ABD Savunma Bakanı Hegseth: Bölgedeki Askeri Varlık Sürecek
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Genelkurmay Başkanı Dan Caine ortak basın toplantısında, İran ile sağlanan 15 günlük ateşkese ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Hegseth, ateşkes sonrasında da ABD’nin bölgedeki askeri varlığını muhafaza edeceklerini belirtti.
Basın toplantısında öne çıkanlar
Hegseth, ABD Başkanı Donald Trump tarafından “dünya barışı için büyük bir gün” diye nitelendirilen gelişmeyi değerlendirirken, ABD ordusunun İran güçlerine karşı ağır hasar verdiğini savundu. Hegseth, CENTCOM aracılığıyla "40 günden kısa bir sürede ABD’nin toplam muharip gücünün yüzde 10’undan azını kullanarak" önemli hedeflere ulaşıldığını iddia etti.
Hegseth, İran’ın savunma altyapısına yönelik saldırılarla ilgili olarak şunları söyledi: "Füze programları fiilen yok edildi. Füze rampaları ve üretim tesisleri yok edildi. Mevcut stokları tükendi ve parçalandı. Neredeyse tamamen etkisiz hale getirildi." Hegseth, "Dün gece 800’den fazla saldırı düzenlenen dalgayla İran savunma sanayii altyapısını tamamen yok etmeyi bitirdik" ifadelerini kullandı.
Seçenekler ve Trump’ın tutumu
Hegseth, İran’ın şartları reddetmesi durumunda hedeflerin elektrik santralleri, köprüler ve petrol-enerji altyapısı gibi yeniden kurulması uzun yıllar alacak yapılar olacağını ve Başkan Trump’ın ekonomik baskı ile alternatifler oluşturabildiğini belirtti: "Başkan Trump’ın İran ekonomisini dakikalar içinde felç etme gücü vardı. Ama merhameti seçti."
Hegseth ayrıca, İran’ın ateşkesi kabul etmesinin ardından “şartlar gereği, sahip olmamaları gereken her türlü malzeme çıkarılacak” dedi ve gömülü malzemelerin havadan 24 saat izlendiğini vurguladı. Rejimin asla nükleer silah sahibi olmayacağına dair mesaja dikkat çekti.
Bölgedeki kalıcı varlık
"Evet, orada kalacağız. Hiçbir yere gitmiyoruz." sorusuna Hegseth’in cevabı buydu. Hegseth, İran’ın ateşkese uyduğundan ve nihayetinde bir anlaşma yaptığından emin olunacağını söyleyerek, ABD’nin pozisyonunu koruyacağını, hazır ve tetikte olacağını ifade etti. Hürmüz Boğazı hakkında ise Boğaz’ın açık kalmasını sağlamak için dünyanın geri kalanının sorumluluk alması gerektiğini belirtti.
Uranyum ve ek seçenekler
Hegseth, elindeki zenginleştirilmiş uranyumla ilgili olarak malzemenin gömülü durumda olduğunu, izlendiklerini ve "bunu ya bize verecekler ya da biz alacağız" şeklinde konuştu. Gerekirse geçmişteki "Gece Yarısı Çekici Operasyonu (İran’a 2025’te gerçekleştirilen saldırı)" gibi bir seçeneğin yeniden değerlendirilmesinin mümkün olduğunu, bu seçeneği saklı tuttuklarını söyledi.
Genelkurmay Başkanı Caine’in değerlendirmeleri
Genelkurmay Başkanı Dan Caine ise operasyonlarda 13 binden fazla hedefin vurulduğunu açıkladı. Caine, CENTCOM'un İran hava savunma sistemlerinin yaklaşık yüzde 80’ini yok ettiğini, bin 500’den fazla hava savunma hedefi, 450’den fazla balistik füze depolama tesisi ve 800 kamikaze drone depolama tesisinin vurulduğunu belirtti.
Caine, İran’ın komuta, kontrol ve lojistik ağlarına ağır zarar verildiğini, "2000’den fazla komuta kontrol merkezini yok ettiklerini" söyledi. Ayrıca İran savunma sanayi temelinin ve yeniden inşa kabiliyetinin yıllarca etkilenir durumda olduğunu, silah fabrikalarının yaklaşık yüzde 90’ının vurulduğunu ifade etti.
Deniz harekâtı ve görev uçuşları
Caine, İran donanmasının çok sayıda gemisinin zarar gördüğünü belirterek "150 gemi denizin dibinde" ve küçük saldırı botlarının yarısının aynı durumda olduğunu söyledi. Deniz mayınlarına karşı 700’den fazla saldırı düzenlendiğini ve mayınların yüzde 95’inden fazlasının etkisiz hâle getirildiğini düşündüklerini aktardı.
Operasyonlarda 10 binden fazla görev uçuşu gerçekleştirildiğini söyleyen Caine, bu kapsamda 62 bombardıman görevi yapıldığını, bunlardan 18’inin ABD’den kalkıp hedefleri vurup geri döndüğünü ve her birinin 30 saatten uzun sürdüğünü belirtti. Caine, "Kara ve deniz kuvvetlerinin müşterek ateşiyle 13 binden fazla hedef vurduk" dedi ve Körfez ortaklarıyla şimdiye kadar bin 700 balistik füze ve kamikaze drone saldırısını önlediklerini ekledi.
Her iki yetkili de ateşkesin uygulanmasını izleyeceklerini, gerektiğinde hazır olmayı sürdüreceklerini ve bölgedeki güvenliğin sağlanması için askeri varlığın devam edeceğini vurguladı.
ABD Savunma Bakanı Hegseth, ateşkesin ardından ABD'nin bölgedeki askeri varlığını muhafaza edeceğini söyleyerek, "Orada kalacağız. Hiçbir yere gitmiyoruz. İran'ın ateşkese uyduğundan ve nihayetinde bir anlaşma yaptığından emin olacağız" dedi.
