Turnuva genel bakış:
Amasya Üniversitesi Spor Salonu'nda düzenlenen Uluslararası Geleneksel Türk Zeka Oyunları Turnuvası, 15 ülkeden gelen 200 sporcuyu ağırladı. Etkinlikte Dünya Gençler Dokuz Kumalak Şampiyonası, 1. Öğretmenler Arası Dünya Bestemşe Şampiyonası, 2. Dünya Bestemşe Şampiyonası ile uluslararası Mangala ve Oware şampiyonaları gerçekleştirildi.
Oyunların kökeni ve amaçları:
Dünya Dokuz Kumalak Federasyonu Genel Sekreteri Makhsat Shotayev, "Dokuz Kumalak ve Bestemşe en eski Türk zeka oyunlarıdır. 4 bin yıllık tarihi vardır" diyerek oyunların derin tarihine dikkat çekti. Shotayev, turnuvanın bu oyunların tanıtılması açısından başarılı geçtiğini vurguladı.
Dünya Dokuz Kumalak Federasyonu Spor Direktörü ve Bestemşe, Dokuz Kumalak ve Mangala Oyunları Derneği Başkanı Canan Alıcıoğlu ise Dokuz Kumalak oyununun UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi’nde yer aldığına işaret ederek, "Niyetimiz bu oyunu bütün dünyanın oynaması. Türkiye’deki bütün evlere girmesiyle geleneksel bu oyunu çocuklara öğretebilmektir" ifadelerini kullandı.
Hamlelerin kültürel anlamı ve sportmenlik:
Alıcıoğlu, oyunlardaki hamlelerin sadece taş hareketi olmadığını, ataların obalarda anlattıkları kültürü taşıdığını belirtti. Oyunlarda her müsabakanın sonunda kazananla kaybedenin tokalaşması şartı olduğuna dikkat çekildi. Alıcıoğlu, oyunun sembolik hamleleriyle aile ve toplum düzenine dair mesajların aktarıldığını, örneğin otağdaki taşların alınması ve bir taş bırakmanın belirli rollerin temsilini simgelediğini anlattı.
Madalyalar ve katılımcı performansları:
Turnuva sonunda düzenlenen törende sporculara madalya ve kupaları verildi. Katılımcı dağılımında Kazakistan 82 sporcu ile öne çıktı. Madalya dağılımı ise şöyle gerçekleşti: Kazakistan 11 altın, 9 gümüş, 11 bronz; Kırgızistan 3 altın, 4 gümüş, 4 bronz; Türkiye 1 altın, 1 gümüş, 8 bronz; İspanya 1 altın, 2 bronz; Çekya 2 altın, 2 gümüş, 3 bronz.
Turnuvada Türkiye'yi temsil edenler arasında yer alan 13 yaşındaki Aylin Su Can da bulunuyordu; Aylin, bu oyunları 4 yıldır oynadığını söyledi.
AMASYA’DA ULUSLARARASI GELENEKSEL TÜRK ZEKA OYUNLARI TURNUVASI DÜZENLENDİ.