Trabzon'da mısır koçanından sürdürülebilir kıyafet üretimi
Trabzon Büyükşehir Belediyesi bünyesindeki Kadın İstihdam ve Yaşam Merkezi, Türkiye'de bir ilke imza atarak mısır koçanından kıyafet tasarladı. Daha önce takı, toka ve süs eşyalarında kullanılan mısır koçanı, bu projeyle doğal ve sürdürülebilir tekstil ürünlerine dönüştürüldü.
Üretim süreci
Tarlalardan yaz aylarında toplanan mısır koçanları kurutulduktan sonra şoklama yöntemiyle iplik hâline getiriliyor. Bir dizi işlem sonrasında elde edilen bu iplikler, kenevir kumaşlarla birleştirilerek özgün tasarımlara dönüştürülüyor. Tasarımlarda kara kendir, beyaz kendir, mısır koçanı ve Kadıralak Yaylası'nda Nisan-Mayıs aylarında görülen Mavi Yıldız çiçeği birlikte kullanılıyor.
Ortaya çıkan kumaşlar hem yaz hem de kış aylarında giyilebilecek nitelikte olup, nefes alabilir ve yüksek oranda ter emici özellikleriyle öne çıkıyor. Mısır koçanları kıyafetlerde süsleme unsuru olarak değerlendirilirken, uygulanan şoklama işlemiyle ürünlerin dayanıklılığı artırılıyor.
Uygulayıcıların perspektifi
Aygen Sır, Kadın İstihdam ve Yaşam Merkezi Yöresel Bez Dokuma Eğitmeni, projenin çıkış fikrini ve uygulamasını şöyle anlattı: "Aslında mısır koçanından toka başta olmak üzere birçok takı ürünü yapılıyordu. Ancak biz, 'Bunu dokuduğumuz kumaşta neden kullanmayalım?' fikriyle yola çıkarak tarlalardan topladığımız mısır koçanlarını kurutup şoklama yöntemiyle iplik hâline getirdik. Birkaç işlemden geçirdikten sonra iplik elde ediyoruz. İplik hâline getirdiğimiz ürünleri, kıyafetlerde tasarım amacıyla kullanıyoruz. Dokuduğumuz kumaşlar hem yaz hem de kış aylarında giyilebiliyor. Kenevir, tamamen nefes alabilir ve yüksek oranda ter emici özelliğe sahip olduğu için vücutla teması çok önemli olan bir bitkidir. Bu bitkiyi kumaş hâline getirerek kıyafet üretiminde kullanıyoruz. Kara kendir ve beyaz kendir, mısır koçanı ve Kadıralak Yaylası'nda yetişen Mavi Yıldız çiçeğini bir araya getirerek kıyafetlerimizin tasarımını oluşturduk. Kıyafetlerimizde mısır koçanıyla süslemeler yapıyoruz."
Dayanıklılık ve ilk uygulama
Sır, mısır koçanını kıyafete ilk kez denediklerini belirterek şunları ekledi: "Mısır koçanının takı, toka ve oyuncak bebek yapımı gibi alanlarda örnekleri bulunuyor ancak kıyafette ilk kez Kadın İstihdam ve Yaşam Merkezimizde biz denedik. Mısır koçanını kurutup hemen kullanmıyoruz; şoklama usulüyle işlemden geçiriyoruz. Aksi hâlde zamanla aşınma olabilir. Şoklama yöntemi uygulandığında, kenevir nasıl ömürlükse mısır koçanı da onunla birlikte ömürlük bir kıyafet hâline gelebiliyor."
Geri dönüşler ve pazarlama
Proje kapsamında üretilen kıyafetler hakkında olumlu geri dönüşler alındığı bildirildi. Ürünler, Trabzon Büyükşehir Belediyesine ait satış ofislerinde yerli ve yabancı turistlerin beğenisine sunuluyor. Sır, pazarlamada zorluk yaşamadıklarını ve mısır koçanı kullanımında iddialı olduklarını vurguladı: "Çok güzel tepkiler alıyoruz. Doğal kıyafet üretimi yaptığımız için olumlu geri dönüşler alıyoruz. Pazarlama konusunda da herhangi bir sıkıntı yaşamıyoruz."
Projeyle hem atık değerlendirmesi sağlanıyor hem de yerel istihdama katkı hedefleniyor; Kadın İstihdam ve Yaşam Merkezi'nin çalışması, sürdürülebilir tekstil uygulamalarına yerel ölçekte somut bir örnek oluşturuyor.
TRABZON BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ BÜNYESİNDE FAALİYET GÖSTEREN KADIN İSTİHDAM VE YAŞAM MERKEZİ, BİR İLKE İMZA ATARAK MISIR KOÇANINI KIYAFET TASARIMINDA KULLANMAYA BAŞLADI
