Sıcak havalarda susuzluk hissi olmasa bile günlük en az 2-2,5 litre sıvı tüketilmeli
Uzmanlar, aşırı sıcaklara karşı vatandaşları uyarıyor. Dr. Rengin Yiğit, sıcaklık ve nem artışının vücut ısısını yükselttiğini, bunun da çeşitli sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirtti.
Neden risk artıyor?
Dr. Rengin Yiğit, normal koşullarda terleme ile vücut ısısının dengede tutulmaya çalışıldığını ancak aşırı sıcaklarda bunun tek başına yeterli olmayabileceğini vurguladı. Ayrıca yaşlılar, bebekler ve kronik hastalığı olanlarda terleme mekanizmasının yetersiz kalabileceğini, yüksek nemin terleme yoluyla ısı kaybını engellediğini ifade etti.
'Şişmanlık, yüksek ateş, aşırı sıvı kaybı (dehidratasyon), kalp hastalığı, ruh ve sinir hastalıkları, alkol/uyuşturucu kullanımı ve bazı ilaçlar (tansiyon düşürücüler, idrar söktürücüler vb.) terlemeyi etkileyen diğer faktörlerdendir. Bu durumlarda yükselen vücut ısısı beyin ve diğer hayati organlarda hasara yol açabilir.'
Risk grupları
Aşırı sıcaklardan en çok etkilenen gruplar: 65 yaş ve üzerindeki yaşlılar, 4 yaşından küçük çocuklar, bakıma ihtiyacı olanlar, hamileler, açık alanda çalışanlar, aşırı kilolular, kronik hastalığı bulunanlar (şeker hastalığı, kalp-damar, beyin-damar, psikolojik, kronik solunum, karaciğer, böbrek hastalıkları), sürekli ilaç kullananlar (özellikle tansiyon düşürücüler, idrar söktürücüler, depresyon ve uyku ilaçları), sokak çocukları ve evsizler.
Dr. Yiğit, özellikle kronik hastalığı bulunan ve yalnız yaşayan yaşlıların en yüksek risk grubunda olduğunu belirtti.
Korunma ve günlük önlemler
10.00-16.00 saatleri arasında mecbur kalınmadıkça dışarı çıkılmamalıdır. Dışarıda çalışmak zorunda olanlar, güneş altında korunmasız kalmamaya, aşırı hareketten kaçınmaya ve sık sık tuz içeren sulu gıdalar almaya dikkat etmelidir.
Açık havada geçirilecek zamanlarda açık renkli, hafif ve bol giysiler tercih edilmeli; geniş kenarlı şapka ve güneş gözlüğü kullanılmalıdır. Güneş ışınlarının dik geldiği saatlerde denize girilmemeli ve güneşlenilmemelidir. Bu saatlerin dışında denize girerken güneş koruyucu krem, şapka ve gözlük gibi önlemler alınmalı, uzun süre kesintisiz güneşlenilmemelidir.
Yoğun fiziksel aktivite ve spor için sabah ve akşam saatleri tercih edilmeli; her bir saatlik spor için en az 2-4 bardak sıvı alınmalı, ağır fizik aktivitelerden kaçınılmalıdır.
Risk altındaki yetişkinler ve yaşlılar günde en az iki kez güneş veya sıcak çarpması yönünden izlenmelidir; bebekler daha sık izlenmelidir. Bebekler, çocuklar, engelliler ve hayvanlar kapalı ve park etmiş araçlarda kesinlikle bırakılmamalıdır. Araçlar park edildikten kısa sürede iç ısı hızla yükselmektedir; araç terk edilirken herkesin dışarı çıktığından emin olunmalıdır.
Kapalı alanlar iyi havalandırılmalı, güneş gören pencereler perde veya güneşliklerle gölgelendirilmelidir. Vücut ısısının yükselmemesi için sık sık duş alınmalı; duş alınamıyorsa ayaklar, eller, yüz ve ense soğuk suyla ıslatılmalı veya silinmelidir.
Sıvı ve beslenme önerileri
Susuzluk hissi olmasa bile her gün en az 2-2,5 litre (12-14 su bardağı) sıvı tüketilmelidir. Sıvı alımında su esas olmalı; su dışı içeceklerde kahve, çay ve gazlı içecekler yerine süt, ayran, meyve suyu, ıhlamur ve kuşburnu gibi bitki çayları tercih edilmelidir.
Kahvaltıda az yağlı peynirler, zeytin ve taze sebzeler bulunmalı; yağlı ve yağda kızartılmış yiyeceklerden kaçınılmalı, yemeklerde bitkisel sıvı yağlar ve haşlama, ızgara veya az suda pişirme yöntemleri uygulanmalıdır. Bol miktarda sebze ve meyve tüketimi vücut direncini artırır.
Terleme ile artan sıvı ve mineral kaybını önlemek için normalden daha fazla sıvı alınmalıdır. Çok soğuk ve buzlu içecekler mide kramplarına neden olabileceği için tercih edilmemelidir. Kafein, alkol ve fazla şeker içeren içecekler vücuttan daha fazla sıvı kaybına yol açabileceğinden tüketilmemelidir.
Özellikle dışarıda ve açıkta satılan yiyeceklerin tüketiminden kaçınılmalı; hızlı bozulan besinler (et, yumurta, süt, balık vb.) açıkta bekletilmemeli ve besin hazırlama ile pişirme sırasında hijyen kurallarına özen gösterilmelidir. Eğer bir doktor tarafından sıvı alımı kısıtlanmış veya idrar söktürücü ilaç kullanımı söz konusu ise ilgili doktora başvurulmalıdır.
SICAK HAVALARDA SUSUZLUK HİSSİ OLMASA BİLE HER GÜN EN AZ 2-2,5 LİTRE SIVI TÜKETİLMELİ
