Prof. Dr. İrfan Koca: sabah artan topuk ağrısı önemli bir bulgu olabilir
Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon uzmanı Prof. Dr. İrfan Koca, sabah yataktan ilk kalkışta belirginleşen topuk ağrısının sıklıkla plantar fasiit ile ilişkili olduğunu söyledi. Ayak tabanında, topuk kemiğinden parmaklara kadar uzanan plantar fasya adlı bağ dokusunun ayağın yük taşıma ve basma işlevinde kritik rol oynadığını belirten Dr. Koca, tekrarlayan mekanik zorlanmaların bu dokuda mikro hasar, yıpranma, inflamasyon ve ödem oluşturabileceğine dikkat çekti.
plantar fasiit ve ayırıcı tanı:
Uzun süreli mekanik zorlanma ve plantar fasyaya etki eden çekme kuvvetleri, zaman içinde halk arasında "topuk dikeni" diye bilinen kalkaneal spur oluşumuyla ilişkili olabilir. Ancak Prof. Dr. Koca, "her topuk ağrısı plantar fasiit değildir" uyarısında bulundu. Özellikle sabahları belirgin bel tutukluğu, eklem şişlikleri veya artrit yakınmaları varsa romatolojik hastalıkların da araştırılması gerektiğini söyledi. Ayrıca yanma ve uyuşma yakınmaları varlığında sinir sıkışmaları veya bel kaynaklı nedenler; benzer şekilde Aşil tendon problemleri, gut ve diğer ayak-topuk hastalıklarının ayırıcı tanıda değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
tedavide bütüncül ve kişiye özel yaklaşım:
Dr. Koca, plantar fasiitte yalnızca ağrılı bölgeye odaklanmanın yetersiz olduğunu, ayağın genel yapısı ve yük dağılımının mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Değerlendirmede ayak arkının yeterliliği, ayak tabanındaki anormal yüklenmeler, vücut ağırlığı, fasiyal gerginlikler, blokajlar, yürüme-basma özellikleri ve önceki ameliyat öyküsünün birlikte ele alınmasının önemine işaret etti.
Tedavi seçenekleri hastanın özelliklerine göre şekillendirilmeli; ev egzersizleri, uygun ayakkabı ve tabanlık kullanımı, manuel terapi ve fasiyal gevşetme uygulamaları temel yaklaşımlar arasında sayıldı. Ayrıca Prof. Dr. Koca, gerektiğinde ESWT (şok dalga tedavisi), lazer ve fasiyal hidrodiseksiyon gibi yöntemlerden yararlanılabileceğini söyledi. Gerekli vakalarda nöral terapi, proloterapi ve PRP uygulamaları da tedavi planına dahil edilebileceği; kök hücre ve eksozom uygulamalarının ise uygun hastalarda seçenekler arasında değerlendirilebileceği ifade edildi. Tedaviye dirençli ve seçilmiş olgularda radyofrekans uygulanabileceği, steroid enjeksiyonlarının ise olası yan etkiler ve riskler göz önünde bulundurularak fayda-zarar dengesiyle değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Şikayetlerin uzun sürdüğü, tedaviye yanıt vermeyen veya beklenmedik seyir gösteren olgularda vücuttaki bazı hormon ve mineral dengesizliklerinin araştırılmasının gerektiğini belirten Prof. Dr. Koca, bu amaçla D vitamini, tiroid ve paratiroid hormonları, kalsiyum ve fosfor düzeyleri gibi kan tetkiklerinin yapılabileceğini; gut açısından da ürik asit düzeyinin değerlendirilmesinin önem taşıdığını söyledi.
Dr. Koca son olarak, plantar fasiitteki hedefin yalnızca ağrıyı hafifletmek değil, ağrıya neden olan mekanik ve fasiyal faktörleri; gerektiğinde romatolojik, nörolojik ve metabolik nedenleri birlikte ele alarak kişiye özel bir tedavi planı oluşturmak olduğunu belirtti.
FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON UZMANI PROF. DR. İRFAN KOCA, SABAHLARI YATAKTAN KALKTIKTAN SONRA BELİRGİNLEŞEN TOPUK AĞRISININ, PLANTAR FASİİTİN ÖNEMLİ BELİRTİLERİNDEN BİRİ OLABİLECEĞİNE DİKKAT ÇEKTİ.
