İstanbul'da beklenen sıcak dalgası
İstanbul'u etkilemesi beklenen Afrika ve Basra kökenli sıcak hava dalgası nedeniyle hava sıcaklığının perşembe günü 35 dereceyi aşması
Sıcak çarpması nedir:
Dr. Öğretim Üyesi Özcan Sönmez’e göre sıcak çarpması, vücudun aşırı sıcak nedeniyle kendi ısısını kontrol edememesi sonucu ortaya çıkan ciddi bir durumdur. Normal şartlarda vücut terleme yoluyla soğur; ancak hava sıcaklığı ve nem oranı çok yüksekse bu mekanizma yetersiz kalabilir ve vücut sıcaklığı tehlikeli seviyelere ulaşabilir.
Belirtiler ve ağır tablolar:
Sıcak çarpmasının erken işaretleri arasında baş ağrısı, baş dönmesi, halsizlik, bulantı ve hızlı kalp atışı yer alır. Bilinç durumunda değişiklikler de sık görülen bulgulardandır; daha ağır vakalarda ise bilinç kaybı ortaya çıkabilir. Sönmez, bilinç değişikliği veya bayılma gibi durumlarda vakit kaybetmeden tıbbi yardım çağrılması gerektiğini vurguluyor.
Kimler daha risk altında:
Aşırı sıcaklar herkesi etkileyebilse de bazı gruplar daha savunmasızdır. Dr. Sönmez, özellikle 65 yaş üzerindeki kişiler, bebekler ve küçük çocuklar, kalp ve böbrek hastalığı gibi kronik rahatsızlığı olanlar ile uzun süre açık havada çalışanların dikkatli olması gerektiğini belirtiyor.
Susuzluk ve elektrolit kaybı:
Aşırı terleme hem su hem de elektrolit kaybına yol açar; bu da halsizlik, baş dönmesi ve tansiyon düşüklüğü gibi belirtilere neden olabilir. Sönmez, özellikle yaşlılarda susama hissinin azalabileceğini ve bu yüzden su tüketiminin düzenli olarak takip edilmesi gerektiğini hatırlatıyor.
Nasıl müdahale edilmeli:
Sıcak çarpmasından şüphelenilen kişiye öncelikle sıcak ortamdan uzaklaştırılarak serin ve gölgeli bir yere alınması; fazla kıyafetlerin çıkarılması ve vücudun soğumasına yardımcı olunması gerekir. Serin suyla ıslatma veya soğuk kompres uygulamaları vücut ısısını düşürmeye yardımcı olur. Önemli bir uyarı olarak Dr. Sönmez, bilinç bozukluğu olan kişiye ağızdan su verilmemesi gerektiğini, böyle durumlarda acil sağlık ekiplerine haber verilmesi gerektiğini söylüyor.
Günlük korunma önerileri:
Uzman, günün en sıcak saatleri olan 11.00–16.00 arasında mümkün olduğunca doğrudan güneş altında kalınmaması gerektiğini belirtiyor. Diğer temel öneriler şunlar:
- Gün boyunca düzenli ve yeterli miktarda su içilmelidir; susamayı beklememek önemlidir.
- Çocuklar ve yaşlılar düzenli olarak kontrol edilmeli, yeterince sıvı alıp almadıkları takip edilmelidir.
- Açık renkli, ince ve bol giysiler tercih edilmeli; dışarı çıkarken şapka kullanılmalıdır.
- Sıcak saatlerde ağır fiziksel aktivitelerden kaçınılmalıdır.
Dr. Öğretim Üyesi Özcan Sönmez sözlerini şöyle tamamladı: "Aşırı sıcaklar yalnızca rahatsız edici bir yaz sorunu değildir. Gerekli önlemler alınmadığında sıvı kaybından sıcak çarpmasına kadar ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Sıcak hava dalgalarında korunma önlemlerine uymak ve belirtileri erken fark etmek büyük önem taşımaktadır."
DR. ÖĞRETİM ÜYESİ ÖZCAN SÖNMEZ
