Uzmanından uyarı: Safra kesesi taşı tespit edilen herkes ameliyat gerekmiyor
Acıbadem Adana Hastanesi Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Süleyman Çetinkünar, safra kesesi taşı saptanan her hastanın ameliyat edilmesinin gerekmediğini vurguladı. "Safra kesesi taşı tespit edilen her hastanın ameliyat olması gerekmez. Hastaların büyük bir kısmı hayatları boyunca hiçbir şikayet yaşamadan takip edilebilir" dedi.
Tanı sıklığı ve asemptomatik olma oranı
Ultrasonografinin yaygın kullanımıyla taşlar sıklıkla tesadüfen saptanıyor. Çetinkünar'a göre erişkin nüfusun yaklaşık %10-20'sinde safra kesesi taşı bulunuyor ve kadınlarda erkeklere göre yaklaşık 2 kat daha sık gözleniyor. Safra kesesi taşı olanların yaklaşık %70-80'i hayatları boyunca asemptomatik kalıyor; bu nedenle şikâyeti olmayan hastalarda rutin cerrahi genellikle önerilmiyor.
Uzun dönem riskler ve komplikasyonlar
Asemptomatik hastalarda yıllık semptom gelişme riski yaklaşık %1-4 arasında. İlk 5 yılda belirti gelişme oranı %10, 20 yıl içinde ise yaklaşık %20 olarak aktarılıyor. Her hastada komplikasyon görülmez ancak safra kesesi ağrısı, iltihap, safra yolu taşları ve pankreatit gibi ciddi tablolar ortaya çıkabilir.
Biliyer kolik atakları, taşın safra kanalını geçici tıkamasıyla oluşan şiddetli ağrı ataklarıdır ve görülme sıklığı yaklaşık %20-30'dur. Akut kolesistit, genellikle daha uzun süreli kanal tıkanması sonucu gelişir ve yaklaşık %1-3 hastada görülür. Safra taşı kaynaklı pankreatit ise hastaların yaklaşık %3-7'sinde gelişebilir ve ciddi, hatta hayati riske yol açabilir.
Cerrahi gerekliliği ve tercih edilen yöntem
Tekrarlayan safra kesesi ağrısı, akut kolesistit, safra yolu taşları ve pankreatit gibi durumlarda cerrahi tedavi genellikle öneriliyor. Ayrıca büyük taşlar, safra kesesi polipleri ve safra kesesi duvarında kalsifikasyon varlığında ameliyat tercih ediliyor. Şikayeti olmayan hastalarda çoğu zaman sorun gelişmeyebilir; ancak tekrar eden ağrı, iltihap, pankreatit veya safra yolu tıkanıklığı geliştiğinde tedavi daha zor hale gelebilir.
Günümüzde safra kesesi ameliyatları genellikle kapalı yöntemle yapılmakta olup, küçük kesiler, daha az ağrı, kısa hastane yatışı ve hızlı iyileşme avantajı sağlar. Çetinkünar, safra kesesi ameliyatlarında kapalı yöntemin günümüzde altın standart olarak kabul edildiğini belirtti.
ACIBADEM ADANA HASTANESİ GENEL CERRAHİ UZMANI PROF. DR. SÜLEYMAN ÇETİNKÜNAR, HER SAFRA KESESİ TAŞINDA AMELİYAT GEREKMEDİĞİNİ BELİRTEREK "SAFRA KESESİ TAŞI TESPİT EDİLEN HER HASTANIN AMELİYAT OLMASI GEREKMEZ. HASTALARIN BÜYÜK BİR KISMI HAYATLARI BOYUNCA HİÇBİR ŞİKAYET YAŞAMADAN TAKİP EDİLEBİLİR" DEDİ.
