iş birliği imkanlarını değerlendirdi ve kurumsal temasların sürdürülebilirliğine dikkat çekildi.
heyet ve diplomatik temaslar:
Ziyarette Anayasa Mahkemesi Başkanvekili İrfan Fidan, üyeler Engin Yıldırım, Yusuf Şevki Hakyemez, Kenan Yaşar ve Metin Kıratlı ile Genel Sekreter Murat Azaklı, Başraportör Mehmet Sadık Yamlı ve Özel Kalem Müdürü Adnan Kahveci yer aldı. Heyet ayrıca Türkiye Cumhuriyeti Pekin Büyükelçisi Selçuk Ünal ile de bir araya gelerek ziyaretten beklenen kurumsal iş birliği kazanımlarını değerlendirdi.
Genel olarak ziyaret, iki ülkenin yargı kurumları arasında bilgi ve deneyim paylaşımını artırmaya, dijital yargı uygulamaları ve yapay zekâ kullanımına ilişkin iyi uygulamaların aktarılmasına ve adli iş birliği mekanizmalarının güçlendirilmesine zemin hazırladı. Başkan Özkaya gösterilen misafirperverlik için teşekkür ederek Türkiye ve Çin arasındaki ilişkilerin hukuk ve yargı alanında daha da pekişeceğine inandıklarını ifade etti.
ANAYASA MAHKEMESİ BAŞKANI KADİR ÖZKAYA VE BERABERİNDEKİ HEYET, ÇİN YÜKSEK HALK MAHKEMESİNİN RESMİ DAVETİ ÜZERİNE ÇİN’E ÇALIŞMA ZİYARETİNDE BULUNDU.
