Sınav endişesi motive edici olabilir; kontrolsüzse başarıyı gölgeliyor
VM Medical Park Bursa Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Dr. Oğuzhan Tüzün, sınav dönemlerinde öğrencilerde görülen endişenin belirli bir seviyeye kadar doğal ve motive edici olduğunu, ancak kontrol edilemediğinde hem ruhsal dengeyi hem de akademik performansı ciddi şekilde olumsuz etkileyebileceğini vurguluyor.
Sınav endişesinin belirtileri
Sınav endişesi yalnızca zihinsel bir durum olmayıp, çeşitli fiziksel ve davranışsal belirtilerle kendini gösterebilir. Dr. Tüzün, yoğun endişe, dikkat dağınıklığı, odaklanma güçlüğü, uyku bozuklukları, mide ağrıları, çarpıntı ve başarısızlık korkusunun en sık rastlanan belirtiler arasında olduğunu belirtiyor.
Dr. Tüzün, "Endişe, aslında performansı artıran doğal bir motivasyon mekanizmasıdır. Ancak bu duygu kontrolsüz hale geldiğinde öğrencinin sahip olduğu bilgiyi doğru şekilde kullanmasını engeller, sınav anında donma, unutma ve panik atak benzeri tepkilere yol açabilir" diye konuştu.
Aile tutumunun belirleyici rolü
Aile baskısı endişeyi artıran en önemli faktörlerden biri olarak öne çıkıyor. Uzm. Dr. Tüzün, özellikle kıyaslama, yüksek beklenti ve sürekli başarı vurgusunun öğrencide baskı hissini güçlendirdiğini ifade ediyor.
Uzm. Dr. Tüzün, "Öğrenciler bu dönemde başarıdan çok anlaşılmaya ve desteklenmeye ihtiyaç duyar. Sürekli ‘başarmalısın’ baskısı yerine, ‘yanındayız’ mesajı verilmesi endişeyi azaltır ve motivasyonu güçlendirir" ifadelerini kullandı.
Endişenin bedensel etkileri
Dr. Tüzün, sınav endişesinin yalnızca düşünce düzeyinde kalmadığını, vücudun da strese tepki verdiğini belirtiyor. Uyku düzeninin bozulması, iştah değişiklikleri, mide ve bağırsak problemleri, kas gerginliği ve sürekli yorgunluk halinin sık görüldüğünü söylüyor.
"Vücudumuz da bu strese tepki verebilir. Uyku düzeninin bozulması, iştah değişiklikleri, mide ve bağırsak problemleri, kas gerginliği ve sürekli yorgunluk hali sık görülür. Bu nedenle sınav döneminde yaşam düzeni korunmalıdır" dedi.
Doğru rutin başarıyı destekler
Düzenli uyku, dengeli beslenme ve planlı çalışma alışkanlıkları sınav başarısında kritik rol oynuyor. Dr. Tüzün, uzun süre kesintisiz çalışmanın verimi düşürdüğünü ve beynin bilgiyi işleyebilmesi için dinlenmeye ihtiyaç duyduğunu vurguluyor.
Uzm. Dr. Tüzün, "Uzun süre kesintisiz çalışmak verimi düşürür. Beynin bilgiyi işleyebilmesi için dinlenmeye de ihtiyacı vardır. Özellikle sınav öncesi dönemde ekran süresinin azaltılması önemlidir" diye konuştu.
Gerektiğinde profesyonel destek alınmalı
Yoğun endişe yaşayan öğrencilerin bu durumu tek başına yönetmekte zorlanabileceğine dikkat çeken Dr. Tüzün, sınav endişesinin yönetilebilir olduğunu ancak yaşamı ve performansı belirgin şekilde etkiliyorsa uzman desteği gerektiğini belirtiyor.
Dr. Tüzün, "Sınav endişesi yönetilebilir bir durumdur. Ancak günlük yaşamı ve sınav performansını belirgin şekilde etkiliyorsa bir uzmandan destek alınması gerekir" açıklamasında bulundu.
Özetle, sınav endişesi uygun düzeyde motivasyon sağlayabilir; ancak aile desteği, düzenli yaşam alışkanlıkları ve gerektiğinde profesyonel yardımla kontrol altına alınmazsa hem beden hem de zihin üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir.
VM MEDİCAL PARK BURSA HASTANESİ PSİKİYATRİ UZMANI DR. OĞUZHAN TÜZÜN, SINAV DÖNEMLERİNDE ÖĞRENCİLERDE GÖRÜLEN KAYGININ BELİRLİ BİR SEVİYEYE KADAR DOĞAL VE HATTA MOTİVE EDİCİ OLDUĞUNU ANCAK KONTROL EDİLEMEDİĞİNDE HEM RUHSAL DENGEYİ HEM DE AKADEMİK PERFORMANSI CİDDİ ŞEKİLDE OLUMSUZ ETKİLEYEBİLECEĞİNİ SÖYLEDİ.