Takaiçi Sanae LDP liderliğini kazandı, 15 Ekim'de başbakan seçilmesi bekleniyor
İktidardaki Liberal Demokrat Parti'nin (LDP) başkanlık yarışını kazanan Takaiçi Sanae, partinin 70 yıllık tarihinde ilk kadın lider olarak öne çıktı. Başbakan ve LDP lideri İşiba Şigeru’nun temmuzdaki istifasının ardından düzenlenen kongrede yapılan oylamada Takaiçi, ikinci turda 185 oy alarak eski Tarım Bakanı Koizumi Şinjiro'nun 156 oyuna karşı galip geldi. Takaiçi'nin mecliste yeni başbakan olarak seçilmesine 15 Ekim'deki oturumda kesin gözüyle bakılıyor.
Seçim süreci
Tokyo Nagataçō'daki parti genel merkezinde düzenlenen seçimde ilk turda hiçbir aday çoğunluk sağlayamadı; en yüksek oy alan iki isim ikinci tura kaldı ve Takaiçi bu turda LDP liderliğini elde etti. Parti içindeki denge ve meclisteki durum, iktidarın son seçimde meclis hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle sonraki dönemde muhalefetle işbirliğini gerektirebilir.
Kariyeri ve siyasi geçmişi
Nara eyaletinin Yamatokoriyama kentinde Mart 1961 doğan Takaiçi, Kobe Üniversitesi İşletme Fakültesi'nden 1984'te mezun oldu. 1987'de bir ABD kongre üyesinin ofisinde çalıştı, 1989'da Matsushita Hükümet ve Yönetim Enstitüsü'nü tamamladı ve TV programcılığı yaptı. 1993'te bağımsız olarak girdiği ilk seçimle Temsilciler Meclisi'ne seçildi ve daha sonra LDP'ye katıldı. Takaiçi, ilk Abe Şinzo kabinesinde Okinawa ve Kuzey Topraklarından Sorumlu Devlet Bakanı ile Bilim ve Teknoloji Bakanı olarak görev aldı; 2014-2017 ve 2019-2020 dönemlerinde İçişleri ve İletişim Bakanlığı yaptı. Ayrıca iki dönem LDP Politika Araştırma Konseyi Başkanlığı ve Kişida Fumio kabinesinde Ekonomik Güvenlik Bakanlığı görevini yürüttü. 30 yılı aşkın siyasi kariyerinde 10 kez meclise girdi.
Politika öncelikleri ve ekonomi yaklaşımı
Takaiçi, Abenomics olarak bilinen mali politikaların destekçisi olarak biliniyor ve yarı iletken ile uzay gibi stratejik sektörlere yatırım çağrısı yapıyor. Yıl içinde gündeme getirdiği, daha sonra geri adım attığı gıdadan yüzde 8'lik tüketim vergisinin kaldırılması fikri, ekonomi yönetiminde alışılmış temellerin sorgulanabileceğine işaret etti. Seçim sonrası basın toplantısında Japonya Merkez Bankası (BoJ) ile ilişkiler konusunda "BOJ ve hükümet uyum içinde çalışmalı." ifadelerini kullandı; bu açıklama para politikası ve ekonomik koordinasyona ilişkin beklentileri öne çıkarıyor.
Tartışmalı ziyaretler: Yasukuni Tapınağı
Takaiçi'nin başkent Tokyo'daki Yasukuni Tapınağına ziyaretleri, savaş mazisi nedeniyle Çin ve Güney Kore'den eleştiri aldı. Tapınağı doğrudan ziyaret eden Takaiçi, savaş suçlularına ilişkin olarak kamuoyuna yansıyan söylemleriyle biliniyor ve başbakan olması halinde de tapınağı ziyaret etme niyetini açıkça belirtti; bu tutum bölgesel ilişkiler açısından dikkat çekici bir gündem maddesi oluşturuyor.
Uluslararası ajanda ve görev süresi
LDP'nin ilk kadın lideri olan Takaiçi'nin görev süresi Eylül 2027'de sona erecek. Başbakan seçilmesi durumunda ilk gündem araçlarından biri bölgesel ve küresel zirvelere katılım olacak; Takaiçi'nin katılacağı ASEAN ve APEC zirveleri ile dış politika ajandası takip edilecek. Ayrıca, planlanan takvime göre ülkede ağırlayacağı ilk liderlerden biri olarak Donald Trump'ın 27 Ekim'de Tokyo'yu ziyaret etmesi öngörülüyor.
Kişisel yaşam, iletişim ve toplumdaki yeri
Takaiçi, gençlik yıllarında heavy metal grubunda davul çalmış, tüplü dalış ve Japon dövüş sanatlarını izlemeyi seviyor. Hanshin Tigers beyzbol takımını destekliyor; favori yemekleri arasında tarako yumurtalı pirinç topu ve patates kroket var. Gençliğinde Kawasaki Z400 motosikleti kullandığı ve 2004'te eski Temsilciler Meclisi Üyesi Yamamoto Taku ile evlendiği kaydediliyor. Yeni nesil medyada güçlü bir görünürlüğe sahip; Twitter'da yaklaşık 1 milyon 70 bin, YouTube'da 570 bin, Instagram'da 220 bin takipçisi bulunuyor ve partisi içinde popüler milletvekillerinden biri olarak tanınıyor.
Değerlendirme
Takaiçi'nin liderliği, LDP içinde ve Japon siyasetinde hem simgesel bir dönüşüm anlamı taşıyor hem de bölgesel ilişkiler, para politikası koordinasyonu ve stratejik sektörlere yatırım gibi somut politika alanlarında sınanacak. 15 Ekim'deki meclis oturumundaki sonuç, yeni hükümetin önümüzdeki dönemde nasıl bir uyum ve yönelim sergileyeceğine dair ilk güçlü gösterge olacak.
