Suriye'de 61 Yıl Süren Baas Rejimi Çöktü
Suriye'nin güneyindeki Dera şehrinde 15 Mart 2011'de bir grup öğrencinin okul duvarına yazdığı yazı ile tetiklenen halk hareketi, 8 Aralık 2024 sabahı muhaliflerin Şam'ı kontrol altına alması ile zirveye ulaştı. Baas Partisi'nin 61 yıllık iktidarı, bu çöküşle sona erdi.
Halk Hareketinin Başlangıcı
Dera'daki öğrencilerin başlattığı isyan, Suriye genelinde geniş bir halk hareketine dönüştü. Heyet Tahrir Şam (HTŞ) liderliğindeki silahlı gruplar, 27 Kasım'da Halep'in batı kırsalında rejim güçleri ile çatışmaya girdi. Bu çatışmalar, Baas rejiminin kontrolundaki bölgelerin kısa sürede kaybedilmesine sebep oldu.
Çatışma Gelişmeleri
27 Kasım: HTŞ, Halep’in batısında geniş çaplı bir operasyon başlattı.
28-29 Kasım: Rejim karşıtı gruplar Halep, İdlib ve çevresindeki stratejik yerleşimlerin kontrolünü ele geçirdi. Çatışmalar sonucunda çok sayıda rejim askeri öldürüldü.
30 Kasım: Halep'te önemli kazanımlar sağlandı; Halep Uluslararası Havalimanı muhalif grupların kontrolüne geçti.
1-2 Aralık: Suriye Milli Ordusu, PKK/YPG’ye yönelik operasyonlar düzenleyerek alan kontrolünü artırdı.
3-5 Aralık: Rejim karşıtı silahlı gruplar Hama ve Humus'ta önemli ilerlemeler kaydetti.
6-7 Aralık: Hızla ilerleyen muhalif gruplar Şam'ın güney banliyölerine ulaşarak, kentin kontrolünü tehdit etmeye başladı.
Şam'ın Kontrolü ve Rejimin Çöküşü
8 Aralık: Şam'da gerçekleşen protestolar sonucu Esed rejimi önemli ölçüde kontrolü kaybetti. Sednaya Hapishanesi'nde tutsaklar, göstericiler tarafından kurtarıldı.
Baas rejiminin 1963 yılından bu yana süren iktidarı, halkın özgürlük talebi ile başlayan iç savaş ve Şam'ın rejimden uzaklaşması ile fiilen sona erdi. Muhalif gruplar, Esed'in devrildiğini ve cezaevlerindeki tüm tutsakların serbest bırakıldığını duyurdu. Beşşar Esed'in babası Hafız Esed’in heykelleri de birçok kentte yıkıldı.
Bununla birlikte, Baas rejimi ve Esed ailesinin iktidarının sona ermesiyle birlikte PKK/YPG’nin Deyrizor üzerindeki işgali de devam etti. Rejim karşıtı gruplar, doğuda alan kazanma çabalarına başladılar.
