darphane-i âmire yeni bir kimlik kazandı:
Topkapı Sarayı’nın birinci avlusunda yer alan Darphane-i Âmire, kapsamlı restorasyon ve müzecilik çalışmalarıyla yeniden işlevlendirildi. Uzun yıllar bakımsız kalan, bazı yapıları yıkılan ve çatıları çöken yerleşke, özgün mimarisi korunarak onarıldı ve tarihî üretim merkezleri olarak kullanılan binalar müzeye dönüştürüldü.
Milli Saraylar Başkanlığı tarafından yürütülen projede, tarihî darphane yapıları içinde 17 yapı restore edilerek beş ayrı ihtisas müzesine dönüştürüldü. Bu dönüşümle alana, üretim ve sergileme kültürünü bir arada sunan bir kültür adası kimliği kazandırıldı.
beş ihtisas müzesi ve koleksiyon dağılımı:
Darphane kompleksi içinde açılan müzeler şunlar: Millî Saraylar Porselen Müzesi, Hüsn-i Hat Müzesi, Esliha-i Hümayun (silah) Müzesi, Darphane ve Endüstri Araçları Müzesi ile Harita Müzesi. Bu müzelerde yer alan sergileme, saray koleksiyonlarının sanat, bilim, askerî tarih ve üretim kültürü bakımından taşıdığı çeşitliliği yansıtacak şekilde düzenlendi.
Sergilenen seçkide yaklaşık 5 bin porselen, 2 bin hat eseri, 2 bin 500 silah, 500 endüstri objesi ve sergide yer alan örnekleri kapsayan haritalarla birlikte toplam 10 bin 300 eser ziyaretçilerle buluşacak. Bunun yanında Milli Saraylar envanterinde taşınabilir olarak toplam 375 bin eser bulunduğu ve Topkapı Sarayı’nda bu envanterin önemli bir kısmının yer aldığı belirtildi.
porselen, hat ve silah koleksiyonlarının öne çıkan yönleri:
Porselen Müzesi, 13 numaralı yapıda kurgulandı ve 19 salon olarak düzenlendi. Koleksiyon 13. yüzyıldan 20. yüzyıla uzanıyor; Çin, Japonya, Almanya, Avusturya ve Fransa üretim merkezlerinden örnekler içeriyor. Porselenler üretildikleri merkezlere ve dönemlere göre tematik olarak sunuluyor, hem nadir bulunan örnekler hem de literatürde tanınmış parçalar ziyaretçilerle paylaşılıyor.
Hat müzesi, Topkapı Sarayı’nın zengin hattat koleksiyonunu bir araya getiriyor; burada yaklaşık 2 bin eser sergilenmesi planlanıyor. Silah koleksiyonu ise sahabe kılıçlarından 20. yüzyıl örneklerine uzanan bir kronolojiyle, yaklaşık 2 bin 500 parça seçki sunuyor. Darphane yapı grubunun konumu, Aya İrini gibi tarihî müzelerle olan komşuluğuyla da bu sürekliliği güçlendiriyor.
Ayrıca darphane makinelerinden restore edilen yaklaşık 500 parça endüstri objesi beş salonda ziyaretçiyle buluşacak; bu bölüm sanayi tarihimiz açısından önem taşıyor.
açılış, erişim ve araştırma olanakları:
Milli Saraylar Başkanı Dr. Yasin Yıldız açılış bilgisini paylaşarak, serginin pazar günü Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından resmen açılacağını belirtti. Darphane müzeleri Topkapı Sarayı bilet kapsamına alınacak; böylece yerli ve yabancı ziyaretçiler ana ziyaret biletiyle alanı gezebilecek.
Açılış döneminde girişlerin yaklaşık bir ay süreyle ana kapı Bab-ı Hümayun üzerinden sağlanacağı, daha sonra Arkeoloji Müzesi karşısındaki kapının da devreye alınarak ulaşımın kolaylaştırılacağı bildirildi. Bölge ayrıca iki bağımsız sanat galerisi ve araştırmacılara yönelik Milli Saraylar Araştırma Merkezi ile desteklenerek hem daimi hem de geçici sergilere ve akademik çalışmalara ev sahipliği yapacak şekilde planlandı.
Projeyle birlikte Darphane-i Âmire, Topkapı Sarayı koleksiyonlarının farklı disiplinlerini aynı yerleşkede bir araya getirerek ziyaretçilere kapsamlı bir kültürel deneyim sunmayı hedefliyor. Restorasyon ve sergileme çalışmaları, eserlerin korunması, sergilenmesi ve periyodik dinlendirilmesi gibi müzecilik standartları gözetilerek gerçekleştirildi.
OSMANLI'NIN TARİHİ PARA BASIM MERKEZİNDE, BİN 500 YILLIK SİLAH SEÇKİSİNDEN 7 ASIRLIK PORSELEN KOLEKSİYONUNA, HÜSN-İ HATTAN HARİTA VE ENDÜSTRİ ARAÇLARINA KADAR TOPLAM 10 BİN 300 ESER ZİYARETÇİLERLE BULUŞACAK.
