Umay Müze: Teknolojiyle kültürel mirası görünür kılma çabası
Umay Müze, kültürel miras ile teknolojiyi buluşturarak akademik bilgi ile toplumsal etkileşim arasında köprü kurmayı hedefleyen bir Teknopark girişimi olarak öne çıkıyor. Anadolu Teknoloji Araştırma Parkı (ATAP) bünyesindeki Yunus Emre Kampüsü'nde konumlanan girişim, Ar-Ge, özgün içerik üretimi ve çağdaş müze tasarımı alanlarında çalışmalarını sürdürüyor. Projenin dönüşümünü ve vizyonunu, girişimci akademisyen Prof. Dr. Rıdvan Coşkun aktarıyor.
Kuruluş ve erken dönem projeleri
2015 Mayıs’ında kurulan Umay Müze, sanal gerçeklik ve dijital müzecilik alanında erken dönemde projeler gerçekleştirdi. İlk sanal gerçeklik çalışması Bursa Muradiye Medresesi ile başladı; ardından Amorium ve Kyzikos antik kentleri sanal gerçeklik ile gezilebilir hale getirildi. 2016-2018 arasındaki bu adımlar, sanal müzeciliğin yaygınlaşmadığı bir dönemde alana öncülük etti. Daha yakın projeler arasında Eskişehir Karacahisar Kalesi ve teknopark çatısı altında tamamlanan Sarıkamış Harekâtı ve Panorama Müzesi yer alıyor. Umay Müze, on yılı aşkın süredir kesintisiz biçimde müze tasarımı ve müzecilik faaliyetleri yürütüyor.
Projeler, kapsam ve teknolojik yaklaşım
ATAP kapsamında yürütülen yedi ana proje, yüzün üzerinde somut çalışmaya dönüştü. Tasarımdan uygulamaya, yapay zekâ entegrasyonlarından dijital deneyim alanlarına kadar müzeciliğin birçok boyutunda çalışmalar gerçekleştiriliyor. Projelerin tamamında Umay Müze tasarım, uygulama ve süreç yönetimini üstleniyor; bu yaklaşım hem idari kontrolü hem de teknolojik uyumu güçlendiriyor.
Eğitim, insan kaynağı ve üretim kapasitesi
Umay Müze, yalnızca bir Ar-Ge firması değil, aynı zamanda güçlü bir eğitim ve üretim sahası olarak da konumlanıyor. Öğrenciler projelere doğrudan dâhil edilerek uygulamalı deneyim kazanıyor; bu gençler zamanla ekip üyesine dönüşüyor ve bir-iki yıl içinde ulusal ve uluslararası projelerde yer alabiliyor. Bugüne dek 30’dan fazla nitelikli insan kaynağı yetiştirildi; bu isimler bugün sanat, animasyon ve müze içerik üretimi alanlarında katkı sağlıyor.
Yeni medya, dijital öğeler ve gelecek perspektifi
Umay Müze, NFT, Metaverse ve Blockchain gibi alanlarda aktif rol alarak müzecilik anlatım dilini genişletiyor. Blockchain tabanlı uygulamalar, NFT çalışmaları ve dijital oyun deneyimleriyle yeni ikonografiler üretme yönünde adımlar atılıyor; bu yaklaşımın örneklerinden biri Clash Up adlı blockchain oyun projesi. Kurum, müzeciliği fiziksel mekânlarla sınırlamayıp oyun, dijital içerik ve yeni medya teknolojileriyle genişleyen bir sanatsal paradigma içinde ele alıyor.
Gelecekte VR ve AR teknolojilerinin yaygınlaşmasıyla sanal müzeciliğin erişim ve etkileşim açısından daha görünür hâle gelmesi bekleniyor. Bu bağlamda en büyük ihtiyaç, bu teknolojiler için nitelikli içerik üretebilecek genç insan kaynağı olarak öne çıkıyor. Umay Müze, kültürel mirası korumanın ötesinde çağın teknolojileriyle yeniden anlatmayı amaçlayan, sanat, teknoloji ve eğitimi birleştiren bir örnek olarak faaliyetlerini sürdürüyor.
Detaylı bilgi ve erişim için: https://vrkronos.com/ ve https://umaymdt.com/
GÜZEL SANATLAR FAKÜLTESİ RESİM BÖLÜMÜ ÖĞRETİM ÜYESİ VE BÖLÜM BAŞKANI PROF. DR. RIDVAN COŞKUN
