Sayıştay Raporu: Sinop Belediyesi'nde Mali ve İdari Usulsüzlükler Zinciri

Denetim raporu, 2023 yılı sonunda yapılması gereken enflasyon düzeltme işlemlerinin zamanında yapılmadığını, 2024'e taşındığını ve dönemsellik ilkesine aykırı şekilde muhasebeleştirildiğini kaydetti. 2024 sonunda da gerekli düzeltmelerin yapılmaması nedeniyle belediyenin bilanço ve faaliyet sonuçlarının enflasyon kaynaklı değer artışlarını doğru şekilde yansıtmadığı bildirildi.

Başka kurumlar adına yapılan tahakkuklar kayıt dışı

Belediyenin, kültür varlıklarını koruma katkı payı gibi başka kurumlar adına tahakkuk eden alacakları kendi muhasebesine kaydetmediği saptandı. Sonuç olarak, bilançoda diğer idarelere ait tahsil edilmemiş alacaklar görünmüyor. Sayıştay bu durumu şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından ciddi bir eksiklik olarak değerlendirdi.

Taşınmaz kayıtları, değerlemeler ve envanter işlemleri eksik

Raporun kapsamlı tespitlerinden biri, belediyeye ait taşınmazların kayıt, değerleme, numaralandırma ve envanter çalışmalarının yapılmamış olmasıdır. Bu eksiklik nedeniyle varlık tablosu ve amortisman kayıtlarının gerçeğe uygun olmadığı kaydedildi.

İhalelerde parçalara bölme ve doğrudan temin suistimali

Sayıştay, bazı mal ve hizmet alımlarının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 22/d maddesi kapsamındaki parasal limitleri aşmamak için parçalara bölündüğünü tespit etti. Böylece ihale gerektiren işler doğrudan temin yöntemleriyle yürütülmüş, bunun da kamu kaynaklarının etkin kullanılmadığına işaret ettiği belirtildi.

Personel giderleri, fazla mesai ve izinler

Belediyenin 2024 yılı toplam personel gideri 231 milyon 979 bin TL olarak gerçekleşti. Şirket personeli hariç gider oranı %36,69 ile Belediye Kanunu'nda öngörülen %30 sınırını aştı. Ayrıca işçilerin yıllık izinlerini kullanmadığı, fazla çalışma sürelerinin yasal sınırları aştığı ve hizmet alımı kapsamındaki personel hakedişlerinin eksik ödendiği tespit edildi.

İhalesiz ve süresiz hat tahsisleri

Belediye sınırları içinde faaliyet gösteren 24 halk otobüsü, 35 dolmuş ve 61 taksi hattının ihalesiz ve süresiz şekilde kullandırıldığı belirlendi. Bu tahsislerin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine aykırı yenilendiği, işletmecilerin kazanılmış hak gerekçesiyle süresiz çalıştığı ifade edildi. Sayıştay, hatların yeniden ihale edilmesi ve hukuka uygun süreli sözleşmelerle düzenlenmesi gerektiğini vurguladı.

Taşınmaz tahsisi ve belediye bütçesinden ödemeler

Rapor, belediyeye ait dört taşınmazın dernek ve kooperatiflere tahsis edildiğini ve bunun mevzuata aykırı olduğunu belirtti. Ayrıca Sinop İskelesi çevresindeki bazı özel işletmelerin elektrik faturalarının belediye bütçesinden ödendiği tespit edildi; Sayıştay bu bedellerin yasal faiziyle birlikte tahsil edilmesi gerektiğini kaydetti.

İhalesiz kiralamalar ve tahliye kararlarının yerine getirilmemesi

Bazı taşınmazların encümen kararıyla süresiz kiraya verildiği, kiracılardan geçici ve kesin teminat alınmadığı ve bazı tahliye kararlarının uygulanmadığı bildirildi. Sayıştay, söz konusu kiralama işlemlerinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre yeniden yapılması gerektiğini ifade etti.

İç kontrol sistemi yok: Yöneticiye acil çağrı

Raporda en dikkat çeken tespitlerden biri, belediyede iç kontrol sisteminin oluşturulmamış olması oldu. Sayıştay, belediyenin hata, hile ve usulsüzlükleri önleme kapasitesinin çok düşük olduğunu; iç kontrol ve ön mali kontrol mekanizmalarının işletilmediğini belirterek üst yönetime acil önlem çağrısı yaptı.

Genel Değerlendirme ve Öneriler

Denetim sonucunda Sayıştay, Sinop Belediyesi'nin 2024 mali tablolarının bazı alanlarda gerçeği yansıtmadığını, iç kontrol eksikliğinin ciddi risk oluşturduğunu ve birçok işlemin 5018, 5393, 2886 ve 4734 sayılı Kanunlara aykırı yürütüldüğünü bildirdi. Raporda, belediyeye ait taşınmazların geri alınması, ihalesiz hat ve kiralamaların yeniden düzenlenmesi ve usulsüz ödemelerin tahsil edilmesi önerildi.

Sayıştay raporu, ilgili mevzuata uygunluk, mali şeffaflık ve hesap verebilirliğin sağlanması için yönetimin hızlı ve somut adımlar atması gerektiğini vurguluyor.

SAYIŞTAY 2024 YILI SİNOP BELEDİYESİ DENETİM RAPORU.