Tescil kararı:
Üyük sarımsağı, Çorum’un Merkez ilçesi Üyük köyünde geleneksel yöntemlerle üretilen bir ürün olarak, Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı (OKA) desteğiyle yürütülen çalışmalar sonucunda Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından coğrafi işaretle tescillendi. Ürünün tescil edilmesiyle yöreye özgü üretim ve kalite özellikleri resmî koruma altına alındı.
Üyük sarımsağı, beyaz baş kabuğu, açık mor ve pembe tonlarındaki diş kabukları ve uzun raf ömrü ile biliniyor; tescil bu ayırt edici özellikleri mahreç işareti statüsüyle güvenceye aldı.
Tescil hazırlıkları ve kurumlar arası iş birliği:
Tescil süreci, Çorum Valiliği yararlanıcılığında, OKA’nın Turizmin Geliştirilmesine Yönelik Teknik Destek Programı kapsamında yürütülen "Çorum Coğrafi İşaretli Ürünlerle Gelişiyor Projesi" çerçevesinde başlatıldı. Çalışmalar Çorum Valiliği ve OKA koordinasyonunda, Çorum Ticaret Borsası iş birliğiyle sürdürüldü; başvuru dosyası Çorum Ticaret Borsası adına Türk Patent ve Marka Kurumuna sunuldu.
OKA koordinasyonunda düzenlenen saha ziyareti sırasında üreticilerle yapılan görüşmelerde sarımsağın geleneksel üretim yöntemleri, ekim ve hasat dönemleri, bakım süreçleri ile ürüne özgü ayırt edici özellikler ayrıntılı biçimde değerlendirildi. Başvuru dosyasının bilimsel dayanağını güçlendirmek amacıyla Hitit Üniversitesi Bilimsel Teknik Uygulama ve Araştırma Merkezi (HÜBTUAM) ile iş birliği yapılarak gerekli test ve analizler gerçekleştirildi. Bu çalışmalar sonucunda ürün, 1906 tescil numarası ile mahreç işareti türünde tescillendi.
Yöresel ekonomi ve gelecek beklentileri:
Ürün, üreticilerin kendi hasatlarından seçtikleri sağlıklı dişleri tohumluk olarak kullanmasıyla nesilden nesile aktarılan bir üretim geleneğini temsil ediyor ve köyün tarımsal kimliğinin yanı sıra yerel gastronomi ile ekonomi açısından da önem taşıyor.
Coğrafi işaret tescilinin, Üyük sarımsağının tanınırlığını artırması ve pazarda yöresiyle özdeşleşen bir değer olarak öne çıkmasına katkı sağlaması hedefleniyor. Tescilin, tüketicilere ürünün coğrafi kökeni ve belirlenmiş üretim şartları hakkında güvenilir bir referans sunarken üreticilere de ürünü farklılaştırma ve katma değerini artırma imkânı vermesi bekleniyor.
ÇORUM ÜYÜK SARIMSAĞI
