Kasaba Köyü'ndeki tarihi hamamın restorasyonu planlanıyor
UNESCO Dünya Miras Listesi'ne giren ve halk arasında "Çivisiz Cami" olarak bilinen Mahmut Bey Camii'nin bulunduğu Kasaba Köyü'nde, 1930'lu yıllara kadar kullanılan tarihi hamam'ın restore edilmesi planlanıyor. Hamam üzerindeki kazı çalışmaları Kastamonu Müze Müdürlüğü koordinesinde yürütüldü ve restorasyon için Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan gerekli onayların alındığı bildirildi.
Kazı çalışmaları ve bulgular
Kastamonu Merkez ilçesindeki Kasaba Köyü Mahmut Bey Camii, 2023 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi'ne, "Anadolu’nun Ortaçağ Dönemi Ahşap Direkli ve Kirişli Camileri" kategorisinde tescil edildi. Bu tescil sonrası çevreye yönelik arkeolojik araştırmalar hızlandırıldı. Çalışmalar Kastamonu Müze Müdürlüğü tarafından koordine edilirken, Karabük Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Anar Azizsoy akademik danışmanlık sağladı.
Kazıların sonucunda, 1366 yılı yapımı olduğu düşünülen Mahmut Bey Camii'ne yaklaşık 50 metre uzaklıktaki hamamın bölümleri ortaya kondu. Yapılan kazılarda iki yan yana halvet hücresinden oluşan düzen tespit edildi. Hamamın zeminine ulaşılamadı; zeminin ahşap olma ihtimali değerlendirildi. Hamam 1930'lu yıllara kadar kullanıldıktan sonra samanlık gibi amaçlarla işlev görmüş ve bazı bölümleri definecilerce tahrip edilmişti. Kazı çalışmalarıyla hamamın ana bölümleri netleştirildi.
Yerleşme dokusu ve tarihsel bağlam
Kazı ve yüzey araştırmaları, hamamın çevresinde külliyeyi andıran yapılar ile mezarların varlığına işaret ediyor. Araştırmacılar, bölgedeki buluntularla 14. yüzyıldaki Türk yerleşiminin daha geniş bir görünümünü ortaya çıkarma hedefinde. Prof. Dr. Anar Azizsoy, çalışmalara yönelik olarak Kastamonu Kent Tarihi Müzesi Bilim Günleri'nde "Kastamonu’da Türk Dönemi Araştırmaları: Bulgular, Tespitler, Görüler" başlıklı sunum yaptı ve dört yıllık saha taramalarının bulgularını paylaştı.
Restorasyon süreci ve sonraki adımlar
Kazı çalışmaları tamamlandıktan sonra restorasyon planları hayata geçirilecek. Azizsoy, Kastamonu İl Özel İdaresi tarafından hamamın restorasyonuna başlanacağı haberini aldıklarını belirtti. Ayrıca İl Kültür ve Turizm Müdürü Kerem Seven, Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan restorasyon için söz alındığını ve çalışmaların yakın zamanda başlayacağını açıkladı. Restorasyon öncesinde yürütülen kazılar hamamın bölümlerini netleştirerek restorasyon projelerine temel oluşturdu.
Kapsamlı saha çalışmaları kapsamında Karabük Üniversitesi'nden gelen öğrenciler ve Kastamonu Müze Müdürlüğü işbirliğiyle yürütülen kazı ve belgelemelerin, Mahmut Bey Camii çevresinin arkeolojik ve mimari önemini görünür kılacağı, hamamın ve çevresindeki yapıların gün yüzüne çıkarılmasıyla bölgenin erken dönem Türk yerleşimi bağlamında daha iyi değerlendirilmesinin amaçlandığı ifade ediliyor.
Not: Mahmut Bey Camii 2014 yılında UNESCO geçici miras listesine alınmış, 2023 yılında ise Dünya Miras Listesi'ne tescil edilmiştir. Bu süreç, çevresel arkeolojik çalışmaları ve koruma-restorasyon projelerini hızlandırmıştır.
UNESCO DÜNYA MİRASI LİSTESİ’NDE YER ALAN VE HALK ARASINDA ‘ÇİVİSİZ CAMİ’ OLARAK BİLİNEN KASABA KÖYÜ MAHMUT BEY CAMİİ’NİN BULUNDUĞU KÖYDE YER ALAN VE 1930’LU YILLARA KADAR KULLANILAN TARİHİ HAMAM, KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI TARAFINDAN RESTORE EDİLECEK. GEÇTİĞİMİZ YIL KÖYDE BAŞLATILAN KAZI ÇALIŞMALARIYLA AYRICA KÖYDEKİ 14. YÜZYILDAKİ TÜRK YERLEŞİMİNİN ORTAYA ÇIKARTILMASI HEDEFLENİYOR.