Yerli zırh üretiminde yeni adım
Karabük Üniversitesi (KBÜ) ve Kastamonu Üniversitesi (KÜ) akademisyenlerinin geliştirdiği, hava araçlarının zırhlandırılmasında kullanılabilecek yerli malzeme üretim tekniği, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillendi. Laboratuvar testlerinde elde edilen yüksek dayanım değerleri, teknoloji ile dışa bağımlılığın azalmasına katkı sağlama hedefini güçlendiriyor.
patentin kapsamı ve çözüm getirdiği sorunlar:
Çalışma, KBÜ Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi öğretim üyelerinden Doç. Dr. Gökhan Sur ile Kastamonu Üniversitesi Küre Meslek Yüksekokulu Bölüm Başkanı Dr. Öğretim Üyesi İsmail Kayabaşı tarafından yürütüldü. Patent başlığı "Dikey Ayırıcı Kalıplama Tekniği ile Farklı Arayüzey Geçişine Sahip Fonksiyonel Derecelendirilmiş Malzemelerin Toz Metalurjisi Tekniği ile Üretimi" olarak tescillendi. Bu teknik, çok katmanlı malzemelerde yüksek darbe ve şok anlarında sıkça rastlanan çatlama ve katman ayrılmalarına karşı çözüm sunmayı amaçlıyor.
laboratuvar sonuçları ve teknik ayrıntılar:
Geliştirilen yöntemde, katmanlar arasındaki geçişler üçgen, trapez ve dairesel gibi farklı geometrilerde tasarlanabiliyor. Bu sayede toz metalurjisinin hız ve maliyet avantajları korunurken, mekanik dayanım artırılabiliyor. Alüminyum ve bor karbür esaslı zırh malzemeleri üzerinde yapılan çalışmalarda 30, 45 ve 60 derece trapez geometriler uygulandı. Üç nokta eğme testleri ve taramalı elektron mikroskobu (SEM) analizlerinde, 30 derece trapez geçişli numunelerin 629 MPa çapraz kırılma dayanımına ulaştığı belirlendi. Optimizasyon çalışmalarında geçiş bölgelerinde mikroskobik çatlak veya ayrılma görülmedi; malzemenin sertlik değeri 170 HBN, yoğunluğu ise 2,7057 g/cm olarak raporlandı.
hedeflenen uygulamalar ve gelecek planları:
Teknolojinin ilk uygulama alanları arasında insansız hava araçları (İHA), silahlı insansız hava araçları (SİHA) ve helikopterler bulunuyor. Kritik bölümlerin korunmasına yönelik olarak elektronik devre kutuları, yakıt depoları ve pilot kabini gibi parçalar için hafif, darbe sönümleyici balistik zırh üretimi hedefleniyor. İleri aşamalarda ise elektriksel ve manyetik sönümleme özelliklerine sahip kompozit toz bileşenlerinin özel geometrilerle bir araya getirilmesiyle radar dalgalarını ve elektronik harp sinyallerini sönümleyebilen yerli "Akıllı Kalkan" materyallerinin geliştirilmesi öngörülüyor.
Doç. Dr. Gökhan Sur, teknik sayesinde çok katmanlı malzemelerde arayüzey geçişlerinin farklı geometrilerde kontrol edilebildiğini, bunun da yüksek hızlı şok darbeleri, yüksek sıcaklık ve yüke bağlı olarak ortaya çıkabilecek çatlama ve ayrılmaların önlenmesine hizmet ettiğini belirtti. Sur, teknolojinin seri üretime taşınması ve ticarileştirilmesi için başta savunma sanayisi firmaları olmak üzere yerli üreticilerle Ar-Ge ve lisanslama iş birliklerine açık olduklarını ifade etti.
Karabük Üniversitesi, geliştirilen yerli teknolojiyle ilgili Ar-Ge çalışmalarını sürdürüyor ve bu tür buluşların sanayiye kazandırılması ve ekonomiye katkı sağlamasına yönelik adımlar atılacağını açıkladı.
LABORATUVAR TESTLERİNDE YÜKSEK DAYANIM DEĞERLERİNE ULAŞAN TEKNOLOJİ, KRİTİK SAVUNMA UYGULAMALARINDA DIŞA BAĞIMLILIĞIN AZALTILMASINA KATKI SUNMAYI AMAÇLIYOR.
