Çalışmanın özeti:
Hitit Üniversitesi akademisyenlerinin yürüttüğü 9 yıllık araştırma, diyabet takibinde kullanılan strip tipi kan şekeri sensörlerine yerli ve enzimsiz bir alternatif sunuyor. Prof. Dr. Faruk Gökmeşe öncülüğündeki ekip, geliştirdikleri sensörün laboratuvar doğrulamasını tamamlayarak buluşu Türk Patent Kurumu tarafından tescilledi ve ISIF'26 Uluslararası Buluş Yarışması'nda altın madalya kazandı.
Çalışmanın arka planı:
Araştırma, Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Gökmeşe, Prof. Dr. Ebru Gökmeşe ve Alaca Avni Çelik Meslek Yüksekokulu Öğr. Gör. Dr. Büşra Cebeci tarafından yürütüldü. Ekip, özellikle diyabet hastalarının günlük yaşamında kullanılan glikometrelerin striplerinde yaygın olan ithal bağımlılığına çözüm üretmeyi hedefledi. Projenin saha ve uygulama olgunluğunu gösteren çalışmalar, ekip tarafından laboratuvar ortamında ispatlandı.
Sensörün teknik özellikleri ve hedefleri:
Geliştirilen striplerde enzimsiz bir yaklaşım benimsendi. Araştırmacılar, paladyum gibi soy metal özellikleri taşıyan malzemelerin kullanıldığı özel bir nano desenleme yöntemiyle sensör malzemesini oluşturdu. Bu yapı, stripin neme, oksijene ve çevresel etkilere karşı daha dayanıklı olmasını sağlıyor; sonuç olarak sensörün raf ömrü ve güvenilirliği artıyor. Ekip, söz konusu sensörün hasta kaynaklı ölçüm hatalarını azaltmayı ve kullanıcı dostu bir ürün sunmayı amaçlıyor.
Çalışma şu anda teknoloji hazırlık seviyesi 4 aşamasında bulunuyor; bu aşamada laboratuvar doğrulamaları tamamlandı. Araştırmacılar, ek projeler ve desteklerle bu sonucu kişisel kullanıma uygun, yerli ve milli bir prototip glikometreye dönüştürmeyi planlıyor. Patent süreci de çalışmanın önemli bir parçası oldu: başvurunun tescil süreci yaklaşık 5 yıl sürdü ve patent sonunda onaylandı.
Patent ve ödüller:
Buluş, Türk Patent Kurumu tarafından tescillenmesinin ardından 2026'da Şanlıurfa'da düzenlenen TEKNOFEST kapsamında gerçekleştirilen ISIF'26 Uluslararası Buluş Yarışması'nda altın madalya ile ödüllendirildi. Araştırma ekibi, bu başarıyı teknolojiyi ticarileştirme ve prototip geliştirme için bir sıçrama tahtası olarak değerlendiriyor.
Araştırmanın sonraki aşamalarında hedef, strip malzemesinin seri üretime uygunluğunu göstermek ve prototip glikometre tasarımını tamamlayarak sahada klinik doğrulamaları başlatmak. Ekip, bu süreç için sağlanacak desteklerin kritik olduğunu vurguluyor ve yerli üretimle hem maliyet avantajı hem de tedarik güvenliği sağlamayı amaçlıyor.
HİTİT ÜNİVERSİTESİ AKADEMİSYENLERİ TARAFINDAN, 9 YIL SÜREN ARAŞTIRMASIYLA GELİŞTİRİLEN SENSÖR, DAHA ÖNCE İTHAL KAN ŞEKERİ ÖLÇÜM SENSÖRLERİNE ALTERNATİF OLACAK. TÜRK PATENT KURUMU TARAFINDAN TESCİLLENEN BULUŞ, TEKNOFEST'TE DÜZENLENEN ISIF'26 ULUSLARARASI BULUŞ YARIŞMASI'NDA ALTIN MADALYAYA LAYIK GÖRÜLDÜ.
