Uzmanlardan uyarı: Madde ve kumar bağımlılığının kapsamı ve sonuçları
Ünlülere yönelik uyuşturucu operasyonlarının sürdüğü dönemde, Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Bölümü’nden Uzman Dr. Cavid Guliyev, madde ve kumar bağımlılıklarının yalnızca bireyi değil aileyi ve toplumu da etkilediğine dikkat çekti. Bu sabah yapılan yeni gözaltılar çerçevesinde uzmanlar, erişimin kolaylaşmasının bağımlılıkları tetikleyebildiğini belirtti.
Bağımlılığın tanımı ve belirtileri
Dr. Cavid Guliyev bağımlılığı, kişinin başlangıçta denetleyebildiği davranışları zamanla kontrol edememesi hâli olarak tanımlıyor. Kesildiğinde ortaya çıkan bedensel ve ruhsal yoksunluk belirtileri, maddeye veya kumara erişmek için yasal ve yasa dışı yolları deneme eğilimi bağımlılığın karakteristik özellikleri arasında sayılıyor. Uzman, bağımlılığın kişinin iş, ilişki ve sosyal yaşamında ciddi olumsuzluklara yol açtığını vurguluyor.
Aile ve toplum üzerindeki etkiler
Dr. Guliyev, bağımlılıkların aile içinde derin hayal kırıklığı, öfke ve çaresizlik oluşturduğunu; eşya alım-satımı, borçlanma ve gizleme davranışlarının aile içi çatışmaları artırdığını belirtiyor. Ayrıca kumar bağımlılığının, özellikle online platformlarla kolay erişim sayesinde, hem oynayan bireylerde hem de ailelerde geniş çaplı sosyal ve ekonomik sorunlara yol açabildiğini aktarıyor.
Ailenin rolü ve tedaviye katılımın önemi
Uzman, toplumun dışlamasının tedaviye başvurmayı zorlaştırdığına dikkat çekiyor ve başarılı tedavi süreçlerinde sosyal desteğin önemine işaret ediyor. Ailelerin bilgilendirilmesi, nasıl bir dil kullanacaklarını öğrenmesi ve kişinin tekrar başlamamak için çevresel düzenlemeler yapmasının tedavi başarısında belirleyici olduğunu söylüyor.
Tedavi yolları ve başvuru eksikliği
Dr. Guliyev, başvuruların yeterli düzeyde olmadığını belirterek kişiler genellikle borç veya kontrol edemedikleri davranışlar nedeniyle yardım arayışına girdiklerinde tedaviye yöneldiklerini ifade ediyor. AMATEM servisleri, Yeşilay ve ayaktan tedavi merkezleri başvuru yapılabilecek kaynaklar olarak sıralanıyor. Şiddetli yoksunluk veya devam eden kullanımlarda hastane yatışı önerilebiliyor; bu yatışlar genelde 21 gün olarak planlanıyor ancak hasta durumuna göre değişebiliyor. Taburcu sonrası hem psikolog hem psikiyatrist eşliğinde ayaktan izlem öneriliyor.
Düşünce tuzakları ve nüks riski
Uzman, bağımlılığın nüks eğilimli bir hastalık olduğunu hatırlatarak, tekrar madde veya kumara yönelimi kolaylaştıran rasyonelleştirmeleri "bir kereden çok şey olur" örneğiyle açıklıyor ve bu düşünce yapısının başlangıç ve sürdürme nedenleri arasında olduğuna dikkat çekiyor. Sonuç olarak Dr. Guliyev, tedavi ekibinin, toplumun da el birliğiyle işin üstesinden gelinebildiğini belirtiyor ve erken başvurunun önemine vurgu yapıyor.
Ünlülere operasyonlar sürerken uzmanlardan ‘uyuşturucu’ uyarısı: "Bir kereden çok şey olur"
