Türkiye-Suriye ekonomik ilişkilerinde yeni dönem: JETCO 1. Dönem Protokolü İstanbul'da imzalandı
Türkiye ile Suriye arasında ekonomik ve ticari ilişkilere ilişkin yeni bir dönemin çerçevesini çizen adım, İstanbul'da gerçekleştirilen Türkiye-Suriye JETCO (Ortak Ekonomik ve Ticaret Komitesi) 1. Dönem Toplantısı ile atıldı.
Toplantı ve katılımcılar
Toplantıya Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal el-Şa’ar ve beraberindeki heyet, DEİK Başkanı Nail Olpak, DEİK Türkiye-Suriye İş Konseyi Başkanı Mahsum Altunkaya ile çok sayıda davetli katıldı.
JETCO protokolü ve bakan değerlendirmeleri
Toplantıda, iki ülke arasındaki ticari ve ekonomik ilişkilerin tüm boyutlarını kapsayan ve önümüzdeki dönemde atılacak adımları içeren JETCO 1. Dönem Protokolü imzalandı. Protokole Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal el-Şa’ar imza attı.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat toplantıya ilişkin değerlendirmesinde şunları ifade etti: "Görüşmelerimiz neticesinde, ikili ticari ve ekonomik ilişkilerimizi kapsamlı şekilde ele alan ve önümüzdeki dönemde atacağımız adımları içeren bir yol haritası niteliğindeki JETCO 1. Dönem Protokolü’nü imzaladık. Komşuluk hukukumuz ve kardeşlik bağlarımızla bölgesel kalkınma yolunda kararlılıkla ilerliyoruz".
İş dünyasının katılımı ve DEİK'in rolü
DEİK Türkiye-Suriye İş Konseyi Başkanı Mahsum Altunkaya ise iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin gelişimine yönelik yürütülen çalışmaların önemine dikkat çekti. Altunkaya, "DEİK/Türkiye-Suriye İş Konseyi, Türkiye-Orta Doğu ve Körfez İş Konseyleri çatısı altında 2000 yılından bu yana faaliyetlerini sürdürmektedir. 2011 yılında Suriye’de başlayan iç savaş süreciyle birlikte çalışmalarımızı daha kısıtlı imkânlarla sürdürmek durumunda kaldık. Bu süreçte özellikle İstanbul, Gaziantep, Hatay ve diğer büyük illerde faaliyet gösteren Suriyeli iş insanları aracılığıyla çalışmalarımıza devam ettik" dedi.
Altunkaya, Suriye’de yeni hükümet yapısının oluşmasıyla muhatapların netleştiğini belirterek, Suriye-Türkiye İş Konseyi (STİK) temsilcileriyle yeniden bir araya gelmekten memnuniyet duyduklarını vurguladı.
Mutabakatlar ve ticaret verileri
Altunkaya, 6 Ağustos 2025 tarihinde İstanbul’da gerçekleştirilen toplantıya da değinerek, "Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Prof. Dr. Muhammed Nidal eş-Şa’ar ile iki ülkenin iş dünyası temsilcilerinin katılımıyla düzenlediğimiz yuvarlak masa toplantısının ardından, 6’sı DEİK ile olmak üzere toplam 10 mutabakat zaptı anlaşmasının imzalanmasına zemin hazırladık" şeklinde konuştu.
Bu kapsamda DEİK ile Şam, Halep, Lazkiye ve Hama Ticaret Odaları arasında iş birliği anlaşmalarının hayata geçirildiği belirtildi. Altunkaya, bunun bölgesel ekonomik entegrasyon açısından önemli bir mesafe olduğuna dikkat çekti.
Toplantıda paylaşılan ticaret verilerine göre, 2025 yılında Türkiye’nin Suriye’ye ihracatı 3,5 milyar dolar seviyesine ulaştı. Aynı dönemde Suriye’den yapılan ithalat %46 oranında azalarak 235 milyon dolar olarak kaydedildi ve toplam ticaret hacmi 3,7 milyar dolar oldu.
Altunkaya, ihracatta öne çıkan kalemleri "değirmencilik ürünleri, demir-çelik ve plastik ürünleri"; ithalatta ise "pamuk, bitkisel ve hayvansal yağlar ile yaş sebze" olarak sıraladı. Altunkaya, bu kalemlerin çeşitlendirilmesi, ihracat ve yatırımların artırılması ve karşılaşılan sorunlara çözüm üretilmesi amacıyla bir araya geldiklerini belirtti: "Önümüzdeki sürecin iki ülke arasındaki dostluk ve ticari ilişkilerin gelişimine önemli katkılar sağlayacağına inanıyoruz".
Kapanış
Toplantı, DEİK Türkiye-Suriye İş Konseyi Başkanı Mahsum Altunkaya tarafından Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal el-Şa’ar'a takdim edilen plaketlerle sona erdi.
TÜRKİYE-SURİYE EKONOMİK İLİŞKİLERİNDE YENİ DÖNEM: JETCO İLE YOL HARİTASI BELİRLENDİ
