Yaşlılar yaz sıcağında susamayı beklememeli
Yaz mevsimi, yaşlı bireyler için sadece sıcaklık artışı değil; dehidratasyon, elektrolit dengesizlikleri ve yetersiz beslenme riskinin yükseldiği bir dönemdir. Yaşlanmayla birlikte susama hissinin azalması, böbrek fonksiyonlarındaki değişiklikler, kronik hastalıklar ve çoklu ilaç kullanımı bu riskleri artırır.
Liv Hospital uyarısı
Liv Hospital Ulus İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Fatma Gülçin Özalp, yaz aylarında yaşlı bireylerin beslenme ve sıvı tüketimine özel önem verilmesi gerektiğini belirterek, basit önlemlerle ciddi sağlık sorunlarının büyük ölçüde önlenebileceğini söyledi.
Susamayı beklememek gerekiyor
"Yaz aylarında yeterli sıvı ve protein alımı, yaşlı bireylerin sağlığını korumanın en önemli anahtarıdır", diyen Özalp, susama hissinin yaşla zayıfladığını vurguladı. Özalp, "Susamayı beklemeden su tüketilmeli" ifadesiyle düzenli ve sık sıvı alımının önemine dikkat çekti. Ayrıca ayran veya şekersiz komposto gibi içeceklerin günlük sıvı alımını destekleyebileceğini belirtti ancak kalp yetmezliği, böbrek hastalığı veya diüretik kullananlar için sıvı planlamasının hekim önerisine göre yapılması gerektiğini ekledi.
Dehidratasyonun erken belirtileri
Özalp, halsizlik, baş dönmesi, tansiyon düşüklüğü, bilinç bulanıklığı ve düşme sıklığında artış gibi bulguların dehidratasyonun erken işaretleri olduğunu, bu belirtilerin ihmal edilmemesi gerektiğini söyledi.
Protein tüketimi ve kas korunumu
Yaşlılıkta sarkopeni riski nedeniyle yeterli protein alımının önemine vurgu yapan Özalp, iştah azalsa bile protein tüketiminin ihmal edilmemesi gerektiğini belirtti. Özalp, yumurta, süt ve süt ürünleri, balık, tavuk eti ve kurubaklagillerin kaliteli protein kaynakları olarak günlük beslenmede yer alması gerektiğini söyledi. Yeterli proteinin kas gücünü korumaya, hareket kabiliyetini sürdürmeye ve bağımsız yaşamı desteklemeye katkı sağladığına dikkat çekti.
Hafif ve besleyici öğünler tercih edilmeli
Sıcak havalarda ağır ve yağlı yemekler yerine sindirimi kolay, besin değeri yüksek öğünlerin tercih edilmesini öneren Özalp, yaz sofralarında zeytinyağlı sebze yemekleri, yoğurtlu öğünler, mevsim salataları, ızgara veya haşlanmış etler ve tam tahıllı besinler öncelikli olmalıdır dedi. Uzun süre aç kalmanın ve öğün atlamanın yetersiz beslenme riskini artırdığına dikkat çekti.
Su oranı yüksek besinler destek sağlar
Özalp, karpuz, kavun, şeftali, kayısı, salatalık ve domates gibi su içeriği yüksek meyve ve sebzelerin sıvı alımına katkı sağladığını ve vitamin-mineral ile antioksidan desteği sunduğunu belirtti. Ancak diyabet hastalarında meyve porsiyon kontrolünün ihmal edilmemesi gerektiğini hatırlattı.
Gıda güvenliği ve hijyen
Yaz aylarında gıda kaynaklı enfeksiyon riskinin arttığını söyleyen Özalp, yaşlıların bağışıklık sisteminin daha zayıf olabileceğini ve bu nedenle enfeksiyonların daha ağır seyredebildiğini vurguladı. Pişmiş yemekler oda sıcaklığında uzun süre bekletilmemeli, et ve süt ürünlerinde soğuk zincir korunmalı, açıkta satılan gıdalardan uzak durulmalı ve meyve-sebzeler iyice yıkanmalıdır.
Beslenme kişiye özel planlanmalı
Uzm. Dr. Özalp, gereksiz ve katı diyet uygulamalarının yaşlılarda iştahsızlık ve yetersiz beslenme riskini artırabileceğini belirterek, beslenme planının kişinin kronik hastalıkları, kullandığı ilaçlar, fonksiyonel durumu ve yaşam kalitesi dikkate alınarak bireyselleştirilmesi gerektiğini söyledi. Sonuç olarak yaz aylarında yeterli sıvı alımı, yeterli protein tüketimi ve dengeli beslenme, sıcak havalara bağlı sağlık sorunlarının önlenmesinde hayati önem taşımaktadır.
UZM. DR. FATMA GÜLÇİN ÖZALP