Yapay zekâ araçtır, öğrencinin düşünme süreci devredışı kalmamalı

Şenol Kaya: Yapay zeka, öğrencinin düşünme sürecinin yerine geçmemeli; eğitim, eleştirel düşünme ve gerçek problem çözme becerilerini öne çıkarmalı.

Yayın Tarihi: 09.10.2026 11:07
Güncelleme Tarihi: 09.10.2026 11:07

Yapay zekâ araçtır, öğrencinin düşünme süreci devredışı kalmamalı

Eğitimde yapay zekâ tartışması:

Bilgiye erişimin saniyelere indiği ve yapay zekânın eğitimde yaygınlaştığı bir dönemde başarı ölçütleri yeniden tartışılıyor. Küresel Eğitim Girişimcisi Şenol Kaya, teknolojinin sınıfta bir kolaylık sunduğunu ancak bunun öğrencinin zihinsel emeğinin yerine geçmemesi gerektiğini vurguluyor. Kaya’ya göre, yapay zekâ kaynaklara erişimi hızlandırırken asıl hedef öğrencilere eleştirel sorgulama ve uygulama becerisi kazandırmak olmalı.

Öğrencinin düşünme sürecini koruma ihtiyacı:

Kaya, bilgiye ulaşmanın kolaylaştığı çağda asıl başarı kriterinin sadece yüksek notlar olmadığını belirtiyor. Ona göre geleceğin iş dünyasında öne çıkacak olanlar, ezberden çok soru sorabilen, analiz eden ve sorumluluk alan kişiler olacak. Bu nedenle yapay zekâ; ödevleri otomatik olarak yapan bir araç değil, araştırmayı ve eleştirel düşünmeyi destekleyen bir antrenman arkadaşı olarak konumlandırılmalı.

Lise düzeyinde yapılan uygulamalı çalışmalardan elde edilen verilere dikkat çeken Kaya, yapay zekâ desteğine sürekli dayanan öğrencilerin bu destek kaldırıldığında girdikleri sınavlarda kontrol grubuna göre yüzde 17 daha düşük başarı gösterdiğini aktarıyor. Bu sonuç, teknolojinin yetenek geliştirme yerine bağımlılık yaratma riskine işaret ediyor.

Sertifika yerine gerçek problem çözme becerisi:

Uluslararası eğitim programlarının sadece özgeçmişi dolduracak sertifikalar olmaktan çıkması gerektiğini söyleyen Kaya, asıl kazanımın öğrencinin edindiği bilgiyi çevresindeki gerçek problemlere taşıyabilmesi olduğunu belirtiyor. Eğitim Liderleri Zirvesi’nde dile getirilen ortak görüş; iş dünyasının artık sadece test çözen değil, kriz anlarında karar alabilen ve çözüm üretebilen gençler aradığı yönünde.

Kaya, bir lise girişimcilik çalışmasında değer yaratmanın tek ölçütünün hemen şirket kurmak veya yatırım almak olmadığını; önemli olanın problemin doğru tanımlanması, gerçek ihtiyacın anlaşılması ve çözümün uygulanabilirliğinin test edilmesi olduğunu söylüyor. Buna göre okullar, yerel yönetimler ve sanayi iş birliğiyle gerçek dünyaya dönük projeler önceliklendirilmelidir.

Sonuç olarak, yapay zekâ eğitimde güçlü bir destek aracı olabilir ancak öğrencinin düşünme ve problem çözme kapasitesi korunup geliştirilmediği sürece teknolojinin faydası sınırlı kalacaktır. Eğitim politikaları ve uygulamalar bu dengeyi gözeterek şekillendirilmeli.

EĞİTİM LİDERLERİ ZİRVESİ KATILIMCILARI

EĞİTİM LİDERLERİ ZİRVESİ KATILIMCILARI

Yazar
EDİTÖR

Murat Doğan

Ben Murat Doğan, 30 yaşındayım, İstanbul. aksiyon.com.tr'de Yaşam kategorisi için yazıyorum. Aslında 'yaşıyorum' desem daha doğru! Gastronomi ve seyahat yazarıyım. Sürekli yeni yerler keşfeder, yeni lezzetler denerim. Samimi, keyifli ve 'gurme' bir anlatımım olduğunu söylerler.