Algoritmalar kolektif hafızayı ve gazeteciliği sorgulatıyor

Burhanettin Duran, TRT World Forum kapanışında algoritmik çağın kültürel hafıza ve gazetecilik üzerinde yarattığı risklere ve düzen ihtiyacına dikkat çekti.

Yayın Tarihi: 07.11.2026 16:55
Güncelleme Tarihi: 07.11.2026 16:55

Algoritmalar kolektif hafızayı ve gazeteciliği sorgulatıyor

kapanış konuşması:

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, İstanbul Kongre Merkezi’nde düzenlenen TRT World Forum etkinliğinin kapanış konuşmasında algortimlerin toplum ve gazetecilik üzerindeki etkilerine kapsamlı bir değerlendirme getirdi. Duran, dijital platformların yeni nesillerin tarih ve kültürel mirasını nasıl şekillendirdiği sorusunu öne çıkararak endişelerini paylaştı.

algoritmalar ve kolektif hafıza:

Duran, "Algoritmik çağda gerçekten geleceğimiz endişe oluşturmaktadır. Kolektif hafızadan bahsediyoruz" sözleriyle, her ulusun geçmişi, değeri ve dilinin dijital mecralarda nasıl temsil edildiğinin önemini vurguladı. Genç jenerasyonların kendi tarihlerini ve kültürel miraslarını öncelikle online kaynaklardan öğrendiğini belirten Duran, bu öğrenmenin içerik sağlayıcıların ve algoritmaların tercihlerine bağlı hale geldiğini ifade etti.

Konuşmasında, "Düşünün genç bir kişi online araştırma yapıyor, ülkesinin tarihini araştırıyor. Milyonlarca insan bu sistemi şekillendiriyor" diyerek gelecek nesillerin hangi bilgilere erişeceğini belirlemenin kritik bir mesele olduğunu savundu. Duran, bu bağlamda kültürel kimlik ve ulusal hafıza konusunun algoritmalar tarafından biçimlendirilme riskine işaret etti.

gazeteciliğin dönüşümü ve sorumluluk boşluğu:

İletişim Başkanı, geleneksel gazeteciliğin uzun süre "kapı bekçisi" rolü üstlendiğini; editörlerin, muhabirlerin ve uzmanların haber doğrulama süreçleri sayesinde hataların önüne geçildiğini anlattı. Ancak bugün bu süreçlerin giderek algoritmalara bırakıldığını, "yüzleşecek bir yüz kalmadı" ifadesiyle özetledi.

Duran, dijital mecralarda yanlış veya provokatif içeriklerin hızla yayıldığını, buna karşın doğrulanmış, kamu yararına bilgiye ulaşmanın tek başına yeterli olmayabileceğini söyledi. "Veriler algoritma nedeniyle duyması gereken insanlara ulaşamıyor olabilir" uyarısında bulundu ve bu durumu haberlerin görünürlüğünü belirleyen mekanizmanın sorgulanması gerektiğine bağladı.

ticari çıkarlar, teknoloji şirketleri ve düzen çağrısı:

Konuşmada öne çıkan bir başka nokta, içerik akışını belirleyen mekanizmaların arkasındaki çıkar ilişkileriydi. Duran, "Ticari ve politik çıkarları olan bir avuç şirket, insanların gördüğü şeyi kontrol ederse, insanların nasıl düşündüğünü de kontrol eder" diyerek, büyük teknoloji şirketlerinin dijital alanları kontrol etmesinin toplum üzerindeki etkisini ele aldı. Bu durumun, bilgi akışında şeffaflık ve hesap verebilirlik gerektirdiğini vurguladı.

Son olarak Duran, algoritmik çağda kuralların belirlenmesi gerektiğini; ne şirketlerin ne de ulusların tek başına bu soruya yanıt veremeyeceğini belirterek, geleceğin kurallarının tartışılmasında dijital teknoloji şirketlerinin önemli bir konumda olduğunu kabul etti. Konuşma, gazeteciliğin bağımsızlığı, maddi desteği ve güçlü profesyonel etik gereksinimlerine yapılan vurgu ile sonlandı.

İletişim Başkanı Burhanettin Duran: "Algoritmik çağda gerçekten geleceğimiz endişe...

İletişim Başkanı Burhanettin Duran: "Algoritmik çağda gerçekten geleceğimiz endişe oluşturmaktadır"

Yazar
EDİTÖR

Meryem Özdemir

Ben Meryem Özdemir, 24 yaşındayım, Bursa'dan çalışıyorum. aksiyon.com.tr Gündem'deyim ama spesifik olarak eğitim ve sağlık politikalarındaki güncel gelişmelere odaklanıyorum. Öğrenmeye açık, meraklı ve enerjik bir yapım var.