Sason'un ormanlarından sofralara: menengiç köylünün gelir kapısı
Sason ilçesinin ormanlık alanlarında doğal olarak yetişen menengiç, sonbahar aylarında kırsal yaşamın ekonomik döngüsünde öne çıkıyor. Ekim ayında olgunlaşan meyveler, yöre halkı için hem ev içi tüketimde hem de satışa sunularak aile bütçesine katkı sağlıyor.
toplama ve işleme süreci:
Köylüler sabahın erken saatlerinde ormanlara gidip olgunlaşmış menengiçleri topluyor. Toplanan meyveler evlere getirilip özenle yıkanıyor, kabuklarından ayrıldıktan sonra kurumaya bırakılıyor. Kuruyan ürünlerin bir kısmı ezilerek kahve yapımında kullanılıyor; bazı olgun meyveler ise tuzla kavrularak yörede "çitlembik" adıyla kışlık çerez haline getiriliyor.
Kırmızı renkte toplanan menengiçler ise kazanlarda yaklaşık iki gün kaynatılarak doğal sabun elde ediliyor. Bu üretim aşamalarının her biri emek yoğun; yıkama, kurutma, kabuk ayrımı ve pişirme süreçleri köylülerin ev işlerinin ve mevsimsel programlarının bir parçası haline gelmiş durumda.
ekonomik değer ve satış:
Üretilen menengiç ürünleri hem ailelerin kendi ihtiyaçlarında kullanılıyor hem de pazara sunuluyor. Menengiç kilogramı 200 liradan alıcı bulurken, menengiçten elde edilen doğal sabunlar 750 liradan satışa çıkarılıyor. Elde edilen gelir, özellikle sonbahar ve kış dönemlerinde köy ekonomisine anlamlı bir katkı sağlıyor.
İsmet Çelik gibi üreticiler, topladıkları ürünleri çeşitli işlemlerden geçirerek hem geleneksel tatları koruduklarını hem de satışla geçimlerini desteklediklerini vurguluyor. Çelik, Ekim ayında ormandan topladıkları menengiçleri işleyip ihtiyaç fazlasını satarak aile bütçesine katkı sunduklarını belirtiyor.
Menengiç üretimi, Sason'un orman zenginliğinin kırsal halk için sürdürülebilir ve mevsimsel bir gelir kaynağı olarak önemini koruyor. Hem mutfakta hem de ekonomik hayatta kullanılan bu doğal ürün, yöresel üretimin yerel ekonomideki rolünü ortaya koyuyor.
Batman’da menengiç, köylülerin geçim kaynağı oldu
