Otizmde erken tanı ve doğru eğitimin önemi
2 Nisan Dünya Otizm Farkındalık Günü, Birleşmiş Milletler tarafından 2008 yılında ilan edildi. Uzmanlar, otizmin sosyal iletişim güçlüğü, tekrarlayan davranışlar ve sınırlı ilgi alanlarıyla karakterize edilen nörogelişimsel bir durum olduğunu; altta yatan nedenlerin çoğu zaman kesin bilinmediğini, genetik yatkınlık, çevresel etkenler ve nöronal gelişim farklılıklarının etkili olabileceğini ifade etti.
Uzmanın uyarısı
Medicana Konya Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Osman Vural erken fark edilmenin ve uygun müdahalenin önemine dikkat çekti. Dr. Vural, otizmli çocuklarda sık gördükleri bulguları şu şekilde sıraladı:
- Göz teması kurmama
- İsim söylendiğinde bakmama
- Yaşıtlarının oyunlarına ilgi duymama
- Tekrarlayan davranışlar ve dönen cisimlere aşırı ilgi
Dr. Vural, dil ve konuşma gelişiminde gerilik görüldüğünde vakit kaybetmeden uzmana başvurulması gerektiğini belirtti. Tanıda klinik gözlem ile birlikte çocuk ve ergen psikiyatrisinin kullandığı ADOS gibi ölçeklerin kullanıldığını, tanı ve takibin çocuk ergen psikiyatristleri tarafından yapıldığını ifade etti.
Tedavi yaklaşımı ve aile desteği
Uzman, otizm tedavisinde ilaçların temel rolü olmadığını, asıl yaklaşımın yoğun ve özel eğitim olduğunu vurguladı. Erken fark edilip zamanında yoğun eğitim uygulanmasının çocukların gelişiminde önemli ilerlemeler sağladığını söyledi. Ailelerin belirtilere karşı dikkatli olması, ’boşver’ yaklaşımı yerine sağlık kuruluşlarına başvurması gerektiği üzerinde duruldu.
Dr. Vural, otizmli çocuklarla yapılacak uygulamalarda isim vurgusunun önemine, tekrarlayan oyunların düzenlenmesine ve aile desteğinin vazgeçilmezliğine dikkat çekti. Onları destekledikleri takdirde başarının mümkün olduğunu belirtti.
Yerel farkındalık çalışması
Medicana Konya Hastanesi, Dünya Otizm Farkındalık Günü kapsamında Selçuklu Otizmli Bireyler Eğitim Vakfı (SOBE)'de sağlık taraması gerçekleştirerek farkındalık oluşturmayı hedefledi.
Özetle, erken tanı, doğru yönlendirme ve yoğun özel eğitim ile otizmli çocukların potansiyelinin desteklenebileceği; ailelerin gözlem ve erken başvuru rolünün kritik olduğu vurgulandı.
MEDİCANA KONYA HASTANESİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI UZMANI UZM. DR. OSMAN VURAL
