Yazın Sıvı ve Mineral İhtiyacını Destekleyen Beslenme Önerileri
Yaz aylarında sıcaklık ve nem artışı, vücut ısısının yükselmesine ve metabolizmanın uyum çabasına yol açar. Medicana Bursa Hastanesi Uzm. Diyetisyen Hande Güngör, sıcak havalarda terlemeyle birlikte su ve mineral kaybı yaşandığını belirterek, beslenmenin bu dönemde metabolizmanın denge sağlamasında kritik rol oynadığını vurguluyor.
Neden önem taşıyor?
Uzm. Diyetisyen Hande Güngör, "Ayrıca şişmanlık, herhangi bir hastalığa bağlı yüksek ateş, aşırı sıvı kaybı (dehidrasyon), kalp hastalığı, ruh ve sinir hastalığı, alkol ve uyuşturucu madde kullanımı ile tedavi hedefli bazı ilaçların (tansiyon düşürücüler, idrar söktürücüler gibi) kullanımı da sıcak havalarda terlemeyi etkileyen diğer faktörlerdendir. Bu gibi durumlarda yükselen vücut ısısı beyin ve diğer hayati organlarda hasara yol açabilir. Sıcak havalarda metabolizmanın uyum becerisini arttırmanın en önemli yollarından biri beslenmedir" diye konuştu.
Günlük sıvı ve içecek seçimi
Güngör, susuzluk hissi olmasa bile her gün en az 12-14 su bardağı sıvı tüketilmesi gerektiğini belirtiyor. Kafein, alkol ve fazla şeker içeren içeceklerin vücuttan daha fazla sıvı kaybına neden olabileceği için tercih edilmemesi gerektiğini vurguluyor.
Su esas olmakla birlikte su dışı sıvı alımında önerilenler arasında süt, meyve suyu, ıhlamur ve kuşburnu gibi bitki çayları, meyve ve sebze suları, sade maden suyu yer alıyor. Doktor tarafından sıvı alımı kısıtlanmış veya idrar söktürücü ilaç kullanımı varsa ilgili hekimle görüşülmesi gerektiği hatırlatılıyor.
Hangi besinler destek sağlıyor?
Yaz mevsiminde su oranı yüksek besinlerin çiğ tüketimi sıvı ihtiyacının karşılanmasına yardımcı olabilir. Uzm. Dyt. Hande Güngör, "Yaz mevsimde öne çıkan su içeriğinden zengin salatalık, marul, kabak, kavun, karpuz, limon, ananas, çilek, üzüm gibi yiyeceklerin çiğ tüketimi sıvı ihtiyacının karşılanmasını destekler" dedi.
Ayrıca çok soğuk ve buzlu içeceklerin mide kramplarına neden olabileceği; bu tür içeceklerin tüketilecekse yavaş ve küçük porsiyonlarda tercih edilmesi gerektiği uyarısı yapıldı.
Mineral kaybı ve hangi gıdalarla telafi edilir?
Terleme ile birlikte sodyum, kalsiyum, potasyum ve magnezyum gibi mineraller kaybedilir. Bu kayıpları telafi etmek için önerilen kaynaklar şunlardır:
Sodyum: peynir, zeytin, kuru yemiş
Kalsiyum: yumurta, süt ve süt ürünleri, koyu yeşil yapraklı sebzeler
Potasyum: muz, pazı, patates, baklagiller
Metinde ayrıca tam tahıllar, badem, havuç, hurma, ayçiçeği ve muz gibi besinlerin de potasyum kaynakları arasında sayıldığı belirtiliyor. Genel öneri, su oranı yüksek, mevsimine uygun sebze ve meyvelerle beslenmeye ağırlık verilmesi yönünde.
Pişirme, hijyen ve genel beslenme önerileri
Yaz aylarında yağlı ve yağda kızartılmış besinlerden kaçınılması, yemeklerde bitkisel sıvı yağların tercih edilmesi öneriliyor. "Yemekleri pişirirken kızartma ve kavurma yerine haşlama, ızgara, kendi suyunda veya az suda pişirme gibi sağlıklı pişirme yöntemleri uygulanmalıdır" diyen Güngör, dışarıda ve açıkta satılan yiyeceklerin tüketiminden kaçınılması ve çabuk bozulan besinlerin açıkta bırakılmaması gerektiğini vurguluyor.
Gıda güvenliği için tüm sebze ve meyvelerin iyi yıkanması, hazırlama ve pişirme aşamalarında hijyen kurallarına dikkat edilmesi; gıda zehirlenmelerinin önüne geçmek için bitkisel bazlı beslenmenin tercih edilmesi gerektiği de bildirildi. Bu önerilere uyularak sıcak yaz aylarında daha sağlıklı bir dönem geçirilebileceği belirtildi.
Kaynak: Medicana Bursa Hastanesi Uzm. Diyetisyen Hande Güngör
UZM. DİYETİSYEN HANDE GÜNGÖR
