Ayşe Nur Yıldırım’dan "dijital vicdan" uyarısı
Türk Dil Kurumu'nun 2025 yılı kelimesi olarak seçtiği dijital vicdan kavramı, dijitalleşmenin birey ve toplum üzerindeki psikolojik etkilerini yeniden gündeme taşıdı. Manisa Şehir Hastanesi psikologlarından Ayşe Nur Yıldırım, dijital ortamlarda etik, empati ve sorumlu davranışın güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti.
Dijital vicdanın tanımı ve önemi
Yıldırım, dijitalleşmenin yalnızca teknolojik bir dönüşüm olmadığını, aynı zamanda bireylerin duygu, düşünce ve davranışlarını da şekillendirdiğini belirtti. Dijital vicdanın, bireyin dijital ortamlarda sergilediği tutum ve davranışları sorgulama becerisi olduğunu ifade eden Yıldırım, özellikle sosyal medya kullanımında bu farkındalığın büyük önem taşıdığını vurguladı.
Uygulama örnekleri ve etkileri
Yıldırım, dijital vicdanın; bir yorum yazmadan önce durabilmek, bir bilgiyi paylaşmadan önce doğruluğunu sorgulamak ve ekranın arkasındaki kişinin gerçek bir hayatı ve duyguları olduğunu hatırlamak anlamına geldiğini söyledi.
Bir tuşla yazılan cümleler, bir insanın özgüvenini, ruh halini ve hayata bakışını değiştirebilir. Yıldırım, "Empati kurulmadan yapılan her dijital davranış, toplumun psikolojisini etkileyen bir iz bırakır" dedi.
Bireysel sorumluluk ve koruyucu yaklaşımlar
Dijital vicdanın teknolojiyi suçlamak yerine bireysel sorumluluk almayı gerektirdiğini ifade eden Yıldırım, "Kendi davranışımızın karşı tarafta nasıl bir duygu oluşturacağını düşünebilmek, dijital vicdanın temelidir. Bir ekran karşısında değil, bir insanın karşısındaymış gibi davranabilmek gerekir" şeklinde konuştu.
Koruyucu ruh sağlığı yaklaşımı kapsamında toplumun bilinçlendirilmesinin önemine değinen Yıldırım, dijital dünyanın iyi ya da kötü olmasının tamamen kullanıcıların tutumlarıyla şekillendiğini belirtti. Daha şefkatli, etik ve bilinçli bir dijital kültürün inşa edilmesi gerektiğini vurgulayan Yıldırım, dijital vicdan'ın günümüzde her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyduğumuz bir kavram olduğunu sözlerine ekledi.
MANİSA ŞEHİR HASTANESİ PSİKOLOGLARINDAN AYŞE NUR YILDIRIM, TÜRK DİL KURUMU’NUN 2025 YILI KELİMESİ OLARAK SEÇTİĞİ "DİJİTAL VİCDAN" KAVRAMININ, DİJİTAL ORTAMLARDA ETİK, EMPATİ VE SORUMLU DAVRANIŞ BİLİNCİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ AÇISINDAN BÜYÜK ÖNEM TAŞIDIĞINI VURGULADI.
