Trafikte ağır vasıtaların rolü:
İstanbul, dünyanın en kalabalık 18. şehri olmanın getirdiği yoğunlukla her gün ulaşım sıkıntısı yaşıyor. Trafik sıkışıklığında öne çıkan iki ana etkenin başında, ana arterlerde yasağa uymayan ağır vasıtalar ve söz konusu yolların gündüz yapılan bakım onarım çalışmaları geliyor. Özellikle D100 karayolu (E5) gibi ana arterlerde sabah ve akşam yoğunluğunda ağır vasıtaların bulunması trafiğin akışını keskin biçimde etkiliyor.
İstanbul Ulaşım Koordinasyon Kurulu (UKOM) kararı gereği ağır vasıtaların bulunmaması gereken saatler 06.00-10.00 ile 16.00-22.00 olarak belirlenmiş. Ancak gerekli noktalarda yapılması gereken denetimlerin yetersiz kalması ve mevcut EDS cihazlarıyla yeterli cezanın uygulanmaması, bu yasaklı saatlerde ağır vasıtaların trafikte kalmasına yol açıyor. Akşam ve sabah zirve vakitlerinde, yoldaki araçların içinde ağır vasıtaların oranı zaman zaman %15'i aşıyor; bu durum trafik yoğunluğunu belirgin şekilde artırıyor.
İBB tamiratları ve çalışma temposu:
İkinci temel sorun ise İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin (İBB) ana arterlerdeki bakım ve onarım takvimi. Okulların tatil olduğu dönemlerde yapılması beklenen yol ve köprü bakımlarının okullar açıkken sürdürülmesi, ek tıkanıklıklara neden oluyor. Bu tamiratların az personelle, gece mesai yapılmadan ve yavaş ilerlemesi, birkaç günde tamamlanabilecek işlerin haftalarca sürmesine yol açıyor. Sürücüler, kısa sürede bitebilecek çalışmaların uzamasından dolayı ciddi rahatsızlık duyuyor.
Denetim talepleri ve alternatif öneriler:
Sürücüler, UKOM kararlarının uygulanması için İstanbul Valiliği tarafından denetimlerin artırılmasını talep ediyor; bazı şoförler kararların sıkı uygulanmasıyla trafiğin yaklaşık %20 rahatlayacağı görüşünde. Sahadan somut bir örnek de dün görüldü: Zeytinburnu'ndan çıkan bir İHA görev aracının kaydına göre 26 kilometrelik Beylikdüzü güzergahı 1 saat 55 dakika sürdü; görüntülerde yoğun saatlerde onlarca ağır vasıtanın yolda olduğu tespit edildi.
Vatandaşların bir kısmı, Antalya'da düzenlenen COP 31 toplantılarındaki iklim ve enerji tartışmaları çerçevesinde büyük kentlerde araç paylaşımını teşvik edecek uygulamaların gündeme alınmasını öneriyor. Tartışılan öneriler arasında, tek sürücüyle hareket eden araçların şerit kullanımına ilişkin düzenlemeler ve araç paylaşımı kültürünün geliştirilmesi yer alıyor. COP 31'de karbon salınımını azaltma ve yakıt tasarrufu hedeflerinin öne çıkması nedeniyle metropollerde trafikte kaybedilen akaryakıt ve zamanın azaltılmasına yönelik kararlar bekleniyor.
Tüm bu unsurlar bir araya geldiğinde, trafik yönetiminde denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi ve altyapı bakım programlarının yoğun saatler dışında planlanmasının kent içi trafiği rahatlatabileceği öne çıkıyor.
İSTANBUL’DA YOĞUN SAATLERDEKİ AĞIR VASITA YASAĞINA UYULMUYOR