Anamur’da asırlık değirmeni ayakta tutan emek
Mersin’in Anamur ilçesine bağlı Güngören Mahallesinde yaşayan emekli din görevlisi Hasan Püryan, babasından miras kalan asırlık su değirmenini onararak geçmişin üretim kültürünü bugüne taşıyor. Yıllarca camilerde görev yapan Püryan, emekliliğinin ardından çocukluğunun geçtiği değirmene dönerek hem babasının vasiyetini yerine getiriyor hem de unutulmaya yüz tutan bir geleneği yaşatıyor.
Geçmişten geleceğe bir emanet
1964 yılında Güngören Mahallesi’nde dünyaya gelen ve Anamur İmam Hatip Lisesinin ilk mezunlarından olan Püryan, meslek yaşamına Kastamonu’da başladı ve uzun yıllar Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde görev yaptı. Çocukluğunda babasının yanında değirmencilik öğrenen Püryan, 'Çocukluğum bu değirmenin sesleriyle geçti. Babama yardım ede ede işi öğrendim' ifadelerini kullandı.
Püryan, emekliliğinin ardından köyüne dönüp atıl durumda kalan sistemi onararak değirmeni yeniden çalışır hale getirdi. Elektrikli sisteme geçmeme tercihinin arkasında, bu yapının yalnızca üretim aracı değil, geçmişten kalan bir emanet olduğu düşüncesi yatıyor. Püryan, babasının vasiyetini aktararak 'Babam bana, ‘‘Ben nasıl yaşattıysam sen de devam ettir’’ diye vasiyet etti. Bu yüzden satmayı hiç düşünmedim' dedi.
Değirmenin işleyişi ve toplumsal önemi
Tarihi su değirmeni, taş duvarları, ahşap düzenekleri ve su kanallarıyla günümüzde de doğal su gücüyle çalışıyor. Taşların dönüşüyle öğütülen buğday, mahalle sakinlerine eski usul un olarak ulaşıyor. Özellikle yağışlı dönemlerde aktif hale gelen değirmene çevre mahallelerden de talep geliyor; Püryan, doğal yöntemlerle öğütülen una talebin arttığını ve insanların eski usul üretime yeniden yönelme eğiliminde olduğunu belirtiyor.
Püryan ekonomik kazancının sınırlı olduğunu söylese de değirmeni yaşatmayı sürdüreceğini vurguluyor: 'Bu kültür kaybolmamalı. Rabbim sağlık verdikçe çark dönmeye devam edecek.'
Müftülük heyetinin incelemesi
Anamur Müftülüğü İlçe Gençlik Koordinatörü İbrahim Sağır, Yunus Emre Camii İmam Hatibi Kazım Doğan ile Diyanet Haber ve Diyanet TV temsilcisi Ahmet Tokdemirten oluşan heyet Püryan’ı değirmen başında ziyaret ederek tarihi yapıda incelemelerde bulundu. Heyet, Püryan’ın kültürel mirasa sahip çıkmasının toplumsal hafıza açısından önemine dikkat çekti ve emeğin, üretimin ile ecdat mirasının korunmasının genç nesillere güçlü bir mesaj verdiğini ifade etti.
Güngören Mahallesindeki bu örnek, yerel mirasın korunmasının ve geleneksel üretim yöntemlerinin yaşatılmasının somut bir uygulaması olarak öne çıkıyor.
Mihraptan tarihi değirmene vefa yolculuğu
