Altıntepe Kalesi: Urartu'dan Bizans ve Osmanlı'ya Uzanan Çok Katmanlı Yerleşim

Üzümlü'deki Altıntepe Kalesi, Urartu dönemine ait kalıntıları, 1959–1967 kazıları ve 2002'de yeniden başlatılan koruma çalışmalarıyla Anadolu arkeolojisinde öne çıkıyor.

Yayın Tarihi: 14.05.2026 08:20
Güncelleme Tarihi: 14.05.2026 08:24

Altıntepe Kalesi: Urartu'dan Bizans ve Osmanlı'ya Uzanan Çok Katmanlı Yerleşim

Altıntepe Kalesi, geçmişin izlerini günümüze taşıyor

Üzümlü ilçesi sınırlarında yer alan Altıntepe Kalesi, barındırdığı Urartu dönemi kalıntıları ve çok katmanlı tarihî yapısıyla Anadolu arkeolojisinin önemli merkezleri arasında yer almayı sürdürüyor. Kale, drone ile görüntülenen yerleşim dokusuyla hem saha çalışmaları hem de kamuoyunun ilgisini çekiyor.

Konumu ve erken dönem tahribatı

Erzincan Ovası’nın kuzeydoğu kesiminde, ova seviyesinden yaklaşık 60 metre yükseklikteki volkanik bir tepe üzerine kurulan Altıntepe, adını yasa dışı kazılarla ilk olarak gündeme getirdi. Bölgede gerçekleştirilen yasa dışı kazılar 1938 ve 1956 yıllarında tespit edildi. Daha sonra yapılan bilimsel çalışmalar alanın gerçek değerini ortaya koydu.

Sistematik kazılar ve ortaya çıkan yapılar

Bölgedeki ilk bilimsel kazılar 1959 yılında, Tahsin Özgüç başkanlığında başlatıldı ve 1967 yılına kadar sürdü. Bu çalışmalarda iç kale kapısı, tapınak-saray kompleksi, surlar, apadana, depo binası ve açık hava tapınağı gibi Urartu dönemine tarihlenen önemli yapılar gün yüzüne çıkarıldı. Kalenin güney yamacında tespit edilen taş örme mezarlar ise dönemin gömü geleneklerine ilişkin değerli veriler sundu.

Bizans ve Osmanlı katmanları, hasar ve koruma çalışmaları

Tepede yaklaşık 200 metre genişliğe sahip alanda Bizans dönemine ait sur kalıntılarının, bazı Urartu yapılarını doğrudan üzerine inşa ettiği ve bunun eski yapıların kısmen zarar görmesine yol açtığı belirlendi. Kazı çalışmalarının ardından alan Kültür Bakanlığına devredildi, ancak zaman içinde bir bölümünün defineciler tarafından tahrip edildiği ifade edildi.

Yeni dönem kazılar ve sergileme

2002 yılında Mehmet Karaosmanoğlu öncülüğünde yeniden başlatılan kazı ve koruma çalışmaları, alanın korunmasına yönelik adımlar içeriyor. Erzincan Müze Müdürlüğü yetkilileri, Altıntepe'nin Urartu'nun batıdaki en önemli eyalet merkezlerinden biri olduğunu vurgulayarak, ilk sistematik kazılarda ortaya çıkarılan saray kompleksi, tapınak, havuzlar, kanalizasyon sistemi ve arkeolojik eserlerin o dönemde kentte müze bulunmaması nedeniyle Anadolu Medeniyetleri Müzesine götürüldüğünü belirtiyor.

Buluntular ve günümüzdeki sergileme

Altıntepe kazılarında elde edilen seramik parçaları, at koşum takımları, metal mobilya aksamları ve ok uçları gibi eserler bugün Erzincan Müzesinde sergileniyor. Bu buluntular, bölgenin sosyal ve mimari dokusuna dair ayrıntılı bilgiler sunuyor ve Altıntepe'yi Anadolu arkeolojisi açısından değerli bir kaynak haline getiriyor.

ALTINTEPE KALESİ GEÇMİŞİN İZLERİNİ BUGÜNE TAŞIYOR

ALTINTEPE KALESİ GEÇMİŞİN İZLERİNİ BUGÜNE TAŞIYOR

ALTINTEPE KALESİ GEÇMİŞİN İZLERİNİ BUGÜNE TAŞIYOR

Yazar
EDİTÖR

Fatma Öztürk

Merhaba, ben Fatma Öztürk. 26 yaşındayım, İzmir. aksiyon.com.tr Gündem için yerel yönetimler ve şehir haberlerini takip ediyorum. Benim önceliğim insan hikayeleri ve toplumsal sorunlar. Vatandaşın sesini duyurmayı seviyorum, empati yeteneğimin yüksek olduğunu söylerler.