Eskişehir'de bir geleneğin sürdürülüşü:
Eskişehir'de yaşayan 66 yaşındaki Canan Koca, çocukluğunda öğrendiği Şile bezi üzerine nakış işleme geleneğini sürdürerek hem ev ekonomisine katkı sağlıyor hem de unutulmaya yüz tutmuş bir el sanatını yaşatıyor. Gecelik ve elbise gibi ürünleri kasnak yardımıyla işleyip dikerek satışa sunuyor.
Koca, kendi sözleriyle, "Benim memleketim Şile. Sonradan Eskişehir'e yerleştim. Ben Şile ürünlerini yapıyorum; gecelik, elbise gibi ürünler." ifadesini kullanıyor ve ailede bez dokuma geleneğinin devam ettiğini anlatıyor.
İşleme süreci ve günlük zorluklar:
Şile bezi üzerine yapılan el emeği nakışların üretimi üç temel aşamadan oluşuyor: önce kumaş kesiliyor, sonra dikiliyor ve son olarak oya, yani nakış işleniyor. Koca, bir nakış işinin tamamlanmasının yaklaşık 2-3 gün sürdüğünü belirtiyor ve "Önce kesiliyor, dikiliyor, sonra oyası yapılıyor. Bayağı uğraştırıyor bu yüzden el emeği de fazla oluyor." diyor.
Üretim sırasında en çok göz yorgunluğundan şikayet eden Koca, "İşlemeleri yaparken kendiniz değil de gözleriniz çok yoruluyor. Fakat çok seviyorum, el işini ben çok seviyorum." sözleriyle işiyle kurduğu bağı anlatıyor. Emek yoğunluğu nedeniyle satış fiyatlarını yüksek tutamadığını, alıcıların emeğin kıymetini yeterince bilmediğini ifade ediyor.
Geleneksel değerin korunması çağrısı:
Koca, Şile geleneğinin giderek azaldığına dikkat çekiyor: "Şile geleneği çok güzel, artık çok yapılmıyor. Şileliler bile yapmamaya başladı ama keşke bizim işimiz unutulmasa." Dükkan sahiplerinin işleri dışarıdan hazır aldırıp makineyle üretmeye başladığını, bunun el işinin değerini düşürdüğünü söylüyor.
Canan Koca için nakış, yalnızca gelir kaynağı değil; aileden kalan bir kültürel mirası sürdürme çabası. Kalan az sayıdaki ustadan biri olarak, yaptığı ürünleri satarak hem geleneği tanıtmaya çalışıyor hem de günlük yaşamına katkı sağlıyor.
ESKİŞEHİR'DE YAŞAYAN CANAN KOCA, ÇOCUKLUĞUNDA BAŞLADIĞI NAKIŞ İŞLEME GELENEĞİNİ BUGÜNDE DEVAM ETTİRİP, YAPTIĞI ÜRÜNLERİ SATIŞA SUNARAK EV EKONOMİSİNE KATKI SAĞLIYOR.