Terme belediyesi COP31 panelinde yerel çözümlerini paylaştı
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında düzenlenen "Sıfır Atıktan İklim Eylemine: Döngüsel Ekonomiyi İlerleten Yerel Yönetimler" panelinde Terme Belediye Başkanı Şenol Kul yerel düzeyde uygulanabilecek atık yönetimi modellerini ve belediyelerin rolünü anlattı. Moderatörlüğünü Türkiye Belediyeler Birliği (TBB) Genel Sekreter Yardımcısı Feridun Ulutaş‘ın üstlendiği oturumda Nusaybin Belediye Başkanı Av. Gülbin Şahin Dağhan ile Manisa Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Burak Deste de deneyimlerini paylaştı.
Yerelde iklim krizi ve Terme deneyimi:
Başkan Kul, iklim değişikliğinin artık geleceğin değil bugünün meselesi olduğunu vurguladı ve Terme'nin yoğun yağışlardan ve taşkınlardan doğrudan etkilendiğini belirtti. Bu etkilerin tarım ve sanayi üzerinde ciddi sonuçlar doğurduğunu söyleyen Kul, çözümün yerelden başladığını vurguladı. Doğrusal üretim-tüketim-atma modelinin yerine döngüsel ekonomi yaklaşımını koymanın artık bir zorunluluk olduğunu ifade etti.
Tarım atıklarının ekonomik değere dönüşümü:
Terme örneği üzerinden çeltik ve fındık üretiminden ortaya çıkan atıkların nasıl ekonomiye kazandırıldığı ayrıntılı şekilde aktarıldı. Çeltik kabuğunun hayvan altlığı olarak kullanıldığı, çeltik sapından sepet ve hediyelik eşya üretildiği belirtildi. Fındık kabuğunun ise yakıt, pide fırınlarında kullanılan malzeme ve mobilya sektöründe değerlendirildiği anlatıldı. Başkan Kul, panelde sık sık tekrarladığı gibi, "En iyi atık üretilmeyen atıktır" sözünü öne çıkardı.
Belediye projelerinde kadınların ve gençlerin sürece dahil edilmesinin önemine dikkat çekildi; kadın kooperatifleri aracılığıyla fındık ve çeltik atıklarından kompozit üretildiği, atıklardan elde edilen kompostla mantar yetiştiriciliği yapıldığı bilgisi paylaşıldı. Kul, konuşmasını "Biz bu dünyayı atalarımızdan miras almadık, gelecek nesillerden ödünç aldık" ifadesiyle bitirdi.
Panelden çıkan ortak mesajlar:
Oturumda yerel yönetimlere yönelik finansman ve politika boyutları da tartışıldı. TBB Genel Sekreter Yardımcısı Feridun Ulutaş, yerel yönetimlere sağlanan 6 milyon 300 bin avro tutarındaki hibe desteğini ve sıfır atığın bir yönetim politikası olması gerektiğini vurguladı. Nusaybin Belediye Başkanı Av. Gülbin Şahin Dağhan atıkların kullanım ömrünün uzatılması ve yerel tohumların korunmasının önemine değinirken, Manisa Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Burak Deste atıklardan elektrik enerjisi üretimi ve yerel yönetimlerin yeşil finansman ihtiyaçlarına ilişkin tecrübelerini aktardı.
Panel, döngüsel ekonomi uygulamalarının yerel düzeyde somutlaştırılması ve paydaşların sürece dahil edilmesi gerektiği ortak paydasında sona erdi; Terme örneği, tarımsal atıkların ekonomiye kazandırılmasının pratik yollarını gösteren bir vaka olarak sunuldu.
TERME BELEDİYE BAŞKANI ŞENOL KUL