Pezeşkiyan'dan komşulara çağrı: ortak güvenlik düzenlemeleriyle istikrar arayışı
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Tahran’da düzenlenen 40. Uluslararası İslam Birliği Konferansı’nın açılış konuşmasında, ülkesinin bölgesel istikrar için yeni adımlar atmaya hazır olduğunu açıkladı. Pezeşkiyan, farklılıklara rağmen Müslüman ülkelerin birlik olması gerektiğini vurgulayarak, bölge güvenliğine ilişkin somut öneriler sundu.
güvenlik yaklaşımı ve savunma hakkı:
Pezeşkiyan konuşmasında, İran’ın saldırganlık karşısında kendini savunma hakkını saklı tuttuğunu belirtti ve ABD ile İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü politikalara tepki gösterdi. Buna karşın, savunmanın komşu veya Müslüman ülkelere yönelik düşmanlık anlamına gelmemesi gerektiğini söyledi. Pezeşkiyan, bu bağlamda "Hiçbir İslam ülkesi başka bir İslam ülkesine karşı saldırganlık platformu olmamalıdır" ifadesini kullandı.
Konuşmanın en somut yükümlülüğünü ise İran’ın komşularıyla ortak güvenlik düzenlemeleri kurmaya hazır olması oluşturdu; bu düzenlemelerin amacı bölgesel gerilimleri azaltmak ve saldırmazlık ilkelerini pekiştirmek olarak açıklandı.
ekonomik ve diplomatik iş birliği önerileri:
Pezeşkiyan, İslam İşbirliği Teşkilatı üyelerinin potansiyeline dikkat çekti: 57 ülke ve bu ülkelerde yaşayan 2 milyardan fazla Müslüman olduğuna işaret ederek, enerji kaynakları, stratejik ticaret yolları, büyük pazarlar, genç nüfus ve bilimsel-teknolojik kapasite gibi avantajların bulunduğunu hatırlattı.
Ancak bu potansiyelin yeterince değerlendirilemediğini söyleyen Pezeşkiyan, asıl sorunun dağınık yetenekleri ortak bir irade ve güce dönüştürememek olduğunu belirtti. Bu bağlamda önerileri arasında karşılıklı güvenlik ve saldırmazlık paktı, İslam İşbirliği Teşkilatı içinde arabuluculuk ve çatışmayı önlemeye yönelik kalıcı mekanizmalar ile daha geniş kapsamlı ekonomik, bilimsel ve teknolojik iş birliği kurma çağrısı yer aldı.
Pezeşkiyan ayrıca İran’ın Filistin’e verdiği desteğin mezhepsel bir bağlılıktan ziyade "ezilenleri savunma" meselesi olduğunu yineleyerek, bölgesel dayanışmanın hem güvenlik hem de adalet ekseninde ele alınması gerektiğini vurguladı.
Konuşma, İran liderinin hem güvenlik hem de ekonomik- diplomatik kanallarda komşularıyla iş birliğine açık olduğunu göstermesi açısından dikkat çekti. Pezeşkiyan’ın teklifleri, İslam dünyasında mekanizmaların güçlendirilmesi ve karşılıklı güvenin tesisine yönelik somut adımlar atılması çağrısını yineliyor.
İRAN CUMHURBAŞKANI MESUD PEZEŞKİYAN, ÜLKESİNİN KOMŞU DEVLETLERLE ORTAK GÜVENLİK DÜZENLEMELERİ KURMAYA HAZIR OLDUĞUNU İFADE ETTİ.
